KWALIFIKACJA DRM1 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 13.
Uformowany pręt w kształcie litery "T", owinięty taśmą, będący częścią składową zamknięcia, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zatyczka to element zamknięcia służący do zatykania i spinania pokrywy kosza; bywa formowana z pręta w kształcie litery T i owijana taśmą, aby była sztywniejsza i nie uszkadzała wyrobu.
Pałąk i ucho dotyczą przenoszenia, a podplotki zwykle wzmacniają dno konstrukcję.

Pełne wyjaśnienie:

W wyrobach koszykarsko-plecionkarskich nazwy części wynikają przede wszystkim z funkcji elementu w konstrukcji. Opis "uformowany pręt w kształcie litery T, owinięty taśmą, będący częścią składową zamknięcia" wskazuje na detal, którego zadaniem jest zamykanie (zabezpieczenie pokrywy lub klapy), a nie przenoszenie ciężaru czy wzmacnianie dna.

Odpowiedź "zatyczka" pasuje do tej roli: jest to element spinający/zatykający, często wykonywany tak, by był wygodny w obsłudze i jednocześnie nie niszczył splotu. Owijanie taśmą można rozumieć jako sposób wykończenia: zwiększa tarcie, poprawia chwyt i ogranicza ryzyko uszkodzenia sąsiadujących wyplotów.

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się typowo do innych funkcji kosza:

  • "pałąk" kojarzy się z elementem łukowatym (np. rączką) przeznaczonym do chwytania i przenoszenia. Taki element ma inną geometrię i inne obciążenia niż część zamknięcia.
  • "ucho" to zwykle boczny uchwyt lub punkt zaczepu do chwytania/przenoszenia, a nie detal służący do zablokowania pokrywy. Łatwo je pomylić z pałąkiem, bo oba dotyczą transportu, ale nie są elementami zamknięcia.
  • "podplotki" odnoszą się do partii wzmacniających (często w rejonie dna), czyli pełnią funkcję konstrukcyjną w dolnej części wyrobu, a nie funkcję zamykającą.

W praktyce egzaminacyjnej warto zawsze dopasować nazwę do funkcji: zamknięcie będzie miało elementy typu zatyczka/zatrzask, natomiast przenoszenie i wzmocnienia będą opisane terminami uchwytów i elementów dna.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zatyczka to element zamknięcia wyrobu plecionkarskiego, którego zadaniem jest zablokowanie lub spięcie pokrywy/klapy. W praktyce bywa wykonywana z pręta i wykańczana (np. owijana taśmą), aby była wygodna w użyciu i nie uszkadzała wyplotu.
Owijanie taśmą jest sposobem wykończenia elementu: poprawia chwyt, zwiększa tarcie, może też chronić splot przed przecieraniem przez twardszy pręt. Dodatkowo taśma pomaga uzyskać estetyczny, równy wygląd zamknięcia.
Najprościej rozróżnić je po funkcji. Pałąk jest zwykle elementem do przenoszenia (rączką, łukowatym uchwytem), a zatyczka należy do mechanizmu zamknięcia pokrywy. Jeśli detal ma blokować pokrywę, nie jest pałąkiem.
Ucho to element służący do chwytania, podnoszenia albo zaczepienia (np. boczny uchwyt). Często występuje parami po bokach wyrobu. Zwykle nie jest częścią zamknięcia, tylko elementem transportowym lub mocującym.
Zazwyczaj nie. Podplotki kojarzy się z elementami wzmacniającymi konstrukcję w dolnych partiach wyrobu (np. przy dnie) albo z dodatkowymi przeplotami stabilizującymi. Zamknięcie dotyczy pokrywy i jej blokowania, więc to inny obszar konstrukcji.
Częste są pomyłki między nazwami elementów uchwytu i zamknięcia: pałąk vs ucho vs zatyczka. Wynika to z tego, że wszystkie są "dodatkowymi" częściami kosza, ale mają różne funkcje. Pomaga analiza: przenoszenie, wzmacnianie, zamykanie.
Zatyczkę stosuje się wtedy, gdy wyrób ma pokrywę lub klapę i trzeba zabezpieczyć zawartość przed otwarciem podczas przenoszenia. Spotyka się to np. w koszach użytkowych i galanteryjnych. Dobór zamknięcia zależy od przeznaczenia i estetyki wyrobu.
Skuteczne jest uczenie się "od funkcji": osobno nazwy dla zamknięć, osobno dla uchwytów i osobno dla wzmocnień dna/obręczy. Pomagają też szkice własne i opisy kroków wykonania. Warto porównywać elementy na gotowych wyrobach w pracowni.
Trzeba zwrócić uwagę na opis: czy element blokuje pokrywę, czy służy do noszenia, czy wzmacnia dno. Informacje o kształcie (np. litera T) i wykończeniu (owinięcie taśmą) są wskazówkami pomocniczymi, ale decyduje rola w zamknięciu.
Rzemiosło ma tradycję warsztatową i lokalne szkoły wykonania, więc część terminów bywa używana różnie w zależności od regionu i pracowni. Na egzaminie warto trzymać się nazewnictwa z materiałów dydaktycznych DRM.1 i kojarzyć nazwy z funkcją elementu.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Wiklina" – opis materiału i zastosowań w plecionkarstwie, https://pl.wikipedia.org/wiki/Wiklina (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Plecionkarstwo" – ogólny opis rzemiosła i wyrobów plecionkarskich, https://pl.wikipedia.org/wiki/Plecionkarstwo (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do kwalifikacji DRM.1 (terminologia elementów wyrobów)
  • Instrukcje technologiczne/wzorniki pracowni koszykarskiej (opisy zamknięć i uchwytów)
  • Konsultacje z instruktorem rzemiosła lub praktykiem (lokalne nazewnictwo i przykłady wyrobów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego