KWALIFIKACJA SPO1 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 26.
U osoby po udarze mózgu, u której występuje zaburzenie równowagi i duży niedowład połowiczy, wskazanym sprzętem ortopedycznym do przemieszczenia się na dalszą odległość jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy dużym niedowładzie połowiczym i zaburzeniach równowagi chodzenie z kulą lub balkonikiem na dalszym dystansie jest zwykle niebezpieczne (wysokie ryzyko upadku, mała wydolność). Wózek inwalidzki umożliwia stabilny, bezpieczny transport na większą odległość. Gorset nie służy do lokomocji.

Pełne wyjaśnienie:

U osoby po udarze mózgu z dużym niedowładem połowiczym oraz zaburzeniami równowagi kluczowym kryterium doboru sprzętu do przemieszczania się na dalszą odległość jest bezpieczeństwo i możliwość utrzymania stabilności.

Wózek inwalidzki jest wskazany, gdy chód jest znacznie ograniczony: pozwala przemieścić się na większy dystans bez konieczności długotrwałego obciążania kończyn, zmniejsza ryzyko potknięcia i upadku oraz ułatwia asekurację przez opiekuna/asystenta. Na dalszych odcinkach liczy się też oszczędzanie sił i zapobieganie przeciążeniu, co wózek umożliwia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w tym opisie funkcjonalnym?

  • Kula łokciowa wymaga względnie dobrej kontroli tułowia, równowagi i koordynacji oraz umiejętności przenoszenia ciężaru ciała. Przy dużym niedowładzie i wyraźnych zaburzeniach równowagi na dłuższym dystansie zwykle nie zapewnia wystarczającej stabilności.
  • Balkonik daje większe podparcie niż kula, ale nadal wymaga aktywnego, powtarzalnego wykonywania kroków i kontroli postawy. Przy dużym deficycie ruchowym może być przydatny do krótkich dystansów treningowych (z asekuracją), natomiast jako rozwiązanie na "dalszą odległość" bywa niewystarczający i męczący.
  • Gorset piersiowo-lędźwiowy jest wyrobem stabilizującym tułów/kręgosłup i nie pełni funkcji sprzętu lokomocyjnego do przemieszczania się na dystans.

W praktyce dobór pomocy powinien wynikać z oceny funkcjonalnej (siła, równowaga, męczliwość, bezpieczeństwo transferów) i zaleceń zespołu terapeutycznego; jako asystent kluczowo dbasz o bezpieczny wybór i prawidłową asekurację.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Duży niedowład połowiczy to znaczne osłabienie siły i kontroli ruchu po jednej stronie ciała (ręka i/lub noga). Skutkuje problemami z podporą, przenoszeniem ciężaru i koordynacją chodu, co zwiększa ryzyko potknięcia oraz upadku.
Po udarze mogą być zaburzone reakcje posturalne, czucie głębokie i koordynacja. Osoba później "łapie" równowagę, gorzej koryguje odchylenia tułowia i łatwiej traci stabilność przy skręcie, zmęczeniu lub nierównej nawierzchni.
Wózek pozwala bezpiecznie pokonać dystans mimo niedowładu i chwiejności, zmniejsza męczliwość oraz ryzyko upadku. Ułatwia też opiekunowi/asystentowi kontrolę tempa i kierunku oraz organizację wyjść do placówek medycznych.
Bywa pomocny, ale głównie gdy osoba potrafi wykonywać kroki i utrzymać stabilność przy podparciu. Przy dużym niedowładzie i słabej równowadze może nie zapewniać wystarczającego bezpieczeństwa na dłuższych dystansach; decyzję warto konsultować z fizjoterapeutą.
Kula łokciowa wymaga dość dobrej kontroli tułowia, koordynacji oraz umiejętności przenoszenia ciężaru. Zwykle rozważa się ją, gdy osoba chodzi w miarę samodzielnie na krótkie dystanse i ma opanowaną technikę chodu oraz bezpieczne reakcje równoważne.
Balkonik to sprzęt do chodzenia zwiększający liczbę punktów podparcia (zwykle cztery). Stabilizuje postawę i ułatwia utrzymanie równowagi, ale nadal wymaga aktywnego chodu i kontroli ruchu. Na zewnątrz liczy się też dobór kółek i hamulców.
Gorset piersiowo-lędźwiowy to wyrób stabilizujący tułów/kręgosłup, używany w wybranych schorzeniach ortopedycznych. Nie zastępuje pomocy lokomocyjnych (wózka, balkonika, kuli), bo nie zapewnia podparcia podczas stania i chodzenia.
Najpierw zabezpiecz otoczenie (hamulce wózka, podnóżki), ustaw wózek blisko i po stronie sprawniejszej. Stosuj asekurację tułowia i miednicy, a nie ciągnięcie za kończynę niedowładną. Gdy są wątpliwości, poproś o instruktaż fizjoterapeutę.
Częsty błąd to wybór sprzętu do chodzenia "na siłę" mimo dużego ryzyka upadku i męczliwości. Inny błąd to brak oceny praktycznej: osoba radzi sobie kilka kroków w domu, ale na dłuższym dystansie traci stabilność. Ważne są testy funkcjonalne i obserwacja.
Nie. Wózek może służyć do bezpiecznego transportu na dalszą odległość, a rehabilitacja chodu może nadal odbywać się na krótkich dystansach w kontrolowanych warunkach (np. z asekuracją). Celem jest jednocześnie bezpieczeństwo i stopniowe usprawnianie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Przy dużym niedowładzie połowiczym i zaburzeniach równowagi chodzenie z kulą lub balkonikiem na dalszym dystansie jest zwykle niebezpieczne (wysokie ryzyko upadku, mała wydolność)."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – Assistive technology (informacje o doborze i roli sprzętu wspomagającego), https://www.who.int/health-topics/assistive-technology (dostęp: 2026-02-18)
  • MSD Manuals (Professional/Consumer) – Stroke / Rehabilitation after stroke (ogólne zasady ograniczeń chodu i potrzeby wsparcia), https://www.msdmanuals.com/ (wyszukiwanie tematu: stroke rehabilitation; dostęp: 2026-02-18)
  • NHS (UK) – Stroke: rehabilitation (ogólne informacje o ograniczeniach po udarze i wsparciu mobilności), https://www.nhs.uk/conditions/stroke/ (sekcja rehabilitacji; dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały edukacyjne o rehabilitacji po udarze i mobilności (poradniki pacjenta)
  • Instrukcje producentów dotyczące bezpiecznego użytkowania wózków i balkoników
  • Szkolenia z transferu i asekuracji chodu (praktyczne warsztaty)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego