KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 41.
W rozdzielnicy zasilającej warsztat mechaniczny posiadającej zabezpieczenie 63 A, zainstalowano do celów pomiarowych natężenia prądu i energii elektrycznej przekładniki prądowe IMSa 150/5. W instalacji tej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prąd obciążenia obwodu jest ograniczony prądem znamionowym zabezpieczenia nadprądowego 63 A.
Przekładnik 150/5 służy do celów pomiarowych (skalowania prądu do toru pomiarowego) i nie "podnosi" dopuszczalnego prądu pracy instalacji. Dlatego maksymalnie może wynosić 63 A.

Pełne wyjaśnienie:

W tej sytuacji kluczowe jest rozróżnienie dwóch ról elementów instalacji:

  • Zabezpieczenie 63 A – jego zadaniem jest ograniczanie prądu w obwodzie (ochrona przed skutkami przeciążeń/zwarć w zakresie swojej charakterystyki). W praktyce oznacza to, że obwód nie powinien być eksploatowany z prądem obciążenia większym niż wartość odpowiadająca doborowi zabezpieczenia, czyli 63 A.
  • Przekładnik prądowy 150/5 – jest elementem toru pomiarowego. Jego oznaczenie informuje o przekładni: przy prądzie pierwotnym w pobliżu 150 A na wtórnym uzyskuje się prąd rzędu 5 A (w typowym zastosowaniu pomiarowym). Nie jest to element, który ma zwiększać dopuszczalny prąd obciążenia obwodu ani "wymuszać" większego zabezpieczenia.

Dlatego poprawne jest stwierdzenie: "maksymalne natężenie prądu obciążenia może wynosić 63 A", ponieważ to zabezpieczenie determinuje dopuszczalny poziom prądu pracy obwodu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Stwierdzenie o niskim współczynniku mocy nie wynika ani z wartości zabezpieczenia, ani z przekładni przekładnika. Współczynnik mocy zależy głównie od charakteru odbiorników (np. silniki, zasilacze, kompensacja), a nie od samego doboru CT.
  • Teza, że zabezpieczenia powinny mieć prąd znamionowy większy niż 150 A, myli funkcję przekładnika z doborem ochrony. Przekładnik 150/5 może być zastosowany także w obwodzie o niższym prądzie roboczym (kwestia poprawności metrologicznej i zakresu pomiaru), ale nie jest to przesłanka do zwiększania zabezpieczenia.
  • Wymóg, że musi być zainstalowane zabezpieczenie przed przepięciami wewnętrznymi, jest zbyt kategoryczny. Ochrona przeciwprzepięciowa zależy od analizy ryzyka i warunków instalacji; sama informacja o zabezpieczeniu 63 A i przekładnikach pomiarowych nie pozwala wnioskować o bezwzględnym obowiązku takiego rozwiązania.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się liczba z elementu pomiarowego (np. 150/5), nie zakładaj automatycznie, że determinuje ona parametry zabezpieczenia. Najpierw ustal, który element jest odpowiedzialny za ochronę, a który tylko za pomiar.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przekładnik prądowy 150/5 to element toru pomiarowego, który zamienia (skaluje) prąd w przewodzie na mniejszy prąd po stronie wtórnej, typowo do 5 A. Dzięki temu liczniki i mierniki mogą bezpiecznie mierzyć prąd i energię bez włączania ich bezpośrednio w tor dużych prądów.
Oznaczenie 150/5 opisuje przekładnię prądową: prąd po stronie pierwotnej rzędu 150 A odpowiada prądowi wtórnemu rzędu 5 A. To informacja potrzebna do doboru toru pomiarowego i poprawnego przeliczania wskazań, a nie bezpośrednio do doboru zabezpieczenia obwodu.
Zabezpieczenie nadprądowe jest elementem ochronnym dobranym do dopuszczalnych prądów obwodu. Jeżeli obciążenie próbuje pobrać prąd większy, zabezpieczenie powinno zadziałać zgodnie ze swoją charakterystyką czasowo-prądową. Dlatego w praktyce nie planuje się pracy obwodu powyżej 63 A.
Nie. Przekładnik prądowy jest elementem pomiarowym, który umożliwia pomiar dużych prądów przy użyciu mierników o małych prądach wejściowych. Dopuszczalny prąd obciążenia wynika z doboru przewodów i zabezpieczeń, a nie z samej przekładni przekładnika.
Częsty błąd to traktowanie liczby z przekładnika (np. 150/5) jako "wymaganego" prądu zabezpieczenia albo dopuszczalnego obciążenia. Drugi błąd to łączenie przekładników z współczynnikiem mocy, mimo że cos φ zależy głównie od typu odbiorników, a nie od toru pomiarowego.
Stosuje się je, gdy prądy w obwodzie są zbyt duże, aby mierzyć je bezpośrednio standardowym licznikiem lub amperomierzem. Przekładniki upraszczają pomiar i pozwalają zachować bezpieczeństwo oraz standaryzację torów pomiarowych (np. wtórne 1 A lub 5 A).
Nie bezpośrednio. Współczynnik mocy zależy od charakteru odbiorników (indukcyjne, pojemnościowe, nieliniowe), sposobu kompensacji mocy biernej i jakości zasilania. Zabezpieczenie 63 A ogranicza prąd, ale samo w sobie nie "ustawia" niskiego ani wysokiego cos φ.
W uproszczeniu stosuje się mnożnik wynikający z przekładni, aby przejść z wartości po stronie wtórnej na pierwotną. Dokładny sposób zależy od konkretnego układu pomiarowego i nastaw licznika (czy pracuje w trybie przekładnikowym). Na egzaminie najważniejsze jest, że przekładnik zmienia skalę pomiaru, a nie możliwości obciążenia.
Nie zawsze. Dobór ochrony przeciwprzepięciowej zależy od oceny zagrożeń (np. zasilanie napowietrzne, ryzyko wyładowań, wrażliwość urządzeń), układu sieci i wymagań obiektu. Sama informacja o zabezpieczeniu 63 A i przekładnikach pomiarowych nie przesądza o bezwzględnym obowiązku montażu.
Kluczowe jest to, że rozdzielnica ma zabezpieczenie 63 A oraz że przekładniki są użyte "do celów pomiarowych". Pierwsza informacja mówi o ograniczeniu prądu obwodu, a druga sugeruje, że przekładnik nie jest elementem ochronnym. To prowadzi do wniosku o maksymalnym prądzie obciążenia.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Dlatego maksymalnie może wynosić 63 A."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw elektrotechniki (zabezpieczenia, prąd znamionowy, pomiary)
  • Instrukcje producentów przekładników prądowych (opis przekładni, warunki pracy, dobór)
  • Podręczniki/opracowania dotyczące aparatury rozdzielczej i zabezpieczeń w instalacjach nN

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego