KWALIFIKACJA MED10 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 31.
U narciarza upadek do przodu przy zgiętych kolanach, w sztywnym bucie wymuszający gwałtowną dorsifleksję stopy, najczęściej grozi urazem której struktury?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Upadek do przodu w sztywnym bucie narciarskim może wymusić nagłą dorsifleksję stopy. To gwałtownie rozciąga tylną grupę mięśni łydki oraz ścięgno Achillesa, co sprzyja naderwaniu lub zerwaniu. Uraz więzadła rzepki typowo wiąże się raczej z gwałtownym prostowaniem kolana.

Pełne wyjaśnienie:

W narciarstwie alpejskim sztywny but i wiązania zmieniają "zwykłą" biomechanikę upadku. Przy upadku do przodu, gdy kolana są zgięte, przednia część buta oraz jego krawędź mogą działać jak dźwignia, a stopa bywa gwałtownie ustawiana w zgięciu grzbietowym (dorsifleksji). W tej sytuacji tylna grupa mięśni podudzia (mięsień trójgłowy łydki) oraz ścięgno Achillesa ulegają nagłemu rozciągnięciu pod obciążeniem.

Odpowiedź "naderwanie ścięgna Achillesa i mięśnia trójgłowego łydki" jest poprawna, ponieważ właśnie te struktury przenoszą duże siły przy hamowaniu ruchu i próbując przeciwdziałać nadmiernej dorsifleksji. Jeżeli siła przekroczy wytrzymałość tkanek, może dojść do uszkodzenia włókien mięśniowych lub ścięgna.

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do opisanego mechanizmu:

  • "naderwanie więzadła właściwego rzepki stawu kolanowego" częściej wynika z mechanizmu wyrzutu (gwałtownego prostowania kolana z dużym obciążeniem) albo lądowania ze skoku, a nie z dominującej dorsifleksji w bucie.
  • "złamanie kręgosłupa z uszkodzeniem rdzenia kręgowego" może wystąpić w ciężkich wypadkach, ale nie jest typowym, charakterystycznym skutkiem samego mechanizmu opisanego w pytaniu (dźwignia buta + stopa).
  • "złamanie kości nadgarstka, śródręcza i palców" bywa skutkiem podparcia się ręką, jednak nie wynika bezpośrednio z biomechaniki stawu skokowego w sztywnym bucie.

Wskazówka dla masażysty: po urazach ścięgna Achillesa i łydki kluczowe są przeciwwskazania w ostrej fazie (ból, obrzęk, krwiak) oraz stopniowanie pracy na tkankach miękkich. Zbyt wczesne i zbyt intensywne rozciąganie lub ucisk mogą nasilać uszkodzenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dorsifleksja to zgięcie grzbietowe stopy, czyli ruch unoszenia przodostopia ku górze. Gwałtowna dorsifleksja pod obciążeniem silnie rozciąga tylną grupę łydki i ścięgno Achillesa. Jeśli napięcie przekroczy wytrzymałość tkanek, może dojść do naderwania lub zerwania.
Sztywny but ogranicza naturalny zakres ruchu w stawie skokowym i może działać jak dźwignia. Podczas upadku do przodu nacisk przenosi się na goleń i stopę, a ruch jest "wymuszany" przez konstrukcję buta. To może prowadzić do nagłego rozciągnięcia łydki i ścięgna Achillesa.
W urazie ścięgna Achillesa typowe są ból z tyłu stawu skokowego/łydki, trudność w staniu na palcach i osłabienie zgięcia podeszwowego. Urazy kolana częściej dają ból w okolicy rzepki lub wewnątrz stawu, uczucie niestabilności i obrzęk kolana. Ostateczną ocenę powinien wykonać lekarz.
Zwykle nie jest to najbardziej charakterystyczny skutek samego upadku do przodu. Uszkodzenie więzadła właściwego rzepki częściej wiąże się z mechanizmem gwałtownego prostowania kolana pod dużym obciążeniem (np. wybicie, lądowanie). W narciarstwie dominują też inne mechanizmy urazów kończyny dolnej.
Niepokojące są: nagły silny ból z tyłu kostki/łydki, uczucie "strzału", szybki obrzęk, krwiak oraz wyraźne osłabienie zgięcia podeszwowego (trudność w chodzeniu, brak możliwości wspięcia na palce). W takiej sytuacji masaż nie powinien zastępować diagnostyki lekarskiej.
W ostrej fazie urazu, gdy występuje silny ból, narastający obrzęk, krwiak, podejrzenie przerwania ścięgna lub brak obciążania kończyny, masaż jest przeciwwskazany. Najpierw potrzebna jest ocena medyczna i ustalenie leczenia. Masaż wprowadza się stopniowo, zgodnie z etapem gojenia.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi na podstawie skojarzenia ("narciarstwo = kolano") zamiast analizy ruchu i sił. Inny błąd to mylenie struktur: więzadło rzepki z więzadłami stawu kolanowego lub pomijanie wpływu sprzętu sportowego. Pomaga uważne powiązanie kierunku upadku z ruchem w stawie.
Mięsień trójgłowy łydki obejmuje głównie mięsień brzuchaty łydki i płaszczkowaty, które przechodzą w ścięgno Achillesa. Odpowiada za zgięcie podeszwowe stopy. Przy nagłej dorsifleksji pod obciążeniem jest gwałtownie rozciągany, co zwiększa ryzyko mikrouszkodzeń i naderwań.
To zależy od sposobu upadku i tego, czy zawodnik podpiera się ręką. Złamania nadgarstka i palców mogą wystąpić, ale opisany w pytaniu mechanizm dotyczy przede wszystkim wymuszonego ustawienia stopy w bucie i obciążeń łydki. W praktyce możliwe są różne urazy równocześnie, dlatego ważna jest diagnostyka.
Ucz się "mechanizm → struktura": jaki ruch i jakie siły działają na tkanki oraz co jest najbardziej narażone. Powtórz anatomię funkcjonalną stawu kolanowego i skokowego, nazwy więzadeł i ścięgien oraz podstawowe przeciwwskazania do masażu w ostrych urazach. Ćwicz na opisach przypadków i scenariuszach.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Upadek do przodu w sztywnym bucie narciarskim może wymusić nagłą dorsifleksję stopy."

Materiały:

  • Podręcznik anatomii człowieka (kończyna dolna: staw skokowy, mięśnie łydki, ścięgno Achillesa)
  • Podstawy biomechaniki i kinezjologii dla kierunków medycznych
  • Materiał szkoleniowy z masażu sportowego (zasady pracy po urazach tkanek miękkich)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego