KWALIFIKACJA FRK4 - STYCZEŃ 2010

PYTANIE NR 42.
W przypadku porażenia prądem należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najważniejsze jest bezpieczeństwo ratownika i przerwanie działania prądu.
Dlatego właściwym krokiem jest odłączenie poszkodowanego od źródła zasilania (np. wyłączenie bezpiecznika, odciągnięcie przy użyciu izolatora). Dopiero potem ocenia się oddech/przytomność i wzywa pomoc; leków nie podaje się doraźnie.

Pełne wyjaśnienie:

W porażeniu prądem pierwszym priorytetem jest przerwanie działania czynnika rażącego oraz ochrona ratownika. Bez odłączenia zasilania ratownik może sam zostać porażony, a poszkodowany nadal będzie narażony na przepływ prądu. Dlatego odpowiedź "Odłączyć porażonego od źródła prądu" opisuje kluczową czynność na początku zdarzenia (np. wyłączenie prądu w rozdzielni, wyjęcie wtyczki, odciągnięcie poszkodowanego suchym, nieprzewodzącym przedmiotem).

Pozostałe propozycje są potencjalnie ważne, ale nie są uniwersalnie pierwszym krokiem ani nie zawsze występują:

  • "Podać środki farmakologiczne" – w pierwszej pomocy przedszpitalnej przypadkowym świadkom zdarzenia nie zaleca się podawania leków "na porażenie prądem". Taka interwencja wymaga oceny medycznej i może opóźnić działania ratujące życie.
  • "Zastosować sztuczne oddychanie" – działania oddechowe (oraz pełna RKO) wykonuje się po odłączeniu zasilania i po ocenie, czy poszkodowany nie oddycha prawidłowo. Jeśli oddycha i jest przytomny, "sztuczne oddychanie" nie jest właściwe.
  • "Natychmiast wezwać lekarza" – wezwanie pomocy jest bardzo istotne, szczególnie przy ciężkim porażeniu, oparzeniach czy utracie przytomności. Jednak wykonanie telefonu bez zapewnienia bezpieczeństwa i przerwania działania prądu może być niebezpieczne i nie zatrzymuje ekspozycji. W praktyce kolejność to: zabezpieczenie miejsca, odłączenie prądu, szybka ocena stanu i wezwanie służb ratunkowych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy porażenia prądem, zwykle sprawdza się rozpoznanie zasady "najpierw odłącz prąd/usuń zagrożenie". Dopiero kolejne kroki zależą od oddechu i przytomności, a nie od samego faktu porażenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zadbaj o własne bezpieczeństwo i przerwij dopływ prądu: wyłącz bezpiecznik, odłącz wtyczkę lub użyj suchego, nieprzewodzącego przedmiotu do odsunięcia źródła/poszkodowanego. Dopiero potem oceniaj przytomność i oddech oraz wzywaj pomoc.
Bo ratownik może stać się częścią obwodu i również zostać porażony. Dotknięcie osoby będącej pod napięciem może przenieść prąd na udzielającego pomocy. Najbezpieczniej jest odłączyć zasilanie lub użyć izolatora (np. suchego drewna) zanim podejmie się kontakt.
Najlepiej wyłączyć zasilanie (wyłącznik, bezpiecznik, wtyczka). Gdy nie da się tego zrobić natychmiast, odsuń przewód/urządzenie suchym, nieprzewodzącym przedmiotem. Unikaj metalu i mokrych materiałów. Stań na suchym podłożu i nie chwytaj poszkodowanego gołymi rękami.
Po odłączeniu prądu sprawdź reakcję i oddech. Jeśli poszkodowany nie oddycha prawidłowo, należy rozpocząć resuscytację krążeniowo-oddechową i wezwać pomoc. Gdy oddycha, ważne jest monitorowanie stanu, zabezpieczenie i kontakt ze służbami, jeśli są wskazania.
Nie zawsze, ale bardzo często jest to wskazane: przy utracie przytomności, zaburzeniach oddechu, bólu w klatce piersiowej, oparzeniach, skurczach mięśni lub gdy porażenie było silne. Jeśli masz wątpliwości co do stanu poszkodowanego, bezpieczniej jest wezwać pomoc i obserwować go do czasu przyjazdu.
To priorytet: najpierw usuń zagrożenie, a dopiero potem pomagaj. W porażeniu prądem oznacza to odłączenie zasilania i zabezpieczenie miejsca zdarzenia. Dzięki temu nie dochodzi do kolejnych poszkodowanych, a działania ratunkowe mogą być prowadzone skutecznie i bez ryzyka.
Typowe pomyłki to: wybór "wezwać lekarza" jako jedynej pierwszej czynności, pomijanie odłączenia prądu, wskazywanie leków jako doraźnej pomocy oraz mechaniczne wybieranie "sztucznego oddychania" bez warunku braku oddechu. Na egzaminie liczy się właściwa kolejność i warunki.
W pierwszej pomocy świadek zdarzenia nie wdraża farmakoterapii "na porażenie prądem". Kluczowe są działania natychmiastowe: przerwanie ekspozycji, ocena oddechu, wezwanie pomocy, ewentualnie RKO. Leki wymagają oceny medycznej i mogą odwracać uwagę od czynności ratujących życie.
Ryzyko pojawia się przy uszkodzonych przewodach, niewłaściwych przedłużaczach, pracy w wilgoci, braku przeglądów sprzętu oraz błędach użytkowania urządzeń. Dlatego ważne są kontrole stanu kabli, prawidłowe uziemienie i suche stanowisko pracy. Procedury awaryjne powinny być znane całemu personelowi.
Stosuj sprawny sprzęt z kompletną izolacją, regularnie kontroluj przewody i wtyczki, nie używaj urządzeń przy mokrych rękach/podłodze, trzymaj płyny z dala od zasilaczy, używaj zabezpieczeń w instalacji oraz szkol personel z BHP i pierwszej pomocy. To zmniejsza ryzyko wypadku i błędnej reakcji.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dopiero potem ocenia się oddech/przytomność i wzywa pomoc; leków nie podaje się doraźnie.

Źródła:

  • European Resuscitation Council (ERC) Guidelines 2021 – First Aid (rozdział dot. urazów elektrycznych), https://cprguidelines.eu/ - dostęp 2026-03-01
  • Mayo Clinic – "Electric shock: First aid", https://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-electric-shock/basics/art-20056695 - dostęp 2026-03-01
  • MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine) – "Electric shock", https://medlineplus.gov/ency/article/000053.htm - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Wytyczne ERC dotyczące pierwszej pomocy (sekcja urazów elektrycznych) – aktualne wydanie
  • Materiały szkoleniowe Polskiego Czerwonego Krzyża z pierwszej pomocy
  • Instrukcje BHP i instrukcje stanowiskowe dla urządzeń elektrycznych używanych w kosmetyce

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego