W zadaniu podano normę zużycia gliny: 0,6 m3 na 100 sadzonek róż. Trzeba obliczyć, ile gliny przygotować na 10 róż, czyli na 10 sadzonek.
To typowe przeliczenie proporcjonalne (skala ilości):
- 100 sadzonek → 0,6 m3
- 10 sadzonek → x m3
Można zauważyć, że 10 to 1/10 ze 100. Skoro liczba sadzonek maleje 10 razy, to zużycie materiału również maleje 10 razy:
x = 0,6 m3 × (10/100) = 0,6 m3 × 0,1 = 0,06 m3
Dlatego poprawna jest odpowiedź 0,06 m3.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- 0,60 m3 – to wartość dla 100 sztuk, a nie dla 10; błąd polega na nieprzeliczeniu normy na mniejszą liczbę sadzonek.
- 1,20 m3 – byłoby większe niż norma dla 100 sztuk; zwykle wynika z pomylenia działań (np. nieuzasadnionego podwojenia) lub błędu w rozumieniu proporcji.
- 6,00 m3 – to wynik przesunięcia przecinka w złą stronę (zamiast dzielić przez 10, ktoś mnoży przez 10), czyli typowy błąd rzędu wielkości.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź "zdrowy rozsądek" wyniku. Skoro 10 sadzonek to mniej niż 100, wynik musi być mniejszy niż 0,6 m3, a nie większy.
