KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2014 (test 2)

PYTANIE NR 35.
W celu sprawdzenia ciągłości uzwojeń silnika elektrycznego trójfazowego wykonano pomiar rezystancji uzwojeń między zaciskami silnika. Na podstawie zebranych w tabeli wyników pomiarów określ rodzaj i miejsce uszkodzenia.
Ilustracja przedstawia schemat zacisków silnika elektrycznego trójfazowego oraz tabelę z wynikami pomiarów rezystancji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawny wynik ciągłości uzwojenia to niska rezystancja (np. kilka Ω) mierzona między końcami tej samej fazy: U1-U2, V1-V2, W1-W2. W tabeli tylko pomiar V1-V2 ma wartość ∞, co oznacza brak ciągłości (przerwę) w uzwojeniu fazy V. Pomiary międzyfazowe przy rozłączonych mostkach też mogą dawać ∞ i są wtedy prawidłowe.

Pełne wyjaśnienie:

W silniku trójfazowym są trzy uzwojenia fazowe (U, V, W), a każde z nich jest wyprowadzone na tabliczkę zaciskową jako para końców oznaczonych "1" i "2": U1-U2, V1-V2, W1-W2. Sprawdzenie ciągłości uzwojeń wykonuje się przez pomiar rezystancji wewnątrzfazowo, czyli zawsze między końcami tej samej fazy.

Interpretacja wskazań omomierza:

  • Kilka omów (np. 3–10 Ω, zależnie od mocy i konstrukcji) oznacza, że uzwojenie ma ciągłość i przewodzi prąd.
  • ∞ (nieskończoność) oznacza brak ciągłości obwodu, czyli typowo przerwę (np. przepalony drut, pęknięcie połączenia, luźny przewód w wyprowadzeniach).

W przedstawionych wynikach pomiarów rezystancji wartości U1-U2 = 5 Ω oraz W1-W2 = 5 Ω wskazują, że uzwojenia faz U i W są elektrycznie ciągłe. Natomiast pomiar V1-V2 = ∞ jednoznacznie wskazuje na przerwę w uzwojeniu fazy V, ponieważ to jest pomiar końców tego samego uzwojenia.

Dlaczego pozostałe pomiary (np. U1-W2, V1-U2, W1-V2) pokazują ∞ i nie oznaczają uszkodzenia? Są to pomiary międzyfazowe. Jeśli mostki na tabliczce zaciskowej są rozłączone, to między różnymi fazami nie ma połączenia elektrycznego, więc omomierz prawidłowo pokaże ∞. To częsta pułapka: odczyt ∞ jest "zły" tylko wtedy, gdy dotyczy pomiaru wewnątrzfazowego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • Odpowiedzi sugerujące przerwę między zaciskami należącymi do różnych faz nie diagnozują stanu pojedynczego uzwojenia, tylko wynikają z braku mostkowania i są typowe dla poprawnego, rozłączonego układu.
  • Odpowiedzi o zwarciu nie pasują do danych: zwarcie dawałoby rezystancję bardzo małą (bliską 0 Ω) albo inne nietypowe wskazania, a nie stabilne "5 Ω" na dwóch fazach i "∞" na trzeciej.

