KWALIFIKACJA MED13 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 40.
Uczestnikowi środowiskowego domu samopomocy, który samodzielnie dojeżdża do placówki i osiągnął wysoki poziom samodzielności w czynnościach życia codziennego, należy umożliwić korzystanie z innych form wsparcia poprzez
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uczestnik, który osiągnął wysoki poziom samodzielności i dojeżdża sam, często wymaga poszerzenia wsparcia poza bieżącą terapię w placówce.
W takiej sytuacji właściwe jest ukierunkowanie na rehabilitację zawodową, czyli działania zwiększające gotowość do pełnienia ról pracowniczych i społecznych, a nie tylko dalszy trening nawyków czy zmiana pracowni.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy sytuacji, w której uczestnik środowiskowego domu samopomocy (ŚDS) osiągnął wysoki poziom samodzielności w czynnościach życia codziennego i samodzielnie dojeżdża do placówki. Taki opis wskazuje, że podstawowe cele związane z treningiem samoobsługi i organizacją dnia zostały w dużym stopniu zrealizowane. W kolejnym kroku wsparcie powinno wzmacniać partycypację i umożliwiać korzystanie z innych form pomocy, adekwatnych do aktualnych możliwości uczestnika.

Odpowiedź "odpowiednie formy rehabilitacji zawodowej" jest trafna, ponieważ rehabilitacja zawodowa obejmuje działania ukierunkowane na zwiększanie sprawności w rolach związanych z pracą: rozwijanie kompetencji, tolerancji wysiłku, funkcji wykonawczych, nawyków pracy oraz przygotowanie do zatrudnienia (lub innych form aktywizacji). Przy wysokiej samodzielności w ADL jest to logiczny kierunek, jeśli celem jest poszerzenie wsparcia poza bieżące zajęcia w placówce.

Pozostałe odpowiedzi nie oddają sensu "korzystania z innych form wsparcia":

  • "kształtowanie nawyków celowej aktywności" to klasyczny element terapii zajęciowej, jednak nie musi oznaczać wejścia w "inne formy wsparcia". Jest to raczej kontynuacja pracy w obrębie oddziaływań terapeutycznych w placówce, typowa także dla osób mniej samodzielnych.
  • "przeniesienie do innej pracowni terapeutycznej" jest zmianą organizacyjną w ramach tego samego systemu zajęć. Może być zasadne przy zmianie potrzeb lub celów, ale samo w sobie nie stanowi "innych form wsparcia" w znaczeniu szerszego środowiskowego lub zawodowego ukierunkowania.
  • "stosowanie innowacyjnych technik terapii zajęciowej" jest zbyt ogólne i nie wynika z opisu problemu. Innowacyjność metody nie jest celem samym w sobie; kluczowe jest dopasowanie wsparcia do etapu funkcjonowania i potrzeb, a te w pytaniu sugerują przejście w stronę aktywizacji zawodowej.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać zasadę: im wyższa samodzielność w ADL i większa niezależność w funkcjonowaniu, tym częściej celem staje się rozszerzanie ról społecznych i zawodowych, a nie wyłącznie dalszy trening podstawowych czynności.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To taki poziom funkcjonowania, w którym osoba potrafi w większości samodzielnie wykonywać ADL (np. higiena, ubieranie, posiłki, poruszanie się, organizacja dnia). W kontekście planu wsparcia oznacza to zwykle możliwość przesunięcia akcentu z treningu podstawowego na cele społeczne i zawodowe.
To m.in. trening umiejętności pracowniczych, kształtowanie nawyków pracy, przygotowanie do praktyk, wsparcie w doborze stanowiska do możliwości, trening funkcji potrzebnych w pracy (koncentracja, tempo, wytrwałość) oraz współpraca z instytucjami aktywizacji. Dobór zależy od stanu i celów osoby.
Zmiana pracowni jest nadal działaniem w ramach tej samej placówki i często dotyczy organizacji zajęć. Pytanie wskazuje na potrzebę umożliwienia korzystania z innych form wsparcia, czyli wyjścia poza typową ofertę pracowni i ukierunkowania na kolejne etapy reintegracji, np. aktywizację zawodową.
Nie. O skuteczności decyduje dopasowanie metody do celu i możliwości uczestnika, a nie sama "nowość". Przy wysokiej samodzielności kluczowe może być wsparcie w rolach społecznych i zawodowych. Techniki terapeutyczne są narzędziem, a nie celem, dlatego nie zawsze są właściwą odpowiedzią w takich pytaniach.
Ocena obejmuje m.in. stabilność funkcjonowania w ADL, punktualność i samodzielny dojazd, zdolność do planowania i kończenia zadań, tolerancję obciążenia, komunikację, regulację emocji oraz motywację. Ważna jest też analiza barier środowiskowych i wsparcia rodziny/opiekunów.
ADL (czynności życia codziennego) to podstawowe aktywności samoobsługowe i funkcjonalne. W terapii zajęciowej ADL są częstym punktem odniesienia, bo poziom samodzielności wpływa na dobór celów i intensywność wsparcia. W pytaniach egzaminacyjnych ADL pomaga ocenić, jaki "następny krok" jest adekwatny.
Częsty błąd to wybieranie odpowiedzi brzmiącej "terapeutycznie" (np. o technikach lub pracowni), bez analizy etapu funkcjonowania uczestnika. Inny błąd to traktowanie działań w placówce jako jedynego wsparcia, mimo że pytanie sugeruje potrzebę rozszerzenia pomocy na rehabilitację społeczną lub zawodową.
Gdy uczestnik ma obniżoną inicjatywę, trudność w rozpoczęciu i dokończeniu zadania, słabą organizację dnia lub brak utrwalonych nawyków. Wtedy trening aktywności celowej jest kluczowy. Jeśli jednak osoba jest już bardzo samodzielna, częściej szuka się wsparcia w kolejnych rolach, np. zawodowych.
Takimi sygnałami są m.in. samodzielny dojazd, stabilność w ADL, odpowiedzialność za własne sprawy, rosnąca motywacja do aktywności poza placówką oraz potrzeba zwiększenia samodzielności ekonomicznej i społecznej. Wtedy działania rehabilitacji zawodowej mogą wspierać dalszy rozwój i integrację.
Najpierw wyciągnij wniosek z opisu: wysoka samodzielność zwykle oznacza przejście z treningu podstawowego na cele bardziej złożone (społeczne, zawodowe). Następnie wybierz odpowiedź, która dotyczy "kolejnego etapu" wsparcia, a nie jedynie dalszego prowadzenia zajęć w pracowni lub ogólnego hasła o metodach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • World Health Organization, "International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF)", Geneva, 2001
  • Kielhofner G., "Model of Human Occupation: Theory and Application", Lippincott Williams & Wilkins, 4th ed., 2008

Materiały:

  • Międzynarodowa Klasyfikacja Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF) – podstawy
  • Podręczniki z zakresu terapii zajęciowej (planowanie interwencji, cele terapii, aktywizacja)
  • Materiały dydaktyczne dotyczące rehabilitacji zawodowej i społecznej osób z niepełnosprawnościami

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego