Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM3 - STYCZEŃ 2017


PYTANIE NR 30.
W magazynie laboratorium analitycznego znajduje się 2500 cm3 2-propanolu. Zapotrzebowanie miesięczne na tę substancję wynosi 500 cm3. Substancji tej wystarczy na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Czas wystarczalności zapasu oblicza się, dzieląc ilość dostępną przez zużycie miesięczne: 2500 cm3 ÷ 500 cm3/miesiąc = 5. Oznacza to, że przy stałym zapotrzebowaniu magazynowy zapas 2-propanolu wystarczy na 5 miesięcy.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o gospodarce odczynnikami w laboratorium kluczowe jest odróżnienie dwóch wielkości:

  • stan magazynowy – ile substancji mamy aktualnie (tu: 2500 cm3),
  • zużycie (zapotrzebowanie) miesięczne – ile zużywa się średnio w jednym miesiącu (tu: 500 cm3/miesiąc).

Aby obliczyć, na ile miesięcy wystarczy zapas, stosuje się prostą zależność:

czas (w miesiącach) = ilość dostępna ÷ zużycie miesięczne

Podstawienie danych:

2500 cm3 ÷ 500 cm3/miesiąc = 5 miesięcy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 3 miesiące – odpowiadałoby zapasowi 1500 cm3 (bo 3 × 500), a nie 2500 cm3. Częsty błąd to "zgadywanie" bez wykonania dzielenia.
  • 1 miesiąc – to mylenie stanu magazynowego z miesięcznym zużyciem. 1 miesiąc oznaczałby, że zapas wynosi 500 cm3.
  • 7 miesięcy – wymagałoby zapasu 3500 cm3. To błąd wynikający z niekontrolowanego zaokrąglania lub pominięcia sprawdzenia wyniku przez mnożenie wstecz.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze zrób szybki test: wynik × zużycie miesięczne powinien dać stan magazynowy (tu: 5 × 500 = 2500). W praktyce laboratoryjnej często dolicza się też zapas bezpieczeństwa i możliwe straty (np. przy substancjach lotnych), ale jeśli nie podano tego w treści, przyjmujemy idealne zużycie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć, na ile miesięcy wystarczy zapas odczynnika w laboratorium?
Użyj prostego wzoru: czas = stan magazynowy ÷ zużycie miesięczne. Jeśli masz 2500 cm3 i zużywasz 500 cm3/miesiąc, to 2500/500 = 5 miesięcy. Zawsze sprawdź wynik mnożeniem wstecz.
Co oznacza "zapotrzebowanie miesięczne" w zadaniach z gospodarki odczynnikami?
To średnia ilość substancji zużywana w ciągu jednego miesiąca pracy laboratorium. Jest to tempo zużycia (np. 500 cm3/miesiąc), a nie to, ile mamy na półce. W obliczeniach służy jako dzielnik do wyznaczania czasu wystarczalności.
Dlaczego w obliczeniach wystarczalności dzielimy, a nie mnożymy?
Szukasz liczby miesięcy, czyli "ile porcji miesięcznych mieści się w zapasie". Jedna porcja to zużycie w miesiącu. Dlatego liczysz: zapas ÷ porcja. Mnożenie stosuje się w drugą stronę: miesiące × zużycie = potrzebny zapas.
Jakie są najczęstsze błędy przy zadaniach typu "Substancji wystarczy na"?
Najczęściej myli się stan magazynowy z zużyciem, pomija jednostki albo nie robi kontroli wyniku. Częsty jest też automatyzm: wybór odpowiedzi "na oko" bez dzielenia. Pomaga szybki test: wynik (miesiące) × zużycie miesięczne = zapas.
Czy trzeba przeliczać cm3 na litry w takich zadaniach?
Nie ma takiej konieczności, jeśli obie wartości są w tych samych jednostkach. Możesz liczyć w cm3, a jednostki "skrócą się" w dzieleniu. Przeliczanie ma sens, gdy dane są w różnych jednostkach (np. dm3 i cm3).
Jak sprawdzić, czy wynik w miesiącach jest realistyczny w laboratorium analitycznym?
Zrób oszacowanie: 2500 cm3 to 2,5 litra, a 500 cm3 to 0,5 litra na miesiąc. Intuicyjnie 2,5 l przy 0,5 l/miesiąc daje około 5 miesięcy. Takie "sprawdzenie na litrach" szybko wyłapuje pomyłki rachunkowe.
Kiedy w praktyce dolicza się zapas bezpieczeństwa przy planowaniu odczynników?
Zapas bezpieczeństwa dodaje się, gdy odczynnik jest krytyczny dla badań, dostawy trwają długo albo zużycie bywa zmienne. W zadaniach egzaminacyjnych uwzględnia się go tylko wtedy, gdy treść podaje konkretny procent lub dodatkowy warunek. Bez tego liczy się "idealnie".
Co to jest 2-propanol i dlaczego często jest w laboratorium?
2-propanol (izopropanol) to popularny rozpuszczalnik używany m.in. do przemywania sprzętu, odtłuszczania i przygotowania roztworów. Ponieważ zużywa się go regularnie, prowadzi się ewidencję ilości i planuje zakupy, aby nie zabrakło go w trakcie analiz.
Jak obliczyć, ile 2-propanolu trzeba zamówić na określoną liczbę miesięcy?
Wtedy używasz mnożenia: potrzebna ilość = liczba miesięcy × zużycie miesięczne. Np. na 6 miesięcy przy 500 cm3/miesiąc potrzeba 3000 cm3. Dopiero potem porównujesz z zapasem i wyznaczasz brakującą ilość.
Czy parowanie 2-propanolu zmienia wynik takiego zadania?
W praktyce może zmniejszać realną wystarczalność, bo część substancji może ubywać podczas przechowywania i pracy. Jednak w zadaniach obliczeniowych przyjmuje się zwykle dane z treści bez dodatkowych strat, o ile nie podano współczynnika bezpieczeństwa lub procentu ubytku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 74% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Czas wystarczalności zapasu oblicza się, dzieląc ilość dostępną przez zużycie miesięczne: 2500 cm3 ÷ 500 cm3/miesiąc = 5."

Źródła:

  • Wikipedia: "Centymetr sześcienny" (jednostka objętości) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Centymetr_sze%C5%9Bcienny - dostęp 2026-02-24
  • Wikipedia: "Alkohol izopropylowy" (2-propanol/izopropanol – nazewnictwo i zastosowania) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Alkohol_izopropylowy - dostęp 2026-02-24
  • OpenStax: "Prealgebra 2e", rozdział o ilorazie i zadaniach tekstowych (dzielenie wielkości i interpretacja) – https://openstax.org/details/books/prealgebra-2e - dostęp 2026-02-24

Materiały:

  • Notatki z matematyki: proporcje i dzielenie wielkości fizycznych (iloraz: "na ile czasu wystarczy")
  • Materiały szkolne z pracowni analitycznej: gospodarka odczynnikami i ewidencja magazynowa
  • Instrukcje wewnętrzne laboratorium dotyczące zamawiania i minimalnych stanów magazynowych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego