Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA GIW2 - TEST WIEDZY NR 5



PYTANIE NR 17.
W jakich przypadkach można wydobywać kopaliny bez konieczności uzyskania koncesji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zwolnienie z obowiązku uzyskania koncesji dotyczy tylko ściśle wskazanej sytuacji: wydobywania piasków i żwirów na potrzeby własne osoby fizycznej z własnej nieruchomości oraz bez prawa rozporządzania wydobytą kopaliną.
Wartość, wielkość zasobów ani "znaczenie strategiczne" nie są kryterium tego wyjątku.

Pełne wyjaśnienie:

Co do zasady wydobywanie kopalin jest działalnością reglamentowaną i wymaga uzyskania koncesji. Ustawa przewiduje jednak wyjątek, który pozwala działać bez koncesji tylko w ściśle określonych warunkach.

Poprawna odpowiedź: "Przy wydobyciu piasków i żwirów dla zaspokojenia potrzeb własnych z własnej nieruchomości" – jest właściwa, ponieważ obejmuje kluczowe elementy wyjątku: (1) dotyczy wyłącznie piasków i żwirów, (2) wydobycie ma służyć potrzebom własnym osoby fizycznej, (3) odbywa się z nieruchomości będącej jej własnością (lub użytkowaniem wieczystym), oraz (4) odbywa się bez prawa rozporządzania wydobytą kopaliną, czyli bez możliwości sprzedaży lub innego zbycia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • "W przypadku złóż o małej wartości ekonomicznej" – prawo nie uzależnia obowiązku koncesji od opłacalności złoża. Niska wartość ekonomiczna nie tworzy automatycznie zwolnienia.
  • "W przypadku złóż o dużych zasobach" – wielkość zasobów nie jest przesłanką zwolnienia; przeciwnie, nawet przy małej skali komercyjnego wydobycia koncesja może być wymagana.
  • "W przypadku złóż o dużym znaczeniu strategicznym" – to sformułowanie nie opisuje ustawowego wyjątku; "strategiczność" nie zastępuje wymogu koncesji.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj zestaw "piasek/żwir + potrzeby własne + własna działka + brak sprzedaży". Jeśli choć jeden warunek nie jest spełniony (inna kopalina, działalność gospodarcza, cudza nieruchomość, sprzedaż kruszywa) – należy przyjąć, że koncesja jest wymagana.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest koncesja w górnictwie i po co się ją uzyskuje?
Koncesja to decyzja administracyjna, która uprawnia do prowadzenia określonej działalności w zakresie kopalin (np. wydobycia). Ma zapewnić kontrolę państwa nad korzystaniem ze złóż, bezpieczeństwem oraz zgodnością działań z prawem. Zasadą jest, że bez koncesji nie wolno legalnie wydobywać kopalin.
Kiedy można wydobywać piasek i żwir bez koncesji?
Bez koncesji można wydobywać piaski i żwiry tylko wtedy, gdy są przeznaczone na potrzeby własne osoby fizycznej, pochodzą z własnej nieruchomości (lub użytkowania wieczystego) oraz odbywa się to bez prawa rozporządzania kopaliną, czyli bez sprzedaży lub zbycia.
Dlaczego "małe zasoby złoża" nie zwalniają z obowiązku koncesji?
"Małe" lub "niewielkie" zasoby to określenia potoczne, a nie kryterium ustawowe. Zwolnienie jest opisane przez rodzaj kopaliny (piasek i żwir) oraz cel i warunki wydobycia (potrzeby własne, własna nieruchomość, brak sprzedaży). Skala zasobów sama w sobie nie tworzy wyjątku.
Czy przedsiębiorca może wydobywać żwir z własnej działki bez koncesji?
Jeżeli wydobycie ma charakter komercyjny (sprzedaż, dostawa, obrót), to nie spełnia warunku "bez prawa rozporządzania" i co do zasady będzie wymagać koncesji. Wyjątek dotyczy wydobycia na potrzeby własne osoby fizycznej, a nie typowej działalności gospodarczej nastawionej na zysk.
Co oznacza "bez prawa rozporządzania wydobytą kopaliną"?
Oznacza to, że wydobyty materiał (piasek/żwir) może być wykorzystany wyłącznie na własne potrzeby, a nie może być sprzedany, darowany, wymieniony ani w inny sposób przekazany jako przedmiot obrotu. To warunek kluczowy: jeśli pojawia się obrót kopaliną, wyjątek przestaje działać.
Jakie kopaliny obejmuje zwolnienie z koncesji w tym wyjątku?
W omawianym wyjątku wskazano wyłącznie piaski i żwiry. Nie należy rozszerzać go na inne kopaliny (np. węgiel, rudy, kamień), nawet jeśli wydobycie wydaje się "małe" albo "na własnym terenie". Na egzaminie zwracaj uwagę na dokładny rodzaj kopaliny.
Czy wydobycie na potrzeby własne zawsze oznacza brak koncesji?
Nie. Sam cel "potrzeby własne" nie wystarcza. Muszą być spełnione łącznie warunki dotyczące rodzaju kopaliny (piaski/żwiry), miejsca (własna nieruchomość) oraz braku rozporządzania kopaliną. Jeśli warunki nie są spełnione, koncesja może być nadal wymagana.
Jak rozpoznać w teście odpowiedź, która na pewno wymaga koncesji?
Jeśli w opcji pojawia się element komercyjny (sprzedaż, duże przedsięwzięcie, działalność gospodarcza) albo dotyczy ona innej kopaliny niż piasek/żwir, to najczęściej oznacza konieczność koncesji. Uważaj też na odpowiedzi "brzmiące rozsądnie" (np. "mała wartość ekonomiczna") – prawo nie zawsze działa według intuicji.
Dlaczego "mała wartość ekonomiczna złoża" nie jest kryterium zwolnienia?
Wartość ekonomiczna jest pojęciem analitycznym, ale nie stanowi automatycznego wyjątku od reglamentacji. Obowiązek koncesji wynika z rodzaju działalności (wydobycie) i przepisów, a nie z opłacalności. W testach to częsty "wabik" – wygląda logicznie, ale nie ma podstawy w przesłankach wyjątku.
Jak przygotować się do pytań o koncesje na egzaminie górniczym?
Najlepiej uczyć się schematem: zasada (wydobycie wymaga koncesji) + wyjątki (kiedy nie stosuje się przepisów o koncesjach). Zrób listę warunków wyjątku i ćwicz kazusy: kto wydobywa, co wydobywa, skąd i czy może to sprzedać. To pozwala szybko eliminować błędne odpowiedzi.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 69), art. 4 ust. 1

Materiały:

  • Tekst jednolity ustawy – Prawo geologiczne i górnicze (dział dotyczący koncesji oraz art. 4)
  • Komentarze i opracowania szkoleniowe do PGG omawiające wyjątki od koncesjonowania
  • Notatki/ściągi egzaminacyjne: tabela "kiedy koncesja jest wymagana, a kiedy nie"

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego