KWALIFIKACJA SPL5 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 19.
W naczepie o ładowności 24 ton przewożone są 33 paletowe jednostki ładunkowe (pjł). Na każdej palecie ułożonych jest 46 opakowań zbiorczych. W jednym opakowaniu zbiorczym znajduje się 10 sztuk ładunku, każdy o masie 1,5 kg. Masa własna jednej palety wynosi 25 kg. Ile wynosi współczynnik wykorzystania ładowności środka transportu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Współczynnik wykorzystania ładowności to stosunek masy faktycznie przewożonej do ładowności. Masa towaru: 33·46·10·1,5 kg = 22 770 kg. Masa palet: 33·25 kg = 825 kg. Razem 23 595 kg. Współczynnik: 23 595/24 000 ≈ 0,983 ≈ 0,98.

Pełne wyjaśnienie:

Współczynnik wykorzystania ładowności środka transportu oblicza się jako iloraz:

współczynnik = (rzeczywista masa przewożona) / (ładowność)

W zadaniu "rzeczywista masa przewożona" obejmuje zarówno sam towar, jak i nośniki ładunku, czyli palety (bo również obciążają pojazd).

Krok 1: obliczenie liczby sztuk towaru
Na 1 palecie: 46 opakowań zbiorczych, a w każdym 10 sztuk, więc na palecie jest 46·10 = 460 sztuk.
Łącznie palet jest 33, więc sztuk: 33·460 = 15 180 sztuk.

Krok 2: obliczenie masy samego towaru
Jedna sztuka waży 1,5 kg, więc masa towaru: 15 180·1,5 kg = 22 770 kg.

Krok 3: doliczenie masy palet
Masa jednej palety to 25 kg, a palet jest 33, więc masa palet: 33·25 kg = 825 kg.

Krok 4: masa całkowita przewożona i współczynnik
Masa całkowita: 22 770 kg + 825 kg = 23 595 kg.
Ładowność naczepy: 24 t = 24 000 kg.
Współczynnik wykorzystania ładowności: 23 595 / 24 000 ≈ 0,9831, czyli w przybliżeniu 0,98.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Około 0,95" zwykle wynika z pominięcia masy palet albo z nieuważnego zaokrąglania (np. przyjęcia mniejszej liczby sztuk na palecie).
  • "Około 0,67" może wynikać z pomylenia ładowności z masą całkowitą pojazdu lub z przypadkowego "zgubienia" jednego czynnika w mnożeniu (np. 46 opakowań).
  • "Około 0,13" to typowy skutek poważnego błędu w jednostkach (np. potraktowania 24 t jako 24 kg lub odwrotnie) albo podzielenia przez niewłaściwą wielkość.

W praktyce spedycyjnej takie obliczenie jest kluczowe, bo pomaga ocenić, czy ładunek nie przekroczy ładowności oraz jak efektywnie wykorzystano możliwości przewozowe naczepy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To bezwymiarowy wskaźnik mówiący, jaką część dopuszczalnej ładowności wykorzystano: masa faktycznie przewożona / ładowność. Wynik bliski 1 oznacza, że naczepa jest załadowana prawie "pod limit" (masowo), a niski wynik wskazuje na niewykorzystaną rezerwę.
Idź warstwami: najpierw policz liczbę sztuk na palecie (opakowania na palecie × sztuki w opakowaniu), a dopiero potem pomnóż przez masę jednej sztuki. Taki schemat zmniejsza ryzyko zgubienia czynnika w mnożeniu przy zadaniach spedycyjnych.
Bo palety też obciążają pojazd. Ładowność dotyczy łącznej masy przewożonej w przestrzeni ładunkowej, a nie tylko "czystej" masy towaru. Pominięcie palet zaniża wynik i może prowadzić do błędnej oceny, czy transport mieści się w limitach.
Stosuj prostą regułę: 1 t = 1000 kg. Zatem 24 t = 24 000 kg. Dobrą praktyką jest prowadzenie całego rachunku w jednej jednostce (najczęściej w kg), a na końcu ewentualne przeliczenie i zaokrąglenie wyniku.
W obliczeniach teoretycznych może wyjść > 1, ale oznacza to przeciążenie (masa przewożona przekracza ładowność). Na egzaminie to sygnał, że albo ładunek jest niezgodny z ograniczeniami, albo popełniono błąd rachunkowy (np. w jednostkach lub w liczbie sztuk).
Najczęściej: (1) pominięcie masy palet, (2) zgubienie czynnika typu "10 sztuk w opakowaniu", (3) mieszanie kg i t w jednym rachunku, (4) zaokrąglenie zbyt wcześnie, (5) pomylenie ładowności z DMC. Warto zapisywać kroki i jednostki.
Wykonaj kontrolę "na oko": jeśli masa jest tylko trochę mniejsza niż 24 000 kg, współczynnik powinien być bliski 1 (np. 0,9–1,0). Gdy wyjdzie 0,1 lub 0,6, to znak, że gdzieś "uciekła" część ładunku w obliczeniach albo pomylono jednostki.
Oznacza, że wykorzystano ok. 98% dopuszczalnej ładowności masowej. W praktyce to bardzo wysokie wykorzystanie, które zwykle jest korzystne kosztowo, ale wymaga też ostrożności: margines jest mały, więc trzeba mieć pewność co do mas jednostkowych i masy nośników (np. palet).
Ładowność ogranicza maksymalną masę, którą można bezpiecznie i zgodnie z wymaganiami przewieźć w pojeździe. Spedytor wykorzystuje ją przy doborze pojazdu, planowaniu konsolidacji przesyłek, wycenie oraz weryfikacji danych od klienta (ilości, masy, rodzaju opakowania).
Ćwicz schemat: ilość → masa jednostkowa → suma mas → podział przez ładowność. Zawsze zapisuj jednostki (kg/t) i wykonuj kontrolę wyniku przybliżeniem. Pomaga też rozpisanie "drabinki" mnożenia: palety → opakowania → sztuki → kg.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Współczynnik wykorzystania ładowności to stosunek masy faktycznie przewożonej do ładowności."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Ładowność" – definicja i ogólne ujęcie pojęcia ładowności: https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%81adowno%C5%9B%C4%87 (dostęp: 2026-03-01)
  • Encyklopedia PWN, hasło "ładowność" (definicja pojęcia): https://encyklopedia.pwn.pl/szukaj/%C5%82adowno%C5%9B%C4%87.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do podstaw spedycji i transportu (działy: ładowność, planowanie załadunku)
  • Zbiory zadań rachunkowych dla technika spedytora (zadania z masą ładunku i wykorzystaniem ładowności)
  • Materiały szkolne z matematyki praktycznej: procenty, ilorazy, zaokrąglenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego