KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 17.
W procesie użytkowania należy przede wszystkim czyścić chemicznie żakiet uszyty z tkaniny z włókien
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Żakiety z tkanin wełnianych często wymagają czyszczenia chemicznego, ponieważ wełna może ulegać filcowaniu, skurczowi i deformacji podczas prania wodnego.
Dlatego jako typowe zalecenie pielęgnacyjne dla takiego wyrobu wskazuje się czyszczenie chemiczne, a nie standardowe pranie.

Pełne wyjaśnienie:

Włókna wełniane mają specyficzną budowę i właściwości użytkowe. Podczas działania wody, temperatury i tarcia wełna może filcować się (zbijanie i kurczenie struktury), co prowadzi do trwałej zmiany wymiarów, zniekształceń oraz pogorszenia wyglądu wyrobu. W przypadku żakietu ryzyko jest szczególnie istotne, bo jest to element odzieży o wymaganej stabilności kształtu (linie ramion, przody, klapy) i często z dodatkowymi wkładami usztywniającymi.

Dlatego odpowiedź "wełnianych" jest właściwa: dla wyrobów z wełny częstym i bezpieczniejszym rozwiązaniem jest czyszczenie chemiczne, które ogranicza ryzyko skurczu i deformacji typowych przy praniu wodnym.

Pozostałe propozycje są mniej trafne jako "przede wszystkim":

  • "bawełnianych" – bawełna w wielu przypadkach dobrze znosi pranie wodne (choć może się gnieść lub kurczyć), więc czyszczenie chemiczne nie jest zwykle pierwszym wyborem.
  • "syntetycznych" – tkaniny syntetyczne często są łatwiejsze w pielęgnacji i mogą być prane, a czyszczenie chemiczne stosuje się raczej zależnie od konstrukcji wyrobu i dodatków.
  • "mieszanych" – mieszanki mają bardzo różne właściwości, zależne od udziału surowców i wykończenia; nie da się uogólnić, że zawsze wymagają czyszczenia chemicznego.

W praktyce zawodowej warto pamiętać, że ostateczną metodę konserwacji powinno się dobierać według zaleceń producenta i oznaczeń pielęgnacyjnych oraz uwzględniać konstrukcję wyrobu (podszewka, klejonki, wkłady). Na egzaminach jednak często sprawdza się ogólną zależność: wełna jest bardziej wrażliwa na pranie wodne niż wiele innych popularnych surowców.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czyszczenie chemiczne to metoda usuwania zabrudzeń bez klasycznego prania w wodzie, z użyciem rozpuszczalników i procesu w pralni chemicznej. Stosuje się je, gdy pranie wodne mogłoby spowodować skurcz, filcowanie, odkształcenie lub zniszczenie wykończeń i wkładów.
Wełna może filcować i kurczyć się pod wpływem wody, temperatury i tarcia. Żakiet musi trzymać formę (ramiona, klapy, przody), a pranie wodne może ją zdeformować. Czyszczenie chemiczne zwykle lepiej chroni kształt i wygląd wyrobu.
Kluczowe są: skłonność do filcowania, możliwość skurczu, wrażliwość na tarcie oraz zmiany kształtu po zamoczeniu. Dodatkowo wełna często występuje w wyrobach konstrukcyjnych (np. żakiety) z wkładami, które źle znoszą pranie wodne.
Niekoniecznie. Bawełna zwykle lepiej znosi pranie wodne niż wełna, choć może się gnieść lub kurczyć. O wyborze metody decydują przede wszystkim zalecenia na metce, rodzaj wykończenia tkaniny oraz elementy konstrukcyjne (np. podklejenia, podszewka).
Często są bardziej odporne na pranie wodne, ale nie zawsze. Syntetyki mogą się elektryzować, źle znosić wysoką temperaturę, a w żakietach problemem bywają wkłady i klejonki. Dlatego trzeba sprawdzać oznaczenia pielęgnacji i testować proces na próbkach.
Filcowanie to zbicie włókien (szczególnie wełny) prowadzące do skurczu i zgrubienia materiału. W żakietach może to zniszczyć dopasowanie i linię sylwetki, spowodować falowanie krawędzi, skrócenie rękawów oraz trudne do odwrócenia deformacje.
Wskazuje to piktogram związany z profesjonalnym czyszczeniem (symbol graficzny dotyczący czyszczenia chemicznego). Na egzaminie warto kojarzyć, że wyroby z wełny i wyroby konstrukcyjne częściej mają takie zalecenie, ale w praktyce zawsze decyduje metka.
Najczęstsze to pranie w wodzie bez sprawdzenia metki, zbyt wysoka temperatura, intensywne wirowanie oraz tarcie (np. szczotkowanie na mokro). Skutkiem bywają skurcz, filcowanie, rozklejenie wkładów, zagniecenia i utrata kształtu klap oraz ramion.
Gdy w mieszance jest istotny udział wełny lub gdy tkanina ma wykończenia i konstrukcję wrażliwą na wodę (wkłady, klejonki, specjalne apretury). Sama informacja "mieszana" nie wystarcza – liczy się skład procentowy i zalecenia producenta na metce.
Ucz się łączyć: surowiec (wełna/bawełna/syntetyk), cechy użytkowe (skurcz, filcowanie, temperatura) i typ wyrobu (żakiet, spodnie, bluzka). Przećwicz też interpretację oznaczeń pielęgnacji. Na testach często wygrywa rozumienie "co może się stać z materiałem".
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Encyclopaedia Britannica, hasło "Wool" (właściwości i filcowanie) https://www.britannica.com/topic/wool-textile (dostęp: 2026-03-02)
  • The Woolmark Company, materiały edukacyjne dot. pielęgnacji wełny (wskazania i ostrzeżenia dot. prania/filcowania) https://www.woolmark.com/care/ (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z materiałoznawstwa włókienniczego (działy: wełna, właściwości i konserwacja)
  • Materiały dydaktyczne o oznaczeniach konserwacji odzieży (piktogramy pielęgnacji)
  • Instrukcje producentów tkanin dotyczące pielęgnacji i czyszczenia (karty wyrobów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego