KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2010

PYTANIE NR 29.
W ramach monitoringu zagrożeń ekosystemów leśnych są rozkładane na terenie lasów pułapki feromonowe w celu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pułapki feromonowe zawierają wabik (feromon), który przyciąga osobniki określonych gatunków owadów. Liczba odłowionych osobników jest wskaźnikiem aktywności i liczebności populacji szkodników na danym obszarze, dlatego stosuje się je w monitoringu zagrożeń ekosystemów leśnych.

Pełne wyjaśnienie:

Pułapki feromonowe to narzędzie monitoringu biologicznego. Wykorzystują feromony (najczęściej płciowe lub agregacyjne), które działają jak bardzo selektywny wabik: przyciągają owady danego gatunku lub grupy gatunków. Dzięki temu odłowy z pułapek pozwalają ocenić, czy na danym terenie pojawia się dany szkodnik oraz jak intensywny jest jego lot i aktywność.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź o określaniu liczebności szkodliwych owadów leśnych?
W praktyce liczba odłowionych osobników w określonym czasie (np. tygodniu) jest wskaźnikiem pozwalającym porównywać zagrożenie między powierzchniami i w czasie. Taki monitoring wspiera wczesne wykrywanie ryzyka gradacji i pomaga planować działania (lustracje, decyzje o zabiegach, organizację prac).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Pomiar zanieczyszczeń w opadach atmosferycznych wykonuje się metodami analityki środowiskowej (pobór próbek deszczu/śniegu, oznaczenia laboratoryjne), a nie pułapkami feromonowymi.
  • Pomiar długości igliwia i wielkości liści dotyczy oceny kondycji roślin (biometrii, defoliacji, przyrostów), zwykle w ramach oceny stanu drzewostanów; nie jest celem pułapek feromonowych.
  • Określenie liczebności gryzoni wymaga pułapek/odłowów przeznaczonych dla ssaków albo metod tropieniowych i wskaźnikowych. Feromony używane w leśnictwie są kierowane do owadów, więc nie służą do monitoringu gryzoni.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się "feromon", to niemal zawsze chodzi o komunikację chemiczną i monitoring/zwalczanie owadów, a nie o pomiary chemiczne opadów czy ocenę cech liści i igieł.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pułapka feromonowa to urządzenie z wabikiem (feromonem), który przyciąga owady określonego gatunku. W lesie stosuje się ją głównie do monitorowania obecności i aktywności szkodników owadzich, a pośrednio do oceny ryzyka ich masowego pojawu.
Feromon wabi owady, a liczba odłowionych osobników w danym czasie jest wskaźnikiem intensywności lotu i aktywności populacji na obszarze. Porównując odłowy między tygodniami lub powierzchniami, można wnioskować o wzroście lub spadku zagrożenia.
Zanieczyszczenia w opadach mierzy się przez pobór próbek deszczu/śniegu i analizę laboratoryjną (np. oznaczenia chemiczne). Pułapka feromonowa nie pobiera ani nie konserwuje próbki wody; jej celem jest wabienie organizmów, zwykle owadów.
Nie. Feromony używane w takich pułapkach są projektowane pod komunikację chemiczną owadów i zwykle nie mają zastosowania wobec ssaków. Liczebność gryzoni ocenia się innymi metodami: pułapkami przeznaczonymi dla ssaków, tropieniem lub wskaźnikami żerowania.
Najczęściej monitoruje się gatunki uznawane za istotne szkodniki gospodarcze, zwłaszcza takie, których wzrost liczebności może prowadzić do dużych strat. Konkretne gatunki zależą od regionu i typu drzewostanu, ale zasada jest wspólna: feromon dobiera się do celu monitoringu.
Pułapki rozkłada się w okresach aktywności owadów (sezon lotu), tak aby odłowy odzwierciedlały realną dynamikę populacji. Terminy zależą od gatunku i warunków pogodowych, dlatego w monitoringu ważne są regularne kontrole oraz porównywanie wyników w czasie.
Częste błędy to: traktowanie odłowu jako "dokładnego spisu" populacji, nieuwzględnianie wpływu pogody i terminu kontroli, oraz porównywanie wyników z różnych miejsc bez podobnych warunków. Odłowy są wskaźnikiem, który wymaga ostrożnej interpretacji.
Liczebność to wielkość populacji (lub jej przybliżenie) na danym obszarze. W monitoringu często ocenia się ją pośrednio, używając wskaźników: odłowów w pułapkach, liczby osobników na powierzchni próbnej, śladów żerowania lub obserwacji w ustalonych punktach.
Warto odróżniać monitoring biologiczny (np. pułapki na owady, obserwacje gatunków) od fizykochemicznego (pomiary jakości powietrza i wód, analiza opadów) oraz od oceny stanu drzew (np. defoliacja, przyrosty, cechy liści i igieł).
Ucz się przez skojarzenie narzędzia z celem: feromony → owady → odłów/monitoring. Przećwicz rozróżnianie metod: analiza chemiczna dotyczy próbek, biometria dotyczy roślin, a pułapki feromonowe dotyczą organizmów. Pomaga też znajomość podstawowych pojęć: szkodnik, gradacja, wskaźnik.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 59% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Pułapki feromonowe zawierają wabik (feromon), który przyciąga osobniki określonych gatunków owadów."

Materiały:

  • Podręczniki z entomologii leśnej i ochrony lasu (rozdziały: metody monitoringu szkodników)
  • Materiały dydaktyczne z monitoringu środowiska: rozróżnienie metod biologicznych i fizykochemicznych
  • Instrukcje producentów pułapek feromonowych (część: przeznaczenie i interpretacja odłowów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego