KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 16.
W grudniu hurtownia zakupiła i przyjęła do magazynu ręczniki bawełniane zgodnie z zestawieniem przedstawionym w tabeli. Oblicz metodą średniej ważonej przeciętną cenę zakupu jednego ręcznika bawełnianego.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi zakupu ręczników bawełnianych przez hurtownię w grudniu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda średniej ważonej polega na wyliczeniu przeciętnej ceny jako ilorazu: (suma wartości zakupu wszystkich przyjętych partii) / (suma ilości sztuk). Do licznika wchodzą wartości wynikające z tabeli (ilość × cena jednostkowa). Wynik zaokrągla się do 2 miejsc po przecinku, stąd 11,50 zł/szt.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba obliczyć przeciętną cenę zakupu ręcznika metodą średniej ważonej. To metoda stosowana wtedy, gdy w danym okresie (tu: grudzień) przyjmowano do magazynu kilka partii tego samego towaru po różnych cenach.

Procedura jest zawsze taka sama:

  • Krok 1: Z tabeli odczytaj dla każdej dostawy (przyjęcia) ilość oraz cenę zakupu za sztukę.
  • Krok 2: Dla każdej dostawy policz wartość zakupu: ilość × cena jednostkowa.
  • Krok 3: Zsumuj wszystkie wartości zakupu (to będzie licznik) oraz zsumuj wszystkie ilości sztuk (to będzie mianownik).
  • Krok 4: Oblicz średnią ważoną: (suma wartości) / (suma ilości).
  • Krok 5: Wynik przedstaw w zł/szt. i zaokrąglij do 2 miejsc po przecinku.

Odpowiedź 11,50 zł/szt. jest poprawna, jeżeli została policzona właśnie jako stosunek łącznej wartości zakupów do łącznej liczby przyjętych ręczników.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 11,17 zł/szt. – typowy wynik, gdy ktoś pominie jedną z dostaw albo zastosuje niewłaściwe zaokrąglenia pośrednie.
  • 10,00 zł/szt. – często pojawia się przy błędzie polegającym na przepisaniu jednej ceny z tabeli jako "średniej", bez ważenia ilością.
  • 12,00 zł/szt. – może wynikać z przyjęcia błędnej wagi (np. pomylenia ilości sztuk) albo z liczenia średniej arytmetycznej z cen, bez uwzględnienia liczby sztuk w dostawach.

Wskazówka egzaminacyjna: w średniej ważonej zawsze sprawdź, czy większa dostawa ma większy wpływ na wynik – jeśli nie, to najpewniej policzono zwykłą średnią z cen, a nie średnią ważoną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób ustalania przeciętnej ceny ewidencyjnej, gdy towar przychodzi w kilku partiach po różnych cenach. Liczy się ją jako: suma wartości zakupów podzielona przez sumę ilości. "Wagą" jest liczba sztuk w każdej dostawie.
1) Policz wartość każdej dostawy: ilość × cena.
2) Zsumuj wartości wszystkich dostaw.
3) Zsumuj ilości sztuk.
4) Podziel sumę wartości przez sumę ilości.
5) Zaokrąglij wynik do 2 miejsc po przecinku.
Zwykła średnia z cen traktuje każdą dostawę tak samo, nawet jeśli jedna partia ma 10 sztuk, a druga 500 sztuk. W średniej ważonej większa dostawa musi silniej wpływać na wynik, bo realnie kształtuje koszt jednostkowy zapasu w magazynie.
Potrzebujesz co najmniej: ilości sztuk w każdej dostawie oraz ceny zakupu za sztukę. Jeśli w zestawieniu są też koszty zakupu przypisane do partii (np. transport), to należy je ująć w wartości partii zgodnie z poleceniem i danymi.
W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej liczy się ją dla całego wskazanego okresu (tu: grudzień), czyli na podstawie wszystkich przyjęć w tym miesiącu. Kluczowe jest, aby w sumach uwzględnić wszystkie pozycje z tabeli, a nie tylko wybrane.
Najczęstsze błędy to: policzenie zwykłej średniej z cen, pominięcie jednej dostawy, pomylenie ilości z ceną przy przepisywaniu, oraz zaokrąglanie wyników cząstkowych zamiast zaokrąglenia dopiero wyniku końcowego. Warto zawsze sprawdzić sumy ilości.
W praktyce "ważysz" ceny ilościami, bo każda cena jednostkowa dotyczy określonej liczby sztuk. Technicznie najprościej policzyć: (suma wartości partii) / (suma ilości). To automatycznie daje prawidłowe ważenie bez liczenia udziałów procentowych.
Sprawdź, czy wynik leży między najniższą i najwyższą ceną z tabeli (zwykle powinien). Oceń też, czy jest bliżej ceny tej dostawy, która miała największą ilość. Jeśli jest bliżej małej dostawy, to prawdopodobnie nie zastosowano wag.
Stosuje się ją, gdy zapasy są jednorodne, przyjmowane często i po zmiennych cenach, a jednostka chce prowadzić ewidencję w cenach przeciętnych. W zadaniach dla technika ekonomisty to typowy temat przy dokumentacji magazynowej i wycenie zapasów.
Ćwicz na tabelach z kilkoma dostawami: licz wartości partii, sumuj ilości, dziel i zaokrąglaj wynik. Rób kontrolę logiczną: wynik między cenami skrajnymi i bliżej ceny dostawy największej. W arkuszu kalkulacyjnym możesz sprawdzać obliczenia formułami.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że metoda średniej ważonej polega na wyliczeniu przeciętnej ceny jako ilorazu: (suma wartości zakupu wszystkich przyjętych partii) / (suma ilości sztuk).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw rachunkowości (dział: wycena i ewidencja zapasów)
  • Zadania rachunkowe z wyceny zapasów metodą FIFO/LIFO/średniej ważonej
  • Instrukcje do programów magazynowo-księgowych (moduł: kartoteka towaru i przeciętna cena)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego