KWALIFIKACJA ROL12 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 15.
W badaniu sekcyjnym psa, po otwarciu jamy brzusznej, śledziony należy szukać
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Śledziona psa leży typowo w doczaszkowej części jamy brzusznej, po stronie lewej, w sąsiedztwie żołądka i tuż pod przeponą. Dlatego w badaniu sekcyjnym po otwarciu jamy brzusznej należy jej szukać w lewym podżebrzu, a nie po stronie prawej ani w okolicy pęcherza moczowego.

Pełne wyjaśnienie:

W anatomii topograficznej psa śledziona jest narządem jamy brzusznej położonym doczaszkowo (czyli bliżej przepony) i typowo po stronie lewej. W praktyce sekcyjnej, po otwarciu jamy brzusznej, jej odnalezienie ułatwia kojarzenie relacji do przepony oraz sąsiedztwa narządów układu pokarmowego (zwłaszcza okolicy żołądka). To uzasadnia odpowiedź: "tuż pod przeponą po lewej stronie."

Odpowiedź "tuż pod przeponą po prawej stronie." jest nieprawidłowa, bo miesza strony anatomiczne. Ten błąd często wynika z perspektywy obserwatora: patrząc na zwierzę leżące na grzbiecie łatwo "odwrócić" lewo i prawo, jeśli nie trzyma się stałych zasad orientacji anatomicznej.

Odpowiedzi "między pęcherzem moczowym a lewą nerką." oraz "między pęcherzem moczowym a prawą nerką." są nieprawidłowe, ponieważ lokują śledzionę zbyt doogonowo (w rejonie miednicznym/podlędźwiowym) i w sąsiedztwie struktur układu moczowego. W typowej anatomii psa okolica pęcherza moczowego nie jest miejscem poszukiwania śledziony; takie skojarzenie świadczy o błędnym mapowaniu przestrzennym lub mieszaniu układów narządów.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal trzy rzeczy: (1) stronę ciała (lewa/prawa), (2) kierunek (doczaszkowo/doogonowo) oraz (3) relację do przepony. Dopiero potem porównuj z odpowiedziami. To ogranicza ryzyko pomyłki wynikającej z samej perspektywy podczas sekcji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Śledziona psa leży typowo w doczaszkowej części jamy brzusznej po stronie lewej, w okolicy podżebrowej, tuż pod przeponą i w sąsiedztwie żołądka. W sekcji najłatwiej szukać jej właśnie "pod przeponą po lewej".
Ustal orientację anatomiczną przed rozpoczęciem oceny narządów: lewa/prawa zawsze odnoszą się do zwierzęcia, nie do osoby stojącej nad stołem. Pomaga wskazanie głowy (doczaszkowo) i ogona (doogonowo) oraz konsekwentne trzymanie tej samej pozycji obserwacji.
Pęcherz moczowy leży znacznie bardziej doogonowo (w kierunku miednicy) niż śledziona. Śledziona jest narządem doczaszkowym, "pod przeponą", a nie w rejonie typowym dla struktur układu moczowego. To częsty błąd mapowania przestrzennego.
"Tuż pod przeponą" oznacza lokalizację w doczaszkowej części jamy brzusznej, bezpośrednio poniżej mięśnia oddzielającego klatkę piersiową od jamy brzusznej. W praktyce sekcyjnej to obszar, gdzie szuka się narządów doczaszkowych, m.in. wątroby i śledziony.
W ujęciu praktycznym śledzionę lokalizuje się, kojarząc ją z narządami doczaszkowymi układu pokarmowego, zwłaszcza okolicą żołądka, oraz jej położeniem po stronie lewej pod przeponą. Szukanie jej "przy pęcherzu" lub "między nerkami" zwykle prowadzi do pomyłki.
W typowych warunkach anatomicznych położenie jest stałe (doczaszkowo, lewa strona), ale w praktyce klinicznej/secyjnej narząd może być przemieszczony przez znaczne powiększenie, skręt, masy w jamie brzusznej lub inne zmiany. Na egzaminie przyjmuje się jednak położenie typowe.
Najczęściej mylone są strony anatomiczne (lewa/prawa) oraz kierunek doczaszkowo-doogonowy. Uczniowie czasem przenoszą też skojarzenia z innymi gatunkami lub z człowieka. Pomaga nauka na atlasie i ćwiczenie orientacji na preparatach lub schematach.
Ucz się w układzie "mapy jamy brzusznej": najpierw przepona jako granica, potem narządy doczaszkowe, a na końcu doogonowe. Stosuj fiszki z kierunkami anatomicznymi i ćwicz wskazywanie strony ciała na modelu/rysunku. To minimalizuje pomyłki perspektywy.
Nie. Wątroba zajmuje głównie doczaszkową część jamy brzusznej i jest bardziej związana z prawą stroną, natomiast śledziona typowo leży po stronie lewej pod przeponą. Takie porównanie jest dobrą metodą kontrolną przy nauce topografii narządów.
Przydaje się m.in. podczas asysty w badaniach obrazowych, zabiegach oraz w badaniu sekcyjnym: ułatwia lokalizację narządu, poprawny opis zmian i orientację w jamie brzusznej. Dobra topografia skraca czas czynności i zmniejsza ryzyko błędnej identyfikacji struktur.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Śledziona psa leży typowo w doczaszkowej części jamy brzusznej, po stronie lewej, w sąsiedztwie żołądka i tuż pod przeponą."

Źródła:

  • Miller’s Anatomy of the Dog, rozdział dotyczący jamy brzusznej i śledziony (topografia narządów), wydania współczesne – źródło podręcznikowe
  • Dyce, Sack, Wensing: Textbook of Veterinary Anatomy, część o układzie pokarmowym i narządach jamy brzusznej (śledziona – położenie topograficzne) – źródło podręcznikowe
  • Merck Veterinary Manual – hasło/sekcje dotyczące anatomii i/lub śledziony u psa, https://www.merckvetmanual.com/ (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Atlas anatomii psa (topografia narządów jamy brzusznej)
  • Podręcznik anatomii weterynaryjnej (dział: narządy jamy brzusznej, układ pokarmowy)
  • Materiały szkolne do kwalifikacji ROL.12 dotyczące anatomii i czynności pomocniczych w badaniu sekcyjnym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego