KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 15.
W przedsiębiorstwie przyjęto do magazynu wyroby gotowe "X" na podstawie następujących dowodów księgowych:
Pw nr 1 600 sztuk po 5 zł = 3 000 zł
Pw nr 2 400 sztuk po 6 zł = 2 400 zł
Na podstawie Wz nr 1 wydano z magazynu 500 sztuk wyrobów gotowych "X". Wartość rozchodu wyrobów gotowych "X" wycenionego metodą LIFO wyniesie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W metodzie LIFO rozchód wycenia się według cen z ostatniego przyjęcia. Najpierw wydaje się 400 szt. z Pw nr 2 po 6 zł (2 400 zł), a brakujące 100 szt. z Pw nr 1 po 5 zł (500 zł). Suma wartości rozchodu to 2 900 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Metoda LIFO (Last In, First Out) zakłada, że przy rozchodzie zapasów jako pierwsze "schodzą" pozycje przyjęte do magazynu najpóźniej. Dlatego wycenę rozchodu zaczyna się od ostatniej partii przyjęcia, a dopiero gdy jej ilość jest niewystarczająca, "cofa się" do wcześniejszych partii.

W zadaniu są dwie partie wyrobów gotowych "X":

  • Pw nr 1: 600 szt. po 5 zł
  • Pw nr 2: 400 szt. po 6 zł (to jest ostatnie przyjęcie)

Rozchód z magazynu wynosi 500 szt. Zgodnie z LIFO:

  • Najpierw rozchodujemy całą ostatnią partię: 400 szt. × 6 zł = 2 400 zł.
  • Brakuje jeszcze 100 szt. do 500 szt., więc pobieramy je z wcześniejszej partii Pw nr 1: 100 szt. × 5 zł = 500 zł.

Łączna wartość rozchodu: 2 400 zł + 500 zł = 2 900 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "3 000 zł" odpowiada wartości całej partii Pw nr 1 (600 × 5 zł), ale rozchód wynosi 500 szt. i w LIFO nie zaczyna się od najstarszej partii.
  • "2 400 zł" to wartość samej partii Pw nr 2 (400 × 6 zł), lecz rozchód jest większy (500 szt.), więc trzeba dobrać brakujące 100 szt. z poprzedniej partii.
  • "2 500 zł" sugeruje zastosowanie ceny 5 zł dla 500 szt. (jak w podejściu "od najstarszej" lub błędnym uproszczeniu), co jest sprzeczne z zasadą LIFO.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach LIFO/FIFO zawsze najpierw wypisz partie w kolejności przyjęcia i zaznacz, od której partii zaczynasz rozchód (LIFO: od końca, FIFO: od początku). To minimalizuje ryzyko pomylenia metod.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda LIFO (Last In, First Out) zakłada, że do rozchodu jako pierwsze trafiają zapasy przyjęte najpóźniej. W praktyce wyceniasz wydanie po cenach z ostatnich przyjęć, a gdy ich zabraknie, sięgasz po wcześniejsze partie.
Najpierw wyceń maksymalnie tyle sztuk, ile masz w ostatnim przyjęciu, po jego cenie. Jeśli nadal brakuje ilości do wydania, dobierz brakujące sztuki z kolejnej (wcześniejszej) partii i licz osobno. Na końcu zsumuj wartości partii.
Uśrednianie cen oznacza zastosowanie metody średniej ważonej, a nie LIFO. W LIFO każdą partię rozchodu wycenia się według ceny konkretnego przyjęcia, zachowując kolejność "od ostatniego do wcześniejszych". Mieszanie cen zmienia wynik i metodę.
W zadaniach magazynowych Pw zwykle oznacza przyjęcie do magazynu (zwiększa stan), a Wz wydanie z magazynu (zmniejsza stan). Na ich podstawie ustalasz partie ilościowo-cenowe i wyceniasz rozchód metodą wskazaną w pytaniu.
Pomaga proste skojarzenie: LIFO = "ostatnie weszło, pierwsze wyszło", więc zaczynasz od najświeższej partii; FIFO = "pierwsze weszło, pierwsze wyszło", więc zaczynasz od najstarszej partii. Zawsze wypisz partie chronologicznie.
Najczęstsze błędy to: pomylenie LIFO z FIFO, policzenie całego rozchodu po jednej cenie (np. tylko z pierwszej lub tylko z ostatniej partii), oraz pominięcie faktu, że ostatnia partia może nie wystarczyć ilościowo. Poprawne jest rozbijanie na partie.
W kontekście dydaktycznym i rachunkowości finansowej zagadnienie LIFO bywa omawiane jako metoda wyceny rozchodu zapasów. Szczegółową podstawę dopuszczalnych metod wyceny zapasów wskazuje ustawa o rachunkowości (w zadaniach egzaminacyjnych traktuj LIFO jako metodę do zastosowania zgodnie z definicją).
W LIFO najpierw schodzi ostatnia partia: 400 szt. × 6 zł = 2 400 zł. Brakuje 100 szt., więc dobierasz z wcześniejszej partii: 100 szt. × 5 zł = 500 zł. Suma rozchodu to 2 400 zł + 500 zł = 2 900 zł.
Wybór metody wpływa na koszt rozchodu i wartość zapasu końcowego, zwłaszcza przy zmiennych cenach. Przy rosnących cenach LIFO (teoretycznie) daje wyższy koszt rozchodu, a FIFO niższy. Na egzaminie kluczowe jest zastosowanie metody wskazanej w treści.
Wynik powinien mieścić się między skrajnymi wariantami: wycena całego rozchodu po 5 zł (500×5=2 500 zł) a po 6 zł (500×6=3 000 zł). Ponieważ w LIFO część musi być po 6 zł (do 400 szt.), poprawny wynik powinien być bliżej 3 000 zł, czyli 2 900 zł.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "W metodzie LIFO rozchód wycenia się według cen z ostatniego przyjęcia."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 28 ust. 1 pkt 2, tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 120
  • Stowarzyszenie Księgowych w Polsce (SKwP) – materiały edukacyjne dot. wyceny zapasów (LIFO/FIFO/średnia ważona): https://skwp.pl/ (sekcja publikacje/szkolenia; dostęp 2026-02-28)

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – przepisy o wycenie aktywów i zapasów (art. 28)
  • Podręczniki do rachunkowości finansowej: rozdziały o zapasach i metodach rozchodu
  • Zbiory zadań egzaminacyjnych dla technika rachunkowości (wycena zapasów, dokumenty magazynowe)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego