KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 37.
W domu pomocy społecznej przebywa 8-letni chłopiec z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym. Które formy aktywności powinien zaproponować opiekun chłopcu, w celu poprawy koordynacji wzrokowo-ruchowej i sprawności manualnej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koordynacja wzrokowo-ruchowa i sprawność manualna najlepiej rozwijają się w zadaniach wymagających kontroli wzroku nad precyzyjnym ruchem dłoni i palców. Dlatego właściwe są aktywności grafomotoryczne i sensoryczno-manualne, takie jak odwzorowywanie szlaczków i malowanie palcami, a nie ćwiczenia oddechowe, rytmiczne czy bieżne.

Pełne wyjaśnienie:

Koordynacja wzrokowo-ruchowa oznacza współpracę analizatora wzrokowego z ruchem ręki: dziecko patrzy, planuje ruch i wykonuje go precyzyjnie. Sprawność manualna (motoryka mała) dotyczy przede wszystkim pracy dłoni i palców: chwytu, nacisku, zakresu ruchu, precyzji oraz płynności.

Odpowiedź "Odwzorowywanie szlaczków, malowanie palcami." jest trafna, bo łączy dwie kluczowe cechy: (1) wymaga stałej kontroli wzrokowej toru ruchu, a więc ćwiczy koordynację wzrokowo-ruchową, oraz (2) angażuje drobne mięśnie dłoni i palców, wspierając sprawność manualną. Szlaczki rozwijają także elementy grafomotoryki (kierunkowość, płynność, kontrolę nacisku), a malowanie palcami dodatkowo dostarcza bodźców czuciowych, które pomagają w regulacji siły i precyzji.

Odpowiedź "Śpiewanie piosenek, wystukiwanie rytmu." częściej wspiera percepcję słuchową, rytmizację i koordynację w obszarze muzyczno-ruchowym; może być pomocna ogólnie, ale nie jest najbardziej ukierunkowana na precyzyjną pracę ręki pod kontrolą wzroku.

"Zabawy bieżne, skakanie." rozwijają przede wszystkim motorykę dużą, wydolność i koordynację całego ciała. Nie są typowym wyborem, gdy celem jest usprawnianie dłoni i palców.

"Nadmuchiwanie balonów, puszczanie baniek mydlanych." może wspierać tor oddechowy i kontrolę oddechu, a czasem uwagę, jednak tylko w ograniczonym stopniu ćwiczy precyzję manualną i koordynację oko–ręka w porównaniu z zadaniami grafomotorycznymi.

W praktyce opiekun powinien dobierać aktywność do celu, stopniować trudność (od prostych wzorów do bardziej złożonych) i obserwować zmęczenie, aby utrzymać motywację dziecka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To umiejętność współpracy wzroku z ruchem, głównie ręki: dziecko patrzy na cel (np. linię, kształt), planuje ruch i wykonuje go dokładnie. Jest potrzebna m.in. do rysowania, wycinania, układania klocków, zapinania guzików i samoobsługi.
Najlepsze są aktywności wymagające precyzyjnych ruchów palców i dłoni: rysowanie po śladzie, szlaczki, lepienie, nawlekanie, układanki, wycinanie, zabawy masami plastycznymi. Ważne, by zadanie było krótkie i stopniowane trudnością.
Szlaczki zmuszają do kontroli toru ruchu pod stałym nadzorem wzroku. Dziecko uczy się planowania kierunku, utrzymania linii, kontroli nacisku narzędzia i tempa ruchu. To bezpośrednio przekłada się na grafomotorykę i czynności wymagające precyzji dłoni.
To jednocześnie zabawa i ćwiczenie. Malowanie palcami rozwija czucie dłoni, różnicowanie siły nacisku, ruchy izolowane palców oraz planowanie ruchu na kartce. Dzięki temu może wspierać precyzję manualną i regulację napięcia mięśniowego u dzieci.
Motoryka mała dotyczy dłoni i palców (rysowanie, zapinanie, lepienie). Motoryka duża dotyczy dużych grup mięśni i całego ciała (bieganie, skakanie, wspinanie). W pytaniach o koordynację wzrokowo-ruchową zwykle szuka się zadań "stolikowych" i precyzyjnych.
Częsty błąd to wybór aktywności "ogólnie rozwojowej" zamiast celowanej (np. bieganie zamiast zadań manualnych). Inny błąd to dobieranie ćwiczeń oddechowych lub rytmicznych, które mogą być wartościowe, ale nie rozwijają najskuteczniej precyzji ręki pod kontrolą wzroku.
Ćwiczenia oddechowe są przydatne, gdy celem jest usprawnianie toru oddechowego, wydłużanie fazy wydechu, uspokojenie lub przygotowanie do mówienia. Mogą też wspierać koncentrację, ale zwykle nie są pierwszym wyborem, gdy głównym celem jest sprawność manualna.
Zaczynaj od prostych, krótkich wzorów o dużej skali (grube linie, duże kształty), potem przechodź do mniejszych i bardziej złożonych. Pomaga też ograniczenie czasu zadania, przerwy sensoryczne oraz różne narzędzia (kredki świecowe, flamastry, gąbki), by utrzymać motywację.
Dobrymi przykładami są: łączenie kropek, labirynty, układanie mozaiki, nawlekanie koralików, przenoszenie drobnych elementów pęsetą, dopasowywanie kształtów, składanie prostych modeli. Wszystkie wymagają jednocześnie patrzenia i precyzyjnego działania dłonią.
Wybieraj tę odpowiedź, która najbardziej bezpośrednio realizuje wskazany cel. Jeśli celem jest koordynacja wzrokowo-ruchowa i manualna, szukaj zadań wymagających precyzyjnej pracy dłoni pod kontrolą wzroku, a nie aktywności ogólnorozwojowych lub oddechowych.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Koordynacja wzrokowo-ruchowa i sprawność manualna najlepiej rozwijają się w zadaniach wymagających kontroli wzroku nad precyzyjnym ruchem dłoni i palców."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO), International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF), 2001

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z terapii zajęciowej oraz metodyki usprawniania motoryki małej u dzieci
  • Materiały szkoleniowe z pedagogiki specjalnej dotyczące grafomotoryki i koordynacji wzrokowo-ruchowej
  • Zestawy ćwiczeń grafomotorycznych (karty pracy: szlaczki, labirynty, łączenie punktów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego