KWALIFIKACJA TWO5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 27.
W celu wymiany uszkodzonego bloku funkcjonalnego spalarni śmieci, znajdującego się pod zamkniętym pokładem w pomieszczeniu siłowni, należy go przetransportować do warsztatu naprawczego. Operację transportu bloku z miejsca posadowienia do luku maszynowni należy przeprowadzić przy pomocy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W zamkniętej przestrzeni pod pokładem zwykle nie ma warunków do użycia dźwigu (ograniczona wysokość, brak dostępu i miejsca na pracę). Wciągi łańcuchowe umożliwiają bezpieczne podwieszenie i kontrolowane podnoszenie, a siłowniki hydrauliczne ułatwiają podparcie oraz precyzyjne pozycjonowanie ciężkiego bloku na drodze do luku maszynowni.

Pełne wyjaśnienie:

Transport ciężkiego bloku funkcjonalnego w maszynowni, zwłaszcza pod zamkniętym pokładem, wymaga doboru narzędzi, które działają w ograniczonej przestrzeni, pozwalają na kontrolowane podnoszenie oraz bezpieczne ustawianie ładunku. Z tego powodu właściwym rozwiązaniem są wciągi łańcuchowe i siłowniki hydrauliczne.

Dlaczego to rozwiązanie jest właściwe?

  • Wciągi łańcuchowe mogą pracować przy małych prześwitach i pozwalają na podnoszenie oraz przemieszczanie ładunku etapami (np. od punktu posadowienia do kolejnych punktów podwieszenia), co jest typowe w maszynowniach.
  • Siłowniki hydrauliczne są praktyczne do wstępnego podniesienia, podparcia, odciążenia mocowań oraz dokładnego wypoziomowania i dosunięcia elementu w ciasnym miejscu. Ułatwiają też bezpieczne "przekładanie" ładunku na rolki/wózki lub na tymczasowe podpory, jeśli takie są stosowane.

Dlaczego pozostałe propozycje są gorsze w tym kontekście?

  • Pomost transportowy może pomóc w przejeździe w poziomie, ale sam z siebie nie rozwiązuje problemu podniesienia, odspojenia i precyzyjnego pozycjonowania ciężkiego bloku w ograniczonej przestrzeni.
  • Dźwig lądowy i trawersa są typowe dla prac na otwartej przestrzeni lub przy dostępie z nabrzeża. W opisie chodzi o etap wewnętrzny (z miejsca posadowienia do luku), gdzie dostęp dźwigu lądowego jest zwykle niemożliwy.
  • Dźwig pokładowy bywa użyteczny przy przeładunkach na pokładzie, ale przy zamkniętym pokładzie i pracy "pod pokładem" często nie ma drogi operacyjnej ani geometrii do bezpiecznego podjęcia ładunku bezpośrednio z miejsca posadowienia.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: w ciasnych przestrzeniach statku dominują rozwiązania "bliskie" i modułowe (wciągi, podnośniki/siłowniki, punkty podwieszenia), a dźwigi częściej obsługują etap wydobycia przez luk lub przeładunek na zewnątrz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wciąg łańcuchowy to ręczne lub z napędem urządzenie do podnoszenia i opuszczania ładunków na łańcuchu. Na statku jest użyteczny w maszynowni i warsztacie, bo działa w ciasnych przestrzeniach, pozwala na podnoszenie etapami i daje dobrą kontrolę prędkości oraz położenia ładunku.
W zamkniętych przestrzeniach ograniczeniem jest wysokość podnoszenia, brak miejsca na pracę wysięgnika oraz trudny dostęp do punktu podjęcia ładunku. Dźwig bywa skuteczny dopiero przy wyjściu przez luk lub na zewnątrz, a nie na etapie demontażu i przesunięcia ciężkiego elementu w środku maszynowni.
Siłowniki hydrauliczne pomagają w kontrolowanym podniesieniu, odciążeniu mocowań, podparciu oraz precyzyjnym poziomowaniu ładunku. Ułatwiają też pozycjonowanie w ciasnym miejscu, gdy nie da się swobodnie manewrować dźwigiem, a wymagane są małe, bezpieczne przemieszczenia.
Dźwig pokładowy jest zwykle właściwy wtedy, gdy ładunek można podjąć z rejonu luku lub z pokładu i istnieje bezpieczna droga podwieszenia. Jeśli element znajduje się głęboko pod pokładem i wymaga najpierw przemieszczenia do luku, częściej stosuje się wciągi i urządzenia do pozycjonowania.
Trawersa to belka do równomiernego rozkładu sił i stabilnego podwieszenia ładunku. Pod pokładem problemem bywa brak miejsca na jej montaż, zbyt mała wysokość oraz brak odpowiednich punktów zaczepienia. Sama trawersa nie zastępuje też urządzeń do precyzyjnego "podparcia" i ustawiania ładunku.
Najczęstsze błędy to wybór dźwigu "z rozpędu" bez analizy ograniczeń przestrzennych, pomijanie potrzeby pozycjonowania (tylko podnieść vs podnieść i ustawić), oraz niedoszacowanie roli podparcia i stabilizacji ładunku. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba czytać uważnie: gdzie jest ładunek i dokąd ma trafić.
Kluczowe jest sprawdzenie punktów zaczepienia i nośności, stabilne podparcie, wyznaczenie strefy niebezpiecznej oraz komunikacja w zespole. W ograniczonej przestrzeni ważne jest też planowanie kolejnych etapów podnoszenia i odkładania, aby ładunek nie "zawisł" w niekontrolowanej pozycji.
Luk maszynowni jest typowym miejscem, przez które wynosi się lub opuszcza większe elementy (silniki, pompy, bloki urządzeń) na wyższy pokład lub na zewnątrz. W praktyce często najpierw transportuje się element wewnątrz maszynowni do rejonu luku, a dopiero potem używa się dźwigu.
Nie zawsze. Pomost może ułatwić przejazd w poziomie, ale nadal pozostaje kwestia podniesienia elementu, jego ustawienia na środku transportu, stabilizacji oraz bezpiecznego "przekładania" na kolejne podpory. W wielu przypadkach potrzebne są dodatkowe urządzenia: wciągi oraz hydrauliczne podnoszenie/pozycjonowanie.
Ćwicz analizę warunków pracy: przestrzeń, dostęp, wysokość, droga transportu i etap operacji (wewnątrz vs przez luk vs na zewnątrz). W zadaniach często wygrywa rozwiązanie najbardziej realne dla ciasnych pomieszczeń: wciągi i urządzenia do precyzyjnego ustawiania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 30% zdających egzamin. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "W zamkniętej przestrzeni pod pokładem zwykle nie ma warunków do użycia dźwigu (ograniczona wysokość, brak dostępu i miejsca na pracę)."

Materiały:

  • Instrukcje BHP dotyczące ręcznych i mechanicznych prac transportowych w zakładach/na statkach (materiały szkoleniowe pracodawcy)
  • Dokumentacja okrętowa i instrukcje producentów urządzeń podnoszących stosowanych na statku (DTR, instrukcje eksploatacji)
  • Podręczniki/opracowania z zakresu prac dźwignicowych i transportu bliskiego w przemyśle (rozdziały o wciągach i podnośnikach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego