KWALIFIKACJA CHM5 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 16.
W punktach pomiarowych ustalono wartości poziomu hałasu:
- X: 52 dB
- Y: 69 dB

Na podstawie tabeli oceń poziom uciążliwości hałasu.
Ilustracja przedstawia tabelę zatytułowaną "Skala subiektywnej uciążliwości hałasu komunikacyjnego".
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby ocenić uciążliwość, należy porównać każdy wynik pomiaru z przedziałami w podanej tabeli.
Wartość 52 dB dla punktu X wpada do przedziału opisującego uciążliwość średnią, a 69 dB dla punktu Y do przedziału uciążliwości dużej. Dlatego poprawna jest kombinacja: "X – średnia, Y – duża".

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach tego typu kluczowa jest klasyfikacja przedziałowa: wynik pomiaru w dB trzeba przypisać do odpowiedniej kategorii uciążliwości wskazanej w tabeli. Nie wykonuje się tu obliczeń, tylko odczyt i dopasowanie.

Dla punktu X odczytujemy wartość 52 dB i sprawdzamy w tabeli, w którym przedziale się znajduje. Zgodnie z tabelą jest to zakres oznaczony jako uciążliwość średnia. Następnie analogicznie analizujemy punkt Y: wartość 69 dB należy w tabeli do przedziału opisującego uciążliwość dużą. Zestawienie tych dwóch przypisań daje odpowiedź: "w punkcie X uciążliwość średnia, w punkcie Y duża".

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo co najmniej jeden punkt pomiarowy został przypisany do niewłaściwej kategorii względem tabeli:

  • Wariant z "X – mała" pomija przypisanie 52 dB do właściwego przedziału i zwykle wynika z kierowania się intuicją zamiast tabelą.
  • Wariant z "X – duża, Y – średnia" odwraca klasyfikację (błąd porównania liczb lub pomylenie punktów), bo wyższa wartość powinna odpowiadać co najmniej takiej samej lub większej uciążliwości w tej samej skali oceny.
  • Wariant z "Y – bardzo duża" zakłada wyższą kategorię niż wskazuje tabela dla 69 dB; to typowy błąd wynikający z niedokładnego sprawdzenia granic przedziałów.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zaznacz w tabeli przedziały dla obu wartości, a dopiero potem wybieraj odpowiedź. Uważaj na granice (czy próg jest włączony do przedziału) i nie sugeruj się samą "intuicją głośności".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wartość w dB (decybelach) opisuje poziom dźwięku zmierzony w danym miejscu. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle nie interpretujesz jej "na ucho", tylko porównujesz z tabelą progów, aby przypisać kategorię uciążliwości (np. mała, średnia, duża).

Kroki:

  1. Odczytaj wynik w dB dla każdego punktu.
  2. Znajdź w tabeli przedział, do którego należy ta wartość.
  3. Odczytaj przypisaną kategorię uciążliwości.
  4. Powtórz dla kolejnego punktu i porównaj z odpowiedziami testowymi.
Bo zadanie sprawdza przede wszystkim umiejętność klasyfikacji wyniku pomiaru, czyli dopasowania liczby do przedziału w tabeli. Matematyka ogranicza się do porównania "większe/mniejsze" i pilnowania granic przedziałów, bez przeliczania jednostek.
Skala dB jest logarytmiczna, więc różnice liczbowe nie przekładają się liniowo na odczucie głośności. Na egzaminie nie oceniasz jednak "wrażenia", tylko trzymasz się tabeli uciążliwości. Dlatego zawsze rozstrzyga przypisanie do przedziałów, nie intuicja.
Najczęstsze to: pomylenie punktów (X z Y), przeoczenie jednostki (dB), nieuważne odczytanie wartości, oraz błąd granicy przedziału (np. niepewność, gdzie trafia wartość równa progowi). Pomaga zaznaczenie wartości na osi i sprawdzenie dwóch sąsiednich wierszy tabeli.
Najpierw sprawdź, czy w treści zadania podano warunki wyboru (np. pora dnia, rodzaj terenu). Jeśli są podane, wybierz właściwą część tabeli. Jeśli nie ma warunków, na egzaminie zwykle obowiązuje jedna, domyślna tabela dołączona do zadania/arkusza.
Nie muszą być identyczne, bo mogą zależeć od przyjętego opracowania lub metodyki. W zadaniach egzaminacyjnych obowiązuje konkretna tabela podana w arkuszu (np. w załączniku). Dlatego odpowiedź wynika z tej tabeli, a nie z ogólnych skojarzeń.
Najczęściej przy monitoringu środowiska i prostych ocenach terenowych, gdy trzeba szybko sklasyfikować wyniki pomiarów oraz wskazać miejsca o większej uciążliwości. Taka klasyfikacja bywa elementem notatek z pomiarów, wstępnych raportów i zaleceń do dalszych działań.
Porównaj wartości liczbowe: jeśli punkt Y ma wyższą wartość dB niż punkt X, to w tej samej tabeli nie powinien mieć niższej uciążliwości. To nie zastępuje tabeli, ale pozwala szybko wyłapać odpowiedzi "odwrócone" (błąd zamiany punktów) i potem potwierdzić wybór w tabeli.
Ćwicz odczyt z tabel i pilnowanie granic przedziałów. Powtórz podstawy: co oznacza dB, jak zapisuje się wyniki pomiarów oraz jak sporządza się krótką ocenę opisową. W zadaniach testowych najważniejsze jest dokładne dopasowanie wartości do właściwego wiersza tabeli.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dlatego poprawna jest kombinacja: "X – średnia, Y – duża".

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z akustyki środowiskowej i metodyki pomiarów hałasu (skala dB, interpretacja wyników)
  • Instrukcje użytkowania mierników poziomu dźwięku (sonometrów) i podstawy metrologii hałasu
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych polegających na odczycie przedziałów z tabel i klasyfikacji wyników

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego