KWALIFIKACJA HGT10 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 3.
W celu uzyskania melasy rolnik posadzi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Melasa jest produktem ubocznym przemysłu cukrowniczego, powstającym po krystalizacji cukru z soku roślin cukrodajnych. W polskich warunkach rolniczych typowym surowcem do produkcji cukru (a więc i melasy) są buraki cukrowe. Fasola, groszek i pomidor nie są standardowym surowcem do uzyskiwania melasy.

Pełne wyjaśnienie:

Melasa to gęsty, ciemny syrop będący produktem ubocznym produkcji cukru. Powstaje po etapach oczyszczania i odparowywania soku oraz po oddzieleniu kryształów sacharozy; w pozostałym syropie zostaje mieszanina cukrów i innych składników rozpuszczonych.

W realiach rolnictwa w Polsce podstawową rośliną cukrodajną jest burak cukrowy, który stanowi surowiec dla cukrowni. Dlatego odpowiedź "buraki cukrowe" jest właściwa w kontekście pytania o to, co rolnik posadzi, aby uzyskać melasę jako efekt procesu cukrowniczego.

Pozostałe propozycje są mylące, bo są to rośliny warzywne lub strączkowe, które nie stanowią typowego surowca dla przemysłowej produkcji cukru i melasy:

  • "fasolę zwyczajną" – uprawa białkowa/strączkowa, nie cukrodajna w sensie technologicznym dla cukrownictwa.
  • "groszek cukrowy" – mimo członu "cukrowy" to nie roślina wykorzystywana jako surowiec do produkcji cukru i melasy; nazwa może prowokować błędne skojarzenie.
  • "pomidory malinowe" – warzywo owocowe, wykorzystywane konsumpcyjnie, a nie jako standardowy surowiec cukrowniczy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy produktów cukrownictwa (cukier, melasa), najpierw identyfikuj rośliny cukrodajne i przemysłowy proces ich przerobu, zamiast kierować się potocznym skojarzeniem "słodki smak" lub elementem nazwy rośliny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Melasa to gęsty syrop powstający jako produkt uboczny wytwarzania cukru. Zostaje po oddzieleniu kryształów sacharozy z zagęszczonego soku roślin cukrodajnych. Zawiera cukry oraz inne substancje rozpuszczone, dlatego ma ciemną barwę i lepkość.
W polskich warunkach rolniczych typowym surowcem cukrowniczym są buraki cukrowe. To z ich przerobu w cukrowni powstaje cukier, a melasa jest jednym z produktów ubocznych procesu. Inne warzywa nie pełnią tej roli w standardowej technologii.
Nazwa "groszek cukrowy" może sugerować związek z cukrem, ale to roślina warzywna, a nie surowiec przemysłowego cukrownictwa. Melasa nie jest wytwarzana z groszku w typowym łańcuchu produkcyjnym, dlatego taka odpowiedź wynika zwykle z błędnego skojarzenia.
Tak, melasa bywa używana jako składnik pasz lub dodatek energetyczny w żywieniu zwierząt (zależnie od potrzeb i zaleceń żywieniowych). W agroturystyce warto też umieć wyjaśnić gościom jej pochodzenie jako produktu ubocznego produkcji cukru.
Skup się na przeznaczeniu przemysłowym rośliny. Rośliny cukrodajne są uprawiane głównie w celu pozyskania cukru (przerób w cukrowni), a warzywa uprawia się przede wszystkim do bezpośredniego spożycia. Słowo "cukrowy" w nazwie warzywa nie musi oznaczać surowca cukrowniczego.
Najczęstszy błąd to wybór odpowiedzi na podstawie skojarzeń językowych (np. "cukrowy" w nazwie) zamiast wiedzy o technologii i przeznaczeniu upraw. Drugi błąd to mylenie produktów rolnych konsumpcyjnych z surowcami dla konkretnych gałęzi przemysłu.
Decyzja zwykle zależy od warunków glebowych, płodozmianu, opłacalności oraz możliwości zbytu (np. współpracy z cukrownią). W kontekście nauki egzaminacyjnej ważne jest zapamiętanie, że burak cukrowy to klasyczna roślina przemysłowa związana z produkcją cukru i melasy.
W typowej technologii cukrowniczej nie. Fasola jest rośliną strączkową uprawianą głównie na nasiona (białko) i nie stanowi standardowego surowca do produkcji cukru, a tym samym melasy. Jej wybór wynika najczęściej z losowego strzału lub braku rozróżnienia grup roślin.
Melasa bywa wykorzystywana m.in. w żywieniu zwierząt, jako surowiec w niektórych procesach fermentacyjnych oraz w przemyśle spożywczym w ograniczonym zakresie. Na egzaminie kluczowe jest jednak jej pochodzenie: to produkt uboczny produkcji cukru z roślin cukrodajnych.
Najpierw "dokończ" zdanie w głowie, aby ustalić, o co test pyta (tu: jaka roślina daje surowiec do melasy). Potem sprawdź, która odpowiedź pasuje technologicznie i branżowo, a nie językowo. Unikaj wybierania opcji z mylącym członem nazwy.
info

Statystycznie 71% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Melasa jest produktem ubocznym przemysłu cukrowniczego, powstającym po krystalizacji cukru z soku roślin cukrodajnych."

Źródła:

  • Encyklopedia PWN (encyklopedia.pwn.pl), hasło: "melasa" – https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/melasa;3939283.html (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL), artykuł: "Melasa" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Melasa (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL), artykuł: "Burak cukrowy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Burak_cukrowy (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Encyklopedia/kompendium rolnicze: hasła o buraku cukrowym i produktach ubocznych cukrownictwa
  • Podstawowy podręcznik z produkcji roślinnej (rośliny przemysłowe)
  • Materiały edukacyjne cukrowni lub opracowania o technologii wytwarzania cukru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego