KWALIFIKACJA MED10 - STYCZEŃ 2008

PYTANIE NR 48.
W diagnostyce bólów krzyża wykorzystuje się test
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Test Lasègue’a (uniesienie wyprostowanej kończyny dolnej w leżeniu) jest klasycznie używany w diagnostyce bólów krzyża z podejrzeniem podrażnienia korzeni nerwowych/nerwu kulszowego. Pozostałe testy dotyczą innych obszarów: biodra (Thomas) lub stabilności miednicy (Trendelenburg).

Pełne wyjaśnienie:

W diagnostyce bólów krzyża często trzeba odróżnić ból miejscowy od objawów o charakterze korzeniowym (np. w przebiegu rwy kulszowej). Do oceny napięcia struktur nerwowych kończyny dolnej i prowokacji bólu promieniującego wykorzystuje się test Lasègue’a, znany też jako próba uniesienia wyprostowanej kończyny dolnej (SLR). Dodatni wynik polega na pojawieniu się typowego bólu promieniującego przy unoszeniu wyprostowanej nogi, co sugeruje drażnienie nerwu kulszowego lub korzeni nerwowych.

Odpowiedź "Thomasa" nie pasuje, ponieważ test Thomasa służy przede wszystkim do oceny przykurczu zginaczy stawu biodrowego (m.in. mięśnia biodrowo-lędźwiowego) i ustawienia miednicy, a nie do prowokacji objawów korzeniowych w bólach krzyża. Odpowiedź "Trendelenburga" jest nieadekwatna, bo dotyczy oceny wydolności mięśni odwodzicieli biodra (np. mięśnia pośladkowego średniego) i stabilizacji miednicy podczas stania/chodu; może wiązać się z problemami biodra lub miednicy, ale nie jest podstawowym testem na ból krzyża o typie rwy.

Odpowiedź "Grucy" nie jest standardowo kojarzona z podstawową diagnostyką bólów krzyża w tym ujęciu, dlatego w zestawie testów klinicznych najwłaściwszym wyborem pozostaje Lasègue. W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać skojarzenie: ból promieniujący do kończyny + podejrzenie rwy → test Lasègue’a; ocena przykurczu zginaczy biodra → test Thomasa; osłabienie odwodzicieli biodra i opadanie miednicy → test Trendelenburga.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Test Lasègue’a (SLR) to uniesienie wyprostowanej kończyny dolnej w leżeniu tyłem. Ma na celu sprowokowanie bólu promieniującego z okolicy lędźwiowo-krzyżowej do kończyny, co może sugerować podrażnienie nerwu kulszowego lub korzeni nerwowych.
Najczęściej wykonuje się go, gdy ból krzyża ma charakter promieniujący do pośladka, uda lub podudzia, a pacjent zgłasza drętwienie, mrowienie albo "prąd" w nodze. To typowy obraz objawów korzeniowych, które test ma pomóc ocenić.
Test Thomasa służy głównie do oceny przykurczu zginaczy stawu biodrowego i ustawienia miednicy, a nie do prowokacji objawów nerwowych. Może pośrednio wiązać się z bólem odcinka lędźwiowego, ale nie jest podstawowym testem różnicującym rwę kulszową.
Dodatni wynik wskazuje na niewydolność mięśni odwodzących biodro (np. pośladkowego średniego) i zaburzoną stabilizację miednicy podczas stania na jednej nodze. To test bardziej "biodrowo-miedniczny" niż stricte test na ból krzyża o charakterze korzeniowym.
Zapamiętaj cel: Lasègue = napięcie struktur nerwowych i ból promieniujący wzdłuż kończyny; Thomas = przykurcz zginaczy biodra i ocena zakresu wyprostu w stawie biodrowym. Jeśli w pytaniu pojawia się promieniowanie bólu do nogi, zwykle chodzi o Lasègue’a.
W praktyce mogą być stosowane proste testy funkcjonalne jako element wstępnej oceny i dokumentacji, ale nie zastępują diagnostyki lekarskiej. Wynik dodatni powinien skłaniać do ostrożności w doborze technik oraz do rozważenia konsultacji medycznej lub fizjoterapeutycznej.
Najczęstsze to mylenie eponimów (nazwisk) oraz uczenie się "na pamięć" bez rozumienia, co test prowokuje. Pomaga skojarzenie: nerw kulszowy i ból promieniujący → Lasègue; biodro i przykurcz zginaczy → Thomas; stabilizacja miednicy → Trendelenburg.
Może być mylący, gdy ból wynika głównie z ograniczeń mięśniowo-powięziowych (np. tylnej taśmy) albo gdy pacjent reaguje lękiem i napina się ochronnie. Dlatego ważna jest ocena charakteru bólu (promieniujący vs rozciąganie mięśni) i porównanie stron.
W praktyce klinicznej spotyka się m.in. warianty testu SLR, test skrzyżowany (crossed SLR) oraz testy napięciowe dla nerwów. Na egzaminie najczęściej wystarcza rozpoznanie, że podstawowym testem przesiewowym dla objawów korzeniowych jest Lasègue.
Ucz się w "pakietach": nazwa testu → pozycja pacjenta → co jest prowokowane → co oznacza dodatni wynik. Twórz fiszki i krótkie skojarzenia (nerw/biodro/miednica), a potem rozwiązuj pytania mieszane, żeby ćwiczyć różnicowanie podobnych nazw.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Test Lasègue’a (uniesienie wyprostowanej kończyny dolnej w leżeniu) jest klasycznie używany w diagnostyce bólów krzyża z podejrzeniem podrażnienia korzeni nerwowych/nerwu kulszowego."

Źródła:

  • Hoppenfeld S., Hutton R., "Badanie ortopedyczne" (Orthopedic Physical Examination), rozdziały dotyczące odcinka lędźwiowego oraz testu SLR/Lasègue’a (wydanie polskie – tytuł może występować w różnych edycjach).
  • Magee D.J., "Orthopedic Physical Assessment", sekcje: Lumbar Spine oraz Straight Leg Raise (SLR)/Lasègue test, (konkretne strony zależne od wydania).
  • Buckup K., Buckup J., "Testy kliniczne w badaniu kości, stawów i mięśni" (Clinical Tests for the Musculoskeletal System), część dotycząca testów dla odcinka lędźwiowego i nerwu kulszowego.

Materiały:

  • Podręczniki z badania ortopedycznego i testów klinicznych narządu ruchu
  • Materiały dydaktyczne z anatomii funkcjonalnej odcinka lędźwiowego i nerwu kulszowego
  • Atlas/kompendium testów klinicznych (z opisem wskazań i interpretacji wyniku)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego