KWALIFIKACJA SPL1 - CZERWIEC 2017 (test 2)

PYTANIE NR 4.
W którym typie struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa zakłada się, że każdy pracownik ma jednego przełożonego, który wydaje mu polecenia?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Struktura liniowa opiera się na zasadzie jednoosobowego kierownictwa: pracownik ma tylko jednego bezpośredniego przełożonego, od którego otrzymuje polecenia i któremu raportuje. W strukturze macierzowej typowe jest podwójne podporządkowanie, a w funkcjonalnej polecenia mogą pochodzić z różnych pionów.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest sformułowanie: "każdy pracownik ma jednego przełożonego, który wydaje mu polecenia". To opis zasady jednoosobowego kierownictwa oraz jednoznacznej podległości służbowej.

Odpowiedź: "Liniowym." jest prawidłowa, ponieważ w strukturze liniowej relacje zależności są prowadzone "po linii" hierarchii: każdy podwładny ma jednego bezpośredniego szefa, od którego otrzymuje zadania, i któremu przekazuje informację zwrotną. Taki układ upraszcza odpowiedzialność i ogranicza konflikty kompetencyjne.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Macierzowym. W strukturze macierzowej standardem jest co najmniej podwójne podporządkowanie (np. do kierownika funkcji i kierownika projektu). To zwiększa elastyczność, ale może powodować sprzeczne polecenia.
  • Funkcjonalnym. W strukturze funkcjonalnej dominują piony według funkcji (np. logistyka, zakupy, produkcja). W praktyce pracownik może otrzymywać wytyczne od kierowników wyspecjalizowanych obszarów, więc warunek "jeden przełożony wydający polecenia" nie jest cechą rozstrzygającą dla tego typu.
  • Dywizjonalnym. Struktura dywizjonalna to podział organizacji na dywizje (np. według produktu, regionu lub rynku). Nie definiuje jej zasada jednego przełożonego dla każdego stanowiska, lecz sposób grupowania jednostek organizacyjnych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "jeden przełożony" lub "jednoosobowe kierownictwo", najczęściej chodzi o strukturę liniową; gdy pojawia się "dwóch przełożonych" – o macierz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Struktura liniowa to układ organizacyjny oparty na jednoosobowym kierownictwie: każdy pracownik ma jednego bezpośredniego przełożonego i jedną "linię" raportowania. Ułatwia to odpowiedzialność i kontrolę, ale bywa mniej elastyczne w złożonych organizacjach.
Bo jej założeniem jest jasna hierarchia i uniknięcie konfliktu poleceń. Jeden szef odpowiada za przydział zadań, ocenę i egzekwowanie wykonania, co upraszcza komunikację oraz rozliczanie wyników pracy.
Najprościej po liczbie przełożonych: w liniowej jest jeden bezpośredni przełożony, a w macierzowej zwykle występuje podwójne podporządkowanie (np. do kierownika funkcji i do kierownika projektu). To słowo-klucz do szybkiego rozpoznania.
Niekoniecznie. Struktura funkcjonalna porządkuje firmę według funkcji (np. logistyka, produkcja), a pracownik może mieć przełożonego w swoim pionie, ale też dostawać wytyczne od innych funkcji. Dlatego "jeden przełożony" nie jest jej cechą definicyjną.
Plusy: szybkie decyzje, jasne polecenia, jedno źródło odpowiedzialności. Minusy: ryzyko przeciążenia kierownika i mniejsza elastyczność przy procesach przekrojowych (np. projekty wdrożeniowe, zmiany układu magazynu).
Gdy firma realizuje równolegle projekty i procesy (np. wdrożenie WMS, reorganizacja stref, uruchomienie nowego klienta). Wtedy pracownik może podlegać kierownikowi operacyjnemu i kierownikowi projektu, co poprawia koordynację, ale wymaga jasnych zasad priorytetów.
To reguła organizacyjna mówiąca, że pracownik powinien otrzymywać polecenia od jednego przełożonego i do niego raportować. Zmniejsza to ryzyko sprzecznych poleceń i rozmycia odpowiedzialności, dlatego jest ściśle kojarzona ze strukturą liniową.
Najczęściej myli się strukturę macierzową z liniową (bo "macierz" brzmi jak porządek), oraz wybiera funkcjonalną przez skojarzenie z "funkcjami w firmie", bez sprawdzenia, że pytanie dotyczy liczby przełożonych i źródła poleceń.
Struktura dywizjonalna dzieli przedsiębiorstwo na większe jednostki (dywizje) np. według produktu, rynku lub regionu. Celem jest zwiększenie odpowiedzialności za wynik w danym obszarze i lepsze dopasowanie działań do specyfiki klienta lub asortymentu.
Najpierw wyłap słowa-klucze: "jeden przełożony" → zwykle liniowa; "dwóch przełożonych/projekt i funkcja" → macierzowa; "podział na funkcje" → funkcjonalna; "podział na produkty/rynki/regiony" → dywizjonalna. Dopiero potem porównaj odpowiedzi.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że struktura liniowa opiera się na zasadzie jednoosobowego kierownictwa: pracownik ma tylko jednego bezpośredniego przełożonego, od którego otrzymuje polecenia i któremu raportuje.

Źródła:

  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles.pl), hasło: "Struktura liniowa" – https://mfiles.pl/pl/index.php/Struktura_liniowa (dostęp: 2026-02-18)
  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles.pl), hasło: "Struktura macierzowa" – https://mfiles.pl/pl/index.php/Struktura_macierzowa (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL), artykuł: "Struktura organizacyjna" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Struktura_organizacyjna (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw zarządzania (rozdziały o strukturach organizacyjnych)
  • Materiały dydaktyczne z organizacji przedsiębiorstwa dla kierunków logistycznych
  • Hasła encyklopedyczne/kompendia zarządzania opisujące struktury: liniową, funkcjonalną, macierzową, dywizjonalną

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego