W zadaniu porównuje się zużycie rzeczywiste z zużyciem normatywnym. Norma 12 l/maszynogodzinę oznacza, że przy jednej maszynogodzinie pracy (1 h pracy maszyny) przewiduje się zużycie 12 litrów paliwa.
Krok 1: oblicz zużycie normatywne dla 8 godzin
Skoro 1 h → 12 l, to 8 h → 8 × 12 l = 96 l.
Krok 2: oblicz zużycie ponadnormatywne
Zużycie ponadnormatywne to przekroczenie normy, czyli: zużycie rzeczywiste − zużycie normatywne.
108 l − 96 l = 12 l.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "12 litrów."
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "6 litrów." – taki wynik mógłby powstać przy błędnym założeniu (np. pomyleniu liczby godzin albo wykonaniu niepełnego działania). Nie odpowiada różnicy 108 i 96.
- "8 litrów." – to typowy błąd "podążania za liczbą z treści": 8 godzin nie jest przekroczeniem normy, tylko czasem pracy. Różnica zużyć nie wynosi 8.
- "2 litry." – to również wynik zgadywania lub błędnych przekształceń. Przekroczenie normy w tym przypadku jest znacznie większe.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze wyznacz wartość normatywną dla danego czasu (tu: 8×12), a dopiero potem porównaj z danymi rzeczywistymi. To ogranicza pomyłki w jednostkach i w kolejności działań.