KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 31.
Ujawniony w trakcie przeprowadzonej inwentaryzacji niedobór, wynikający z błędów popełnionych w toku ewidencji składników majątku, np. z niezaksięgowania rozchodu materiałów, to niedobór
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niedobór pozorny powstaje wtedy, gdy różnica ujawniona w inwentaryzacji nie wynika z faktycznego braku składnika majątku, lecz z błędu w ewidencji (np. niezaksięgowanego rozchodu materiałów). W przeciwieństwie do niedoboru naturalnego nie jest skutkiem ubytków, a do zawinionego nie wymaga ustalenia winy pracownika.

Pełne wyjaśnienie:

W inwentaryzacji porównuje się stan rzeczywisty (ustalony spisem z natury, potwierdzeniem sald lub weryfikacją) ze stanem wynikającym z ewidencji księgowej. Gdy pojawia się rozbieżność, powstaje różnica inwentaryzacyjna, którą trzeba wyjaśnić i rozliczyć.

Prawidłową odpowiedzią jest "pozorny", ponieważ opis dotyczy sytuacji, w której niedobór został ujawniony wskutek błędów ewidencyjnych, a nie z powodu faktycznego ubytku majątku. Kluczowy jest fragment o "błędach popełnionych w toku ewidencji" oraz przykład "niezaksięgowania rozchodu materiałów". Jeśli rozchód nie został ujęty w księgach, ewidencja pokazuje wyższy stan zapasów niż rzeczywisty, więc podczas spisu wychodzi "niedobór", który ma charakter pozorny (papierowy).

Odpowiedź "naturalny" jest niepoprawna, bo niedobór naturalny wiąże się z dopuszczalnymi, fizycznymi ubytkami ilościowymi lub jakościowymi (np. wynikającymi z właściwości materiału i warunków przechowywania), a nie z błędem księgowania.

Odpowiedź "zawiniony" również nie pasuje: niedobór zawiniony odnosi się do sytuacji, gdy przyczyną jest działanie lub zaniechanie osób odpowiedzialnych materialnie (np. brak nadzoru, naruszenie procedur). W treści wskazano na błąd ewidencji (brak zapisu), co nie przesądza o winie materialnej i przede wszystkim nie opisuje realnego ubytku.

Odpowiedź "nadzwyczajny" jest błędna, ponieważ pojęcie "nadzwyczajności" odnosi się do wyjątkowych zdarzeń, a w pytaniu mowa o typowym problemie: rozbieżności wynikającej z nieprawidłowego ujęcia operacji gospodarczej w ewidencji.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się sformułowania typu "niezaksięgowano", "błąd w ewidencji", "omyłkowe ujęcie", zwykle chodzi o różnice pozorne (do skorygowania zapisem), a nie o realne straty rzeczowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niedobór pozorny to różnica ujawniona w inwentaryzacji, która wynika z błędu ewidencyjnego, a nie z faktycznego braku składnika majątku. Typowe przyczyny to pomyłki w zapisach, brak dokumentu w księgach lub niezaksięgowany rozchód/przychód.
Jeśli materiały faktycznie wydano z magazynu, ale nie ujęto tego w księgach, ewidencja pokazuje zawyżony stan zapasów. Podczas spisu z natury wychodzi stan niższy niż w księgach, co wygląda jak niedobór. Ponieważ przyczyną jest zapis, a nie ubytek, jest to niedobór pozorny.
Niedobór pozorny wynika z błędów w ewidencji (np. pominięte księgowanie), więc koryguje się go przez wyjaśnienie i poprawę zapisów. Niedobór naturalny to rzeczywisty ubytek związany z właściwościami zapasów i warunkami składowania (np. wysychanie, rozsyp), czyli ma przyczynę fizyczną.
Niedobór pozorny nie oznacza, że coś "zniknęło" — to skutek pomyłki w dokumentach lub księgach. Niedobór zawiniony dotyczy realnych braków, za które można przypisać odpowiedzialność konkretnej osobie lub procesowi (np. naruszenie procedur, brak nadzoru). W pytaniu kluczowe są błędy ewidencji.
Najczęściej analizuje się dokumenty obrotu magazynowego (np. dokumenty rozchodu i przychodu), zapisy w kartotekach magazynowych, dekretacje księgowe oraz daty ujęcia operacji. Celem jest znalezienie brakującego zapisu albo podwójnego ujęcia i doprowadzenie ewidencji do zgodności ze stanem rzeczywistym.
Najczęściej wtedy, gdy ewidencja nie nadąża za obrotem: dokumenty z magazynu trafiają do księgowości z opóźnieniem, ktoś nie wprowadził rozchodu lub przychodu, albo błędnie przypisano ilości do indeksu materiałowego. Inwentaryzacja "wyłapuje" te niezgodności, bo porównuje zapis z rzeczywistością.
Zwykle nie, ponieważ jego istotą jest błąd zapisu, a nie realna strata majątku. Najpierw należy ustalić, czy różnica wynika z pomyłki w dokumentach/księgach i skorygować ewidencję. Dopiero gdy wyjaśnienia nie potwierdzą błędu ewidencji, rozważa się inne kategorie niedoboru.
Najczęstsza pułapka to automatyczne kojarzenie "niedoboru" z winą pracownika (wybór "zawiniony") lub z ubytkami naturalnymi (wybór "naturalny"). W zadaniach egzaminacyjnych warto szukać słów-kluczy: "błąd ewidencji", "niezaksięgowanie", "omyłka" — one wskazują na charakter pozorny.
"Pozorny" oznacza "tylko w ewidencji". Różnica wygląda jak niedobór, bo porównuje się stan księgowy z rzeczywistym, ale jej przyczyną nie jest brak fizyczny, tylko błąd w zapisach (np. brak księgowania, błędna ilość, podwójne ujęcie). To wskazówka, by szukać pomyłki w dokumentacji.
Ucz się schematu: rodzaj różnicy → typowe przyczyny → sposób wyjaśnienia. Zrób listę słów-kluczy (np. "błąd ewidencji" = pozorny) i przećwicz krótkie przykłady z magazynu materiałów. Pomaga też rozwiązywanie zadań, w których trzeba wskazać kategorię niedoboru na podstawie opisu sytuacji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Niedobór pozorny powstaje wtedy, gdy różnica ujawniona w inwentaryzacji nie wynika z faktycznego braku składnika majątku, lecz z błędu w ewidencji (np. niezaksięgowanego rozchodu materiałów)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji EKA.7 dotyczące inwentaryzacji i różnic inwentaryzacyjnych
  • Notatki/opracowania szkolne: klasyfikacja niedoborów i nadwyżek oraz ich przyczyny
  • Przykładowe zadania egzaminacyjne EKA.7 z działu inwentaryzacja zapasów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego