KWALIFIKACJA ROL11 - CZERWIEC 2023

W treści opisano sytuację typową dla selekcji genomowej: możliwość wskazania dużej liczby najlepszych osobników bardzo wcześnie, jeszcze zanim ujawnią pełny fenotyp produkcyjny (np. zanim zakończą laktację) lub zanim uzyska się tradycyjną, wieloletnią informację z potomstwa. W selekcji genomowej wykorzystuje się dane DNA (informację genomową), aby oszacować wartość hodowlaną i podjąć decyzje selekcyjne szybciej niż w klasycznych schematach.

Kluczowe elementy opisu:

• "w bardzo młodym wieku" – cecha charakterystyczna podejścia genomowego, bo decyzje można podejmować przed uzyskaniem pełnych wyników użytkowości;
• "ostrzejsza selekcja" – gdy łatwiej i wcześniej ocenić wielu kandydatów, rośnie intensywność selekcji (można wybrać mniejszy odsetek najlepszych);
• "skrócenie odstępu między pokoleniami" – wcześniejszy wybór rodziców kolejnego pokolenia zmniejsza czas wymiany generacji;
• "prawie dwukrotnie większy postęp hodowlany" – to typowy skutek jednoczesnego skrócenia odstępu międzypokoleniowego oraz wzrostu trafności i intensywności selekcji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

• Selekcja naturalna zachodzi bez celowego działania człowieka (dobór przez środowisko), więc nie pasuje do opisu sterowania programem hodowlanym i przyspieszania postępu.
• Selekcja sztuczna oznacza ogólnie dobór prowadzony przez człowieka, ale nie wskazuje konkretnej metody pozwalającej na masową identyfikację najlepszych osobników w młodym wieku.
• Selekcja hodowlana to określenie szerokie (praktycznie obejmuje różne narzędzia selekcji), przez co nie oddaje specyfiki genomiki podanej w opisie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się hasła "młody wiek", "skrócenie odstępu pokoleń" i "duży wzrost postępu", najczęściej chodzi o zastosowanie informacji genomowej w selekcji.