W sieci TN-C przewód PEN łączy funkcję przewodu ochronnego (PE) i neutralnego (N). Oznacza to, że jest on jednocześnie elementem toru powrotnego prądu roboczego oraz elementem zapewniającym utrzymanie obudów urządzeń na potencjale zbliżonym do ziemi.
Przerwanie przewodu PEN jest więc sytuacją szczególnie niebezpieczną. Gdy PEN zostanie przerwany, instalacja może utracić prawidłowe odniesienie do potencjału ziemi, a przewodzące części dostępne połączone z PEN (np. bolce ochronne w gniazdach i obudowy urządzeń klasy I) mogą przyjąć potencjał wynikający z obciążenia i niesymetrii napięć. Skutkiem jest pojawienie się napięcia na obudowie, czyli powstanie napięcia dotykowego zagrażającego zdrowiu lub życiu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie są najlepszym opisem zagrożenia?
- "Brakiem napięcia zasilającego dla wszystkich odbiorników." – przerwa PEN nie musi oznaczać zaniku zasilania wszystkich obwodów. W wielu przypadkach część odbiorników nadal pracuje, ale warunki ochrony przeciwporażeniowej ulegają pogorszeniu, co jest groźniejsze, bo usterka może pozostać niezauważona.
- "Przepaleniem się bezpieczników w obwodzie." – przepalenie zabezpieczeń jest typowe dla zwarć lub przeciążeń. Przerwanie PEN nie jest zwarciem; może nie wywołać prądu zwarciowego, który szybko zadziała na bezpiecznik, więc nie można traktować tego jako podstawowego, pewnego skutku.
- "Spadkiem napięcia zasilającego do 0,5 UN." – taki konkretny spadek nie jest regułą. Zmiany napięcia przy przerwanym przewodzie odniesienia mogą być zmienne i zależą od obciążeń; kluczowe zagrożenie egzaminacyjne to możliwość pojawienia się niebezpiecznego napięcia na obudowie.
W praktyce eksploatacyjnej ważne są: kontrola zacisków PEN, pomiary ciągłości połączeń ochronnych oraz unikanie rozwiązań TN-C w nowych instalacjach na rzecz rozdziału PE i N tam, gdzie to wymagane i możliwe.
