KWALIFIKACJA DRM1 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 5.
W integrowanej ochronie plantacji wikliny przed owadami pierwszeństwo ma stosowanie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W integrowanej ochronie roślin pierwszeństwo mają metody niechemiczne, bo ograniczają ryzyko dla ludzi i środowiska oraz chronią organizmy pożyteczne. Dlatego właściwe jest wskazanie metod biologicznych i agrotechnicznych, a środki chemiczne stosuje się dopiero jako ostateczność.

Pełne wyjaśnienie:

W integrowanej ochronie roślin (IPM) kluczowa jest hierarchia działań: najpierw zapobieganie i monitoring, następnie metody niechemiczne, a dopiero na końcu (gdy inne sposoby zawodzą lub sytuacja tego wymaga) sięga się po chemię. Z tego powodu poprawna jest odpowiedź "metod biologicznych i agrotechnicznych" – obejmuje ona działania ograniczające liczebność szkodników bez typowych skutków ubocznych pestycydów.

Metody biologiczne to wykorzystywanie naturalnych wrogów szkodników (np. organizmów pożytecznych), a metody agrotechniczne to właściwa pielęgnacja i zabiegi uprawowe, takie jak utrzymywanie higieny fitosanitarnej czy usuwanie porażonych fragmentów roślin. W praktyce na plantacji wikliny oznacza to m.in. regularne lustracje, ocenę nasilenia (np. kolonii mszyc), wzmacnianie roślin prawidłowym prowadzeniem plantacji i ograniczanie źródeł presji szkodników.

  • "metod chemicznych" – jest nieprawidłowe, ponieważ w IPM chemia nie ma pierwszeństwa; powinna być rozwiązaniem ostatecznym, stosowanym rozważnie.
  • "metod mechanicznych" – metody mechaniczne (np. ręczne usuwanie) mogą być przydatne, ale nie stanowią ogólnej zasady pierwszeństwa i często są skuteczne tylko przy małym nasileniu; IPM preferuje szerzej rozumiane metody niechemiczne, zwłaszcza biologiczne i agrotechniczne.
  • "metod chemicznych profilaktycznych" – profilaktyczne stosowanie chemii stoi w sprzeczności z podejściem IPM, bo zwiększa ryzyko odporności szkodników i szkód środowiskowych oraz może eliminować organizmy pożyteczne.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "integrowana ochrona", szukaj odpowiedzi podkreślającej pierwszeństwo metod niechemicznych i traktowanie pestycydów jako "ostatniej linii obrony".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
IPM to podejście do ochrony roślin, w którym łączy się różne metody zwalczania szkodników, dając pierwszeństwo metodom niechemicznym. Celem jest skuteczna, ale bezpieczniejsza ochrona plantacji wikliny, z minimalizacją ryzyka dla ludzi, zwierząt i środowiska.
Bo chemia może niszczyć organizmy pożyteczne, sprzyjać powstawaniu odporności szkodników i zwiększać obciążenie środowiska. W IPM najpierw stosuje się działania niechemiczne (biologiczne, agrotechniczne, mechaniczne), a środki chemiczne traktuje się jako ostateczność.
Pierwszeństwo mają metody niechemiczne, szczególnie biologiczne (wykorzystanie naturalnych wrogów szkodników) oraz agrotechniczne (prawidłowa pielęgnacja, higiena fitosanitarna). Dodatkowo ważny jest monitoring, który pomaga zdecydować, czy zabieg w ogóle jest potrzebny.
Monitoring polega na regularnych lustracjach plantacji i ocenie liczebności szkodników (np. mszyc) oraz skali uszkodzeń. Dzięki temu można ocenić, czy problem narasta i jakie metody wybrać. To ogranicza pochopne zabiegi i pozwala działać celowo.
Próg szkodliwości to poziom nasilenia szkodnika, przy którym straty mogą stać się istotne i uzasadniają podjęcie silniejszych działań. W IPM próg pomaga zdecydować, czy wystarczą metody niechemiczne, czy dopiero wtedy rozważa się chemiczne środki ochrony roślin.
To m.in. właściwa pielęgnacja plantacji, usuwanie porażonych lub uszkodzonych pędów, utrzymywanie porządku i higieny fitosanitarnej oraz takie prowadzenie roślin, by były silne i mniej podatne na zasiedlenie przez szkodniki. To podstawowe działania ograniczające presję owadów.
Metody biologiczne polegają na wspieraniu lub wprowadzaniu naturalnych wrogów szkodników. W przypadku mszyc mogą to być owady pożyteczne, które je zjadają lub pasożytują. To sposób, który ogranicza liczbę szkodników bez typowych skutków ubocznych chemicznych oprysków.
Nie zawsze. Metody mechaniczne (np. ręczne usuwanie) bywają skuteczne przy małym nasileniu, ale na większych plantacjach mogą być niewystarczające lub zbyt czasochłonne. W IPM traktuje się je jako jedną z metod niechemicznych, dobieraną do skali problemu.
Gdy metody niechemiczne nie przynoszą efektu lub sytuacja wskazuje na konieczność silniejszej interwencji (np. znaczne nasilenie szkodnika). Wtedy chemia ma charakter ostatniego kroku i powinna być stosowana możliwie oszczędnie oraz rozważnie.
Najczęstszy błąd to wybór chemii jako "najskuteczniejszej" bez uwzględnienia hierarchii IPM. Drugi to mylenie szybkości działania z zasadą pierwszeństwa metod. W zadaniach egzaminacyjnych zwracaj uwagę na słowa: "integrowana", "pierwszeństwo", "ostateczność".
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "W integrowanej ochronie roślin pierwszeństwo mają metody niechemiczne, bo ograniczają ryzyko dla ludzi i środowiska oraz chronią organizmy pożyteczne."

Źródła:

  • Wikipedia (pl) – "Integrowana ochrona roślin": https://pl.wikipedia.org/wiki/Integrowana_ochrona_ro%C5%9Blin (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Tekst rozporządzenia MRiRW dotyczącego wymagań integrowanej ochrony roślin (Dz.U. 2013 poz. 505)
  • Tekst ustawy o środkach ochrony roślin (Dz.U. 2013 poz. 455)
  • Materiały szkolne/branżowe o uprawie i ochronie wikliny (lustracje, pielęgnacja, szkodniki)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego