KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 17.
W której jednostce miary podaje się w raporcie płuczkowym grubość osadu iłowego, mierzoną po wykonaniu pomiaru filtracji płuczki wiertniczej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Po wykonaniu pomiaru filtracji płuczki ocenia się m.in. grubość osadu iłowego (placka filtracyjnego) na bibule filtracyjnej. Jest to wielkość długości, którą w praktyce raportowania podaje się w milimetrach, bo typowe wartości mają rząd pojedynczych mm. Pozostałe jednostki są nietypowe dla tego zapisu.

Pełne wyjaśnienie:

W teście filtracji płuczki wiertniczej (np. z użyciem prasy filtracyjnej) otrzymuje się dwie kluczowe informacje:

  • objętość filtratu w określonym czasie,
  • osad iłowy (tzw. placek filtracyjny, ang. mud cake) tworzący się na materiale filtracyjnym.

W raporcie płuczkowym grubość tego osadu zapisuje się jako wartość długości. W praktyce terenowej i w standardowych opisach badań jest to milimetr (mm), ponieważ placek filtracyjny ma zwykle grubość rzędu pojedynczych milimetrów. Taki zapis jest czytelny, zgodny z typową dokładnością odczytu i pozwala łatwo porównywać wyniki między kolejnymi pomiarami.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Mikrometr – jednostka zbyt mała jak na standardowy zapis w raporcie płuczkowym; sugerowałaby bardzo wysoką dokładność (rzędu 0,001 mm), która zwykle nie jest celem tego pomiaru w warunkach wiertni.
  • Centymetr – jednostka zbyt duża; przy typowych wartościach placka zapis w cm byłby niepraktyczny (np. 0,2–0,5 cm zamiast 2–5 mm) i utrudniałby szybkie porównania.
  • Cal – jednostka niemetrczna; może występować w części dokumentacji anglojęzycznej, ale w standardowym raportowaniu w polskich warunkach egzaminacyjnych i dokumentacyjnych oczekuje się zapisu metrycznego.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy parametrów po teście filtracji, zapamiętaj parę: filtrat podaje się jako objętość, a osad jako grubość w mm. To ułatwia odróżnienie od innych pomiarów płuczki (np. lepkości czy gęstości).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Osad iłowy (placek filtracyjny) to warstwa stałych cząstek płuczki osadzająca się na materiale filtracyjnym podczas testu filtracji. Jego grubość i jakość wpływają na uszczelnianie strefy przyotworowej i ocenę właściwości filtracyjnych płuczki.
Grubość osadu iłowego po teście filtracji podaje się jako długość, standardowo w milimetrach (mm). To odpowiada typowym wartościom (rzędu kilku mm) i pozwala na czytelne porównywanie wyników w kolejnych raportach.
Mikrometr jest jednostką bardzo małą (0,001 mm), więc sugeruje dokładność, której zwykle nie uzyskuje się i nie wymaga w warunkach wiertni. W praktyce raportowej ważniejsza jest powtarzalność i porównywalność zapisu, dlatego stosuje się mm.
Pomiar filtracji wykonuje się w ramach bieżącej kontroli właściwości płuczki, np. cyklicznie w trakcie wiercenia oraz po zmianach składu płuczki lub warunków otworowych. Celem jest ocena ilości filtratu i grubości placka filtracyjnego.
Zbyt gruby placek filtracyjny może zwiększać ryzyko problemów technologicznych (np. większe opory ruchu przewodu, trudniejsze urabianie przy ścianie otworu) i wskazuje na gorszą kontrolę filtracji. W raporcie widać to jako większą wartość grubości w mm.
Po teście filtracji typowo zapisuje się objętość filtratu (w jednostce objętości) oraz grubość osadu iłowego (w mm). Często notuje się też warunki pomiaru (czas, ciśnienie, temperatura), aby wyniki dało się porównywać.
Cal jest jednostką długości spotykaną w dokumentacji anglojęzycznej, ale w standardowym raportowaniu metrycznym (w tym w typowych zadaniach egzaminacyjnych) oczekuje się milimetrów. Użycie cala utrudnia porównania i zwiększa ryzyko pomyłek jednostek.
Słowa kluczowe to "grubość osadu" lub "placek filtracyjny" – to zawsze wielkość długości. Natomiast "filtrat" odnosi się do cieczy, więc jest zapisywany jako objętość. W zadaniach mylące bywa samo słowo "filtracja", dlatego czytaj cały opis.
Najczęstsze błędy to dobór zbyt małej jednostki (mikrometr "bo dokładniej"), zbyt dużej (centymetr "bo grubość to duża wartość") oraz mieszanie systemów miar (cal). Warto zapamiętać typowy rząd wielkości placka: kilka mm.
Utrwal: (1) co mierzy test filtracji, (2) jakie są dwa wyniki (filtrat i placek), (3) w jakich jednostkach się je zapisuje. Pomaga robienie krótkich fiszek: "filtrat = objętość", "osad = mm". Przerób też przykładowe raporty z ćwiczeń.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Po wykonaniu pomiaru filtracji płuczki ocenia się m.in. grubość osadu iłowego (placka filtracyjnego) na bibule filtracyjnej."

Źródła:

  • API Recommended Practice 13B-1: Field Testing Water-Based Drilling Fluids, section on Filtration and filter cake (mud cake) thickness measurement (wydanie/sekcja zależnie od wersji)
  • API Recommended Practice 13B-2: Field Testing Oil-Based Drilling Fluids, section on Filtration and filter cake thickness measurement (wydanie/sekcja zależnie od wersji)
  • Schlumberger Oilfield Glossary (online): hasło "mud cake" / "filter cake" (opis i kontekst pomiaru grubości) – https://glossary.slb.com/ (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe/zakładowe do badań płuczek wiertniczych (procedura testu filtracji i raportowania wyników)
  • Podręczniki i skrypty z technologii płuczek wiertniczych omawiające filtrację i placek filtracyjny
  • Materiały producentów aparatury do testów filtracji (opis odczytu grubości osadu i jednostek)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego