Do potwierdzenia, że w nieopisanej butelce znajduje się roztwór o odczynie zasadowym, najlepiej użyć wskaźnika kwasowo-zasadowego, czyli substancji zmieniającej barwę w zależności od pH. Takim wskaźnikiem jest fenoloftaleina, często stosowana w analizie chemicznej i ćwiczeniach laboratoryjnych.
Odpowiedź "Alkoholowy roztwór fenoloftaleiny o stężeniu 2%" jest właściwa, ponieważ po dodaniu kilku kropli do próbki roztworu zasadowego pojawia się charakterystyczne zabarwienie (zwykle różowe/malinowe). Jest to prosta obserwacja jakościowa: nie trzeba wykonywać obliczeń ani znać dokładnej wartości pH, wystarczy zmiana barwy świadcząca o środowisku zasadowym.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Roztwór kwasu siarkowego(VI) o stężeniu 2%" to mocny kwas, który sam w sobie nie jest wskaźnikiem. Dodanie kwasu do zasady prowadzi do reakcji zobojętniania, ale bez wskaźnika lub pH-metru nie daje jednoznacznego, łatwego do odczytu sygnału.
- "Roztwór chlorku potasu o stężeniu 1 mol/dm3" jest roztworem soli (zwykle zbliżonym do obojętnego) i nie pełni roli wskaźnika pH. Nie pozwala wizualnie potwierdzić zasadowości.
- "Roztwór wodorotlenku potasu o stężeniu 0,5 mol/dm3" jest mocną zasadą. Dodanie zasady do nieznanej próbki nie jest testem diagnostycznym na zasadowość; dodatkowo może zafałszować odczyn i jest niebezpieczne. Do potwierdzeń jakościowych stosuje się wskaźniki lub pomiar pH.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "potwierdzić odczyn" i nie ma mowy o aparaturze (pH-metr), zwykle chodzi o dobór wskaźnika (fenoloftaleina, oranż metylowy, lakmus itp.), a nie o dobranie kwasu/zasady czy soli.