KWALIFIKACJA BPO1 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 18.
Typ kabla Przekrój (mm2) Maksymalne obciążenie (A)
YKY 3x1,5 1,5 16
YKY 5x2,5 2,5 20
YKY 5x4 4 25
YKY 5x6 6 32
Na podstawie powyższej tabeli, wybierz odpowiedni kabel do zasilania urządzenia o maksymalnym obciążeniu 22 A.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli wynika, że dla obciążenia 22 A trzeba wybrać kabel o dopuszczalnym prądzie co najmniej 22 A. Opcja "YKY 5x4" ma maksymalne obciążenie 25 A, więc spełnia wymaganie. "YKY 5x2,5" (20 A) i "YKY 3x1,5" (16 A) są za małe, a "YKY 5x6" (32 A) jest większy niż potrzeba.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu kluczowe jest poprawne odczytanie kolumny "Maksymalne obciążenie (A)" i porównanie jej z wymaganym prądem urządzenia, czyli 22 A. Dobór kabla do zasilania polega na tym, aby jego dopuszczalna obciążalność prądowa była nie mniejsza od prądu, jaki może popłynąć w normalnej pracy (zwykle przyjmuje się też zapas, ale tutaj trzymamy się danych z tabeli).

Sprawdzamy więc wartości z tabeli:

  • "YKY 3x1,5" ma 16 A, czyli poniżej 22 A — taki kabel mógłby się przegrzewać przy długotrwałym obciążeniu.
  • "YKY 5x2,5" ma 20 A, czyli także poniżej 22 A — nie spełnia wymagań.
  • "YKY 5x4" ma 25 A, czyli powyżej 22 A — spełnia wymaganie i jest najmniejszą opcją z zestawu, która przekracza próg 22 A.
  • "YKY 5x6" ma 32 A, czyli również spełnia wymaganie, ale jest przewymiarowany względem 22 A w porównaniu z 5x4.

Dlatego poprawny wybór to "YKY 5x4": jest wystarczający prądowo (25 A ≥ 22 A), a jednocześnie nie jest niepotrzebnie większy od wymagania w ramach podanych opcji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Dwie z nich mają obciążalność mniejszą niż 22 A, co jest typowym błędem "prawie pasuje" (20 A) albo pominięciem progu granicznego (16 A). Z kolei wybór największej opcji (32 A) bywa efektem nadmiernej ostrożności: większy przekrój nie jest w tym zadaniu kryterium, jeśli istnieje mniejsza odpowiedź spełniająca wymagania.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach tabelarycznych zawsze stosuj zasadę: najpierw ustal warunek (tu: co najmniej 22 A), potem odfiltruj wartości poniżej progu, a na końcu wybierz wariant najbardziej adekwatny spośród spełniających warunek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj wymagany prąd (22 A), a potem znajdź w tabeli kabel, którego "maksymalne obciążenie (A)" jest co najmniej równe tej wartości. Następnie wybierz najmniejszą opcję spełniającą warunek, jeśli pytanie nie wymaga przewymiarowania.
Ponieważ 20 A to wartość graniczna, której nie należy przekraczać w długotrwałej pracy. Obciążenie 22 A jest większe, więc kabel może się przegrzewać, co zwiększa ryzyko uszkodzenia izolacji, porażenia i pożaru. W zadaniu trzeba spełnić warunek 22 A lub więcej.
To pole powierzchni przekroju żyły roboczej (w mm²). Zasadniczo większy przekrój oznacza mniejszą rezystancję i możliwość przenoszenia większego prądu bez nadmiernego nagrzewania. W oznaczeniu 5x4 chodzi o 5 żył, każda o przekroju 4 mm².
Przeciążony kabel nagrzewa się ponad dopuszczalny poziom, co może prowadzić do degradacji izolacji, zwarć i zapłonu materiałów w otoczeniu. Z punktu widzenia BHP rośnie ryzyko pożaru, porażenia prądem i awarii instalacji. Dlatego dobór kabla do prądu jest elementem prewencji.
Nie zawsze. Większy przekrój zwykle daje większą obciążalność i mniejsze spadki napięcia, ale oznacza też wyższy koszt, większą masę i trudniejszy montaż. W praktyce dobiera się przekrój według obciążenia, warunków ułożenia, zabezpieczeń i dopuszczalnych spadków napięcia, a nie "na maksymalnie duży".
Gdy nie podaje warunków, dla jakich została opracowana. Obciążalność zależy m.in. od sposobu ułożenia (w ziemi, w powietrzu, w korycie), temperatury otoczenia, liczby obciążonych żył i grupowania przewodów. Ta sama żyła może mieć inną dopuszczalną wartość w różnych warunkach.
Najczęściej: wybór wartości "prawie pasującej" (np. 20 A do 22 A), pomylenie kolumn (mm² z A), nieuwzględnienie progu "co najmniej", albo automatyczne wskazanie największego przekroju bez kryterium doboru. Pomaga prosta kontrola: czy A z tabeli ≥ A urządzenia?
To oznaczenie typu kabla i liczby żył z ich przekrojem. "3x1,5" oznacza 3 żyły o przekroju 1,5 mm², a "5x4" oznacza 5 żył o przekroju 4 mm². W zadaniu istotne jest też, że wraz ze wzrostem przekroju zwykle rośnie dopuszczalny prąd.
Bo kabel musi przenieść wymagany prąd bez przekroczenia dopuszczalnej obciążalności. Skoro 22 A jest większe niż 20 A i 16 A, jedyną "najbliższą" opcją powyżej progu jest 25 A. Taki dobór spełnia warunek z tabeli i ogranicza ryzyko przegrzewania przewodu.
Może oceniać, czy planowane podłączenia urządzeń (np. grzałek, nagrzewnic, maszyn) nie powodują przeciążenia przewodów i przedłużaczy oraz czy nie rośnie ryzyko pożaru. Wiedza tabelaryczna pomaga też w rozmowie z elektrykiem i w identyfikacji niebezpiecznych praktyk eksploatacyjnych.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Z tabeli wynika, że dla obciążenia 22 A trzeba wybrać kabel o dopuszczalnym prądzie co najmniej 22 A."

Źródła:

  • IEC 60364-5-52: Low-voltage electrical installations – Part 5-52: Selection and erection of electrical equipment – Wiring systems (tabele obciążalności prądowej zależne od sposobu ułożenia)
  • PN-HD 60364-5-52 (polska wersja HD 60364-5-52) – Instalacje elektryczne niskiego napięcia – Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego – Oprzewodowanie (obciążalność długotrwała przewodów/kabli)

Materiały:

  • Podstawy elektrotechniki instalacyjnej (obciążalność prądowa przewodów, przekroje, zabezpieczenia)
  • Materiały szkoleniowe SEP dotyczące doboru przewodów i zabezpieczeń (część ogólna, bez wchodzenia w uprawnienia)
  • Normy/wytyczne instalacyjne opisujące sposoby ułożenia i obciążalności prądowe przewodów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego