W opiece nad osobą chorą i niesamodzielną kluczowe jest holistyczne rozpoznanie problemów oraz potrzeb. W praktyce oznacza to analizę funkcjonowania pacjenta w trzech wzajemnie powiązanych sferach: biologicznej, psychicznej oraz społecznej (socjologicznej). Taki sposób myślenia jest zgodny z podejściem biopsychospołecznym: stan somatyczny wpływa na nastrój i zachowanie, a sytuacja społeczna (wsparcie, samotność, warunki domowe) może nasilać lub łagodzić skutki choroby.
Odpowiedź "socjologicznej, psychicznej, biologicznej" jest poprawna, ponieważ obejmuje:
- sferę biologiczną – objawy, sprawność, ból, ograniczenia ruchowe, wydolność;
- sferę psychiczną – nastrój, lęk, motywację, orientację, funkcje poznawcze;
- sferę społeczną/socjologiczną – relacje, role, wsparcie rodziny/otoczenia, warunki życia i bariery w środowisku.
Pozostałe zestawy są mylące, bo mieszają elementy niebędące typowymi "sferami funkcjonowania" w opiece:
- "genetycznej, fizjologicznej, rodzinnej" – genetyka nie jest standardowym obszarem oceny opiekuńczej, a "fizjologiczna" jest w praktyce częścią sfery biologicznej; miesza to poziomy opisu.
- "materialnej, genetycznej, zawodowej" – "zawodowa" dotyczy roli pracy i może być elementem społecznym, ale nie stanowi równorzędnej sfery obok biologicznej i psychicznej; genetyczna ponownie jest nietrafiona.
- "zawodowej, psychicznej, rodzinnej" – pomija sferę biologiczną, a "zawodowa" i "rodzinna" są węższymi fragmentami obszaru społecznego, przez co triada nie jest kompletna.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy pełnego rozpoznania potrzeb, szukaj odpowiedzi obejmującej ciało, psychikę i kontekst społeczny – to minimalny, kompletny zestaw do planowania opieki.