W praktyce serwisowej taki wynik kieruje diagnostykę na fazę V: sprawdzenie połączeń na wyprowadzeniach, oględziny końcówek, a w razie potrzeby dalsze testy (np. pomiary izolacji) oraz naprawę/przezwojenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wartość ∞ (nieskończoność) w trybie pomiaru rezystancji oznacza brak ciągłości obwodu, czyli że prąd nie ma drogi przepływu. Przy pomiarze końców tego samego uzwojenia (np. V1–V2) wskazuje to na przerwę. Przy pomiarach międzyfazowych bez mostków może to być wynik prawidłowy.
Ciągłość sprawdza się wewnątrzfazowo, czyli między końcami tej samej fazy: U1–U2, V1–V2 oraz W1–W2. To te pary odpowiadają pojedynczym uzwojeniom. Pomiary "krzyżowe" (między fazami) nie mówią wprost o ciągłości pojedynczego uzwojenia, gdy mostki są rozłączone.
Gdy na tabliczce zaciskowej nie ma mostków (uzwojenia nie są połączone w gwiazdę lub trójkąt), to między różnymi fazami nie istnieje połączenie elektryczne. Dlatego pomiar typu U1–W2 lub V1–U2 zwykle pokaże . To nie jest usterka, tylko skutek konfiguracji zacisków podczas pomiaru.
Szukasz pary końców tej samej fazy (U1–U2, V1–V2, W1–W2), dla której rezystancja wynosi . Jeśli dwie fazy mają niską, podobną rezystancję (np. po kilka omów), a trzecia pokazuje ∞, to wskazuje to na przerwę w tej trzeciej fazie. Pomiary międzyfazowe pomijasz w tej ocenie.
Typowe zwarcie w uzwojeniu nie daje ∞, tylko raczej bardzo małą rezystancję (blisko 0 Ω) albo wartości wyraźnie odstające od pozostałych faz. Wynik ∞ oznacza brak przewodzenia, więc pasuje do przerwy lub rozłączonego obwodu. Dlatego w analizie zawsze sprawdza się, czy mierzona jest właściwa para zacisków.
Najczęściej myli się pomiary wewnątrzfazowe z międzyfazowymi, uznając każde ∞ za awarię. Drugim błędem jest pominięcie informacji o mostkach (czy są założone). Częsty jest też błąd w identyfikacji zacisków (np. zamiana 1 i 2) oraz ocenianie wyniku bez porównania trzech faz.
Multimetr ustaw w trybie Ω (rezystancja) i wybierz zakres odpowiedni do kilku–kilkunastu omów (jeśli miernik nie ma autozakresu). Przed pomiarem upewnij się, że silnik jest odłączony od zasilania. Następnie mierz kolejno U1–U2, V1–V2, W1–W2 i porównaj wyniki między fazami.
W praktyce szkolnej i serwisowej kilka omów dla uzwojenia (np. około 5 Ω) jest typowe dla wielu silników o mniejszej mocy i zwykle oznacza ciągłość uzwojenia. Kluczowe jest, aby trzy fazy miały zbliżone wartości. Jeśli jedna faza ma ∞, a dwie pozostałe kilka omów, wskazuje to na przerwę w tej fazie.
Po wykryciu przerwy warto sprawdzić najpierw proste przyczyny: dokręcenie zacisków, stan końcówek i połączeń wyprowadzeń w puszce silnika. Jeśli połączenia są pewne, usterka może być w samym uzwojeniu (np. przepalenie). Wtedy wykonuje się dalszą diagnostykę i planuje naprawę (np. przezwojenie).
Pomaga prosta zasada: ta sama litera = ta sama faza, a cyfry 1 i 2 to jej dwa końce. Czyli U1–U2 to jedno uzwojenie, V1–V2 drugie, W1–W2 trzecie. Jeśli mierzysz różne litery (np. U z W), to jest to pomiar międzyfazowy i jego wynik zależy od mostkowania, a nie bezpośrednio od ciągłości pojedynczej fazy.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Poprawny wynik ciągłości uzwojenia to niska rezystancja (np. kilka Ω) mierzona między końcami tej samej fazy: U1-U2, V1-V2, W1-W2."

Materiały:

  • Podręcznik do elektrotechniki/maszyn elektrycznych: wyprowadzenia uzwojeń i tabliczki zaciskowe silników
  • Instrukcje serwisowe producentów silników: rozdział o pomiarach omomierzem i interpretacji wyników
  • Materiały dydaktyczne szkół branżowych: ćwiczenia z pomiarów rezystancji uzwojeń silników trójfazowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego