W diagnozowaniu potrzeb i problemów psychospołecznych osoby sprawnej intelektualnie kluczowe jest pozyskanie informacji o tym, jak funkcjonuje w relacjach, jakie ma trudności, zasoby, cele oraz czego realnie oczekuje od wsparcia. Najbardziej adekwatną metodą jest w takiej sytuacji wywiad, czyli zaplanowana rozmowa prowadzona w sposób celowy (z pytaniami otwartymi i zamkniętymi), w atmosferze bezpieczeństwa i z poszanowaniem godności oraz poufności.
Odpowiedź "wywiad." jest poprawna, ponieważ:
- umożliwia zebranie danych jakościowych (emocje, przekonania, relacje społeczne, problemy dnia codziennego),
- pozwala doprecyzować informacje poprzez dopytywanie i parafrazę,
- jest narzędziem elastycznym – można je dostosować do komunikacji i sytuacji podopiecznej,
- sprzyja budowaniu kontaktu i współpracy, co jest ważne w pracy asystenta.
Pozostałe propozycje są nieadekwatne wprost do celu pytania. "Analizę dokumentów." stosuje się pomocniczo (np. do weryfikacji danych formalnych lub historii świadczeń), ale dokumenty zwykle nie oddają aktualnych przeżyć, relacji i subiektywnych potrzeb; nie są więc podstawowym narzędziem rozpoznania problemów psychospołecznych. "Inscenizację." nie traktuje się jako standardowej metody diagnozy potrzeb w pracy asystenckiej – może kojarzyć się z ćwiczeniami/treningiem umiejętności, ale nie służy typowo zbieraniu danych diagnostycznych o problemach psychospołecznych. "Lustrację." rozumie się raczej jako oględziny/inspekcję; nawet jeśli czasem spotyka się obserwację warunków życia, to do rozpoznania psychospołecznych trudności osoby sprawnej intelektualnie nie zastępuje ona wywiadu.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy potrzeb i problemów psychospołecznych, szukaj metody, która daje dostęp do perspektywy osoby (rozmowa/wywiad), a nie tylko do danych formalnych (dokumenty) czy oglądu zewnętrznego (oględziny/inspekcja).
