KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2008

PYTANIE NR 44.
W jaki sposób pracownik służby bhp na placu budowy może wchodzić i wychodzić z wykopu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bezpieczne wejście i wyjście z wykopu powinno odbywać się po przygotowanym zejściu, np. po drabinie. Przepisy dla robót ziemnych wymagają zapewnienia takiego dojścia przy głębszych wykopach i jednocześnie zakazują wchodzenia po rozporach obudowy, ściankach wykopu czy po linie.

Pełne wyjaśnienie:

Na placu budowy wykopy są miejscem o podwyższonym ryzyku wypadku: łatwo o poślizgnięcie, upadek z krawędzi, a w razie zagrożenia szybka ewakuacja może być utrudniona. Dlatego wymagane jest zapewnienie bezpiecznego dostępu do wykopu w postaci przygotowanego zejścia (najczęściej drabiny lub schodów).

Poprawna odpowiedź: Po drabinie.
Drabina stanowi przewidziany i kontrolowalny sposób komunikacji pionowej. Umożliwia stabilne wejście/wyjście, ogranicza ryzyko poślizgnięcia i pozwala na sprawną ewakuację. W praktyce służba BHP sprawdza, czy zejście jest dostępne, ustawione stabilnie i używane zgodnie z przeznaczeniem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Po linie – lina nie jest standardowym, przewidzianym dojściem do wykopu. Trudno zapewnić stałą stabilność i bezpieczne warunki chwytu, a przy zabrudzeniu (błoto, urobek) rośnie ryzyko poślizgu oraz upuszczenia liny. Takie rozwiązanie sprzyja improwizacji zamiast organizacji bezpiecznej komunikacji.
  • Po ściankach wykopu – ścianki mogą się osypywać, mogą być śliskie lub nierówne, a wspinanie się po nich zwiększa ryzyko upadku i naruszenia stateczności skarp/obudowy. Dodatkowo taka praktyka utrudnia szybkie i kontrolowane wyjście w sytuacji awaryjnej.
  • Po rozporach rusztowania (obudowy) wykopu – rozpory są elementem konstrukcyjnym służącym do stabilizacji obudowy, a nie do przemieszczania ludzi. Wchodzenie po nich jest zabronioną praktyką: grozi upadkiem oraz uszkodzeniem elementów zabezpieczających wykop.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w odpowiedziach pojawia się "drabina/zejście" oraz opcje typu "rozpory/ścianki/lina", to zwykle pytanie sprawdza rozróżnienie między przewidzianym środkiem dostępu a improwizacją na budowie. Wybieraj rozwiązanie zaprojektowane do komunikacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najbezpieczniej korzystać z przygotowanego zejścia, najczęściej drabiny lub schodów. Takie rozwiązanie ogranicza ryzyko upadku i ułatwia ewakuację. Wchodzenie po ściankach, po linie lub po elementach obudowy wykopu jest traktowane jako praktyka niebezpieczna i niedopuszczalna.
Rozpory są elementem konstrukcyjnym, a nie komunikacyjnym. Wchodzenie po nich zwiększa ryzyko upadku, a dodatkowo może doprowadzić do uszkodzenia lub poluzowania zabezpieczenia wykopu. To grozi nie tylko wypadkiem osoby schodzącej, ale też pogorszeniem stateczności obudowy.
Przepis wymaga wykonania bezpiecznego wejścia/zejścia do wykopu oraz określa zasady jego organizacji. Dodatkowo wskazuje praktyki zakazane, w tym wchodzenie i wychodzenie po rozporach. W praktyce oznacza to konieczność zapewnienia drabiny lub innego przygotowanego zejścia.
Gdy wykop jest na tyle głęboki, że wejście i wyjście nie mogą odbywać się bezpiecznie "z poziomu terenu", należy zapewnić przygotowane zejście. W przywołanych wymaganiach prawnych wskazano obowiązek dla wykopów głębszych niż 1 m, co w praktyce najczęściej realizuje się przez drabinę.
Nie jest to rozwiązanie traktowane jako właściwe dojście do wykopu. Lina nie zapewnia stabilnych, powtarzalnych warunków wejścia/wyjścia, łatwo ją zabrudzić urobkiem i trudniej kontrolować ryzyko poślizgu. Na egzaminie i w praktyce BHP należy wskazywać przygotowane zejście, np. drabinę.
Typowe błędy to: brak drabiny przy głębszym wykopie, schodzenie po ściankach skarpy, wykorzystywanie rozporów obudowy jako "stopni", a także improwizowane schodzenie po linie. Takie praktyki zwiększają ryzyko upadku i utrudniają ewakuację w razie nagłego zagrożenia.
Służba BHP sprawdza, czy zapewniono bezpieczne zejścia (np. drabiny), czy są dostępne w wymaganych miejscach oraz czy pracownicy nie stosują metod zakazanych (rozpory, ścianki, urządzenia do urobku). Kontrola powinna obejmować też stabilność i właściwe ustawienie zastosowanego zejścia.
Rośnie ryzyko poślizgu i upadku, bo ścianka może być nierówna, krucha lub mokra. Dodatkowo osypywanie gruntu może spowodować utratę oparcia i uraz, a w skrajnych sytuacjach pogorszyć warunki stateczności skarpy. Taka droga zejścia jest też wolniejsza przy ewakuacji.
W przywołanych zasadach dla robót ziemnych wskazano, że zejścia powinny być zorganizowane tak, aby odległość między nimi nie była zbyt duża. Ma to znaczenie ewakuacyjne: pracownik nie powinien być zmuszony do długiego przejścia w wykopie, by znaleźć wyjście.
Ucz się par: co jest wymagane (drabina/zejście) oraz co jest zakazane (rozpory, ścianki, improwizacje). Łącz przepis z logiką bezpieczeństwa: stabilna droga komunikacji = mniejsze ryzyko upadku i szybsza ewakuacja. Trenuj rozpoznawanie błędnych praktyk.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Bezpieczne wejście i wyjście z wykopu powinno odbywać się po przygotowanym zejściu, np. po drabinie."

Źródła:

  • [ISAP] https://arslege.pl/rozporzadzenie-ministra-infrastruktury-w-sprawie-bezpieczenstwa-i-higieny-pracy-podczas-wykonywania-robot-budowlanych/k346/s7332/
  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, Rozdział 10 Roboty ziemne, § 151, Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401

Materiały:

  • Tekst rozporządzenia dot. BHP podczas wykonywania robót budowlanych (rozdział o robotach ziemnych)
  • Komentarze i poradniki BHP dotyczące robót ziemnych oraz organizacji wejść/zejść
  • Instrukcje producentów drabin i systemów zejść stosowanych w wykopach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego