W przyrządach obróbkowych elementy ustalające dobiera się do bazy detalu, czyli tej powierzchni, na której najpewniej i najdokładniej da się odtworzyć położenie przedmiotu podczas obróbki. Trzpień stały długi (w praktyce traktowany jak trzpień/mandrel ustalający) współpracuje z otworem w detalu.
Jeżeli detal ma otwór technologiczny lub konstrukcyjny, to naturalną bazą staje się powierzchnia wewnętrzna tego otworu (najczęściej walcowa). Wsunięcie detalu na trzpień powoduje ustalenie jego położenia: przede wszystkim osiowości (oś otworu pokrywa się z osią trzpienia) oraz ograniczenie przesunięć poprzecznych. Długa część trzpienia zwiększa prowadzenie i stabilność ustalenia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Powierzchnia czołowa jest zwykle ustalana oporem czołowym (kołnierz, zderzak, podkładka oporowa), a nie samym trzpieniem "długim".
- Powierzchnia zewnętrzna (np. walcowa zewnętrzna) jest typowo ustalana w pryzmie, w szczękach uchwytu, w imadle albo na rolkach – trzpień nie obejmuje z zewnątrz, tylko bazuje wewnątrz otworu.
- Powierzchnia boczna w sensie płaskiej ścianki bocznej bywa ustalana oporami bocznymi, listwami lub kołkami; trzpień jest elementem do ustalania w otworach, więc nie jest właściwym wyborem.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "trzpień" jako element ustalający, najczęściej należy myśleć o ustalaniu na średnicy wewnętrznej (w otworze). Dla bazowania na zewnątrz częściej spotyka się pryzmy, uchwyty i szczęki.
