KWALIFIKACJA EKA1 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 25.
W przypadku podjęcia pierwszej w życiu pracy w marcu 2021 roku, zgodnie z Kodeksem pracy, pracownik uzyskuje prawo do pierwszego urlopu
Ilustracja przedstawia wyciąg z ustawy Kodeks pracy, który dotyczy zasad przyznawania urlopu pracownikom.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy pierwszym zatrudnieniu prawo do urlopu wypoczynkowego powstaje stopniowo — po każdym przepracowanym miesiącu pracownik nabywa 1/12 rocznego wymiaru. Oznacza to, że nie musi czekać do końca roku ani do 1 stycznia kolejnego roku; pierwszą część urlopu uzyskuje już po miesiącu pracy.

Pełne wyjaśnienie:

W przypadku podjęcia pierwszej w życiu pracy pracownik nie nabywa od razu pełnej puli urlopu. Mechanizm jest inny niż u osób, które w kolejnym roku kalendarzowym "wchodzą" już z prawem do urlopu.

Jak działa nabywanie urlopu przy pierwszej pracy?
Prawo do urlopu powstaje z dołu, czyli po każdym przepracowanym miesiącu pracownik uzyskuje część urlopu w wysokości 1/12 wymiaru rocznego. Dlatego pierwsze uprawnienie do urlopu pojawia się jeszcze w tym samym roku, w którym pracownik rozpoczął pracę, po upływie miesiąca zatrudnienia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "po przepracowaniu jednego roku, w wymiarze 20 dni" — błąd polega na założeniu, że urlop powstaje dopiero po roku pracy. W pierwszej pracy urlop jest nabywany wcześniej, po miesiącach, a nie dopiero po 12 miesiącach.
  • "z dniem 1 stycznia 2022 roku, w wymiarze 26 dni" — ta odpowiedź miesza zasady: 1 stycznia ma znaczenie dla nabywania urlopu w kolejnym roku kalendarzowym, ale przy pierwszej pracy pracownik nabywa urlop stopniowo już w trakcie pierwszego roku. Dodatkowo podany wymiar (26 dni) zależy od stażu urlopowego, więc nie jest automatyczny dla osoby rozpoczynającej pierwszą pracę.
  • "od marca 2021 roku, w wymiarze 1/12…" — kluczowe jest to, że prawo do pierwszej części urlopu powstaje po przepracowaniu miesiąca, a nie "od razu od marca" w dniu rozpoczęcia pracy. Sam mechanizm 1/12 jest istotny, ale moment nabycia został wskazany nieprecyzyjnie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz hasło "pierwsza w życiu praca", szukaj odpowiedzi o nabywaniu urlopu po miesiącu (częściowo), a nie o pełnej puli po roku czy od 1 stycznia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że pracownik nie dostaje od razu pełnej puli dni urlopu. Po każdym przepracowanym miesiącu uzyskuje część uprawnienia, czyli 1/12 rocznego wymiaru. Dzięki temu może skorzystać z pierwszych dni urlopu jeszcze w pierwszym roku zatrudnienia.
Najpierw ustala się roczny wymiar urlopu, który przysługiwałby po przepracowaniu roku (np. 20 dni). Następnie dzieli się go przez 12. Wynik to część nabywana po jednym miesiącu pracy. W praktyce kadrowej stosuje się zasady zaokrągleń przy udzielaniu urlopu.
Przy pierwszym zatrudnieniu urlop jest nabywany stopniowo, a nie jednorazowo po 12 miesiącach. Prawo do pierwszej części urlopu pojawia się po przepracowaniu miesiąca. Czekanie do końca roku byłoby sprzeczne z ideą stopniowego nabywania uprawnienia.
Mechanizm "z góry" dotyczy sytuacji, gdy pracownik ma już prawo do urlopu w kolejnym roku kalendarzowym (co do zasady od początku roku). W pierwszej pracy w pierwszym roku zatrudnienia działa reguła nabywania cząstkowego po miesiącach, więc nie należy jej mylić.
Nie. Wymiar 26 dni jest związany ze stażem urlopowym, a osoba rozpoczynająca pierwszą pracę zwykle nie ma automatycznie takiego wymiaru. Na egzaminie kluczowe jest rozróżnienie: mechanizm nabywania (po miesiącu) oraz wymiar roczny zależny od stażu.
Najczęstsze pomyłki to: wybór odpowiedzi z "20 dni po roku" (bo brzmi znajomo), mylenie nabycia urlopu z 1 stycznia z pierwszym zatrudnieniem oraz przeoczenie warunku "po przepracowaniu miesiąca". Warto szukać słów: "pierwsza praca" i "miesiąc".
Musi złożyć wniosek urlopowy zgodnie z procedurą u pracodawcy, a pracodawca udziela urlopu w dniu uzgodnionym w planie lub w porozumieniu. Kluczowe jest, aby na moment planowanego urlopu pracownik miał już nabyte odpowiednie dni (cząstkę 1/12).
Bo samo wskazanie ułamka 1/12 nie wystarcza, jeśli błędnie podany jest moment nabycia prawa. W pierwszej pracy prawo powstaje po przepracowaniu miesiąca, a nie automatycznie w dniu rozpoczęcia pracy. Egzamin często testuje właśnie ten moment.
W praktyce kadrowej analizuje się m.in. świadectwa pracy, dokumenty potwierdzające okresy wliczane do stażu urlopowego oraz dane z akt osobowych. Na tej podstawie ustala się roczny wymiar urlopu i poprawnie nalicza część nabywaną w pierwszej pracy po kolejnych miesiącach.
Ucz się schematu: pierwsza praca → urlop po miesiącu (1/12), a w kolejnych latach/typowych przypadkach: urlop w puli rocznej. Ćwicz rozpoznawanie "haczyków" typu: 1 stycznia, 20/26 dni, rok stażu. Pomaga też rozwiązywanie testów z prawa pracy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Przy pierwszym zatrudnieniu prawo do urlopu wypoczynkowego powstaje stopniowo — po każdym przepracowanym miesiącu pracownik nabywa 1/12 rocznego wymiaru."

Materiały:

  • Komentarze i opracowania do Kodeksu pracy dotyczące urlopów wypoczynkowych
  • Materiały szkoleniowe z kadr i płac (część: urlopy wypoczynkowe)
  • Poradniki Państwowej Inspekcji Pracy dotyczące uprawnień pracowniczych (urlopy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego