KWALIFIKACJA HAN1 - CZERWIEC 2008

PYTANIE NR 29.
W sklepie samoobsługowym klient włożył do koszyka pieczywo za 6,50 zł, nabiał za 8,30 zł i opakowanie szynki o wadze 10 dkg w cenie 16 zł/kg. Jaką najniższą kwotę powinien przygotować, aby uregulować należność za towary pobrane z półek?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
10 dkg to 0,10 kg.
Cena szynki: 0,10 kg × 16 zł/kg = 1,60 zł. Suma zakupów: 6,50 zł + 8,30 zł + 1,60 zł = 16,40 zł. Pytanie dotyczy najniższej kwoty do przygotowania, więc w pełnych złotych trzeba mieć co najmniej 17,00 zł, aby na pewno uregulować należność.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw oblicza się wartość towaru ważonego, czyli szynki. W zadaniu podano masę 10 dkg (czyli 10 dag). Ponieważ cena jest podana w zł/kg, masę trzeba wyrazić w kilogramach:

10 dkg = 100 g = 0,10 kg.

Następnie liczymy koszt szynki:

0,10 kg × 16 zł/kg = 1,60 zł.

Teraz sumujemy wartości wszystkich produktów:

  • pieczywo: 6,50 zł
  • nabiał: 8,30 zł
  • szynka: 1,60 zł

Razem: 6,50 + 8,30 + 1,60 = 16,40 zł.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź 17,00 zł? W treści pojawia się sformułowanie "jaką najniższą kwotę powinien przygotować", co w zadaniach sprzedażowych zwykle oznacza kwotę wystarczającą do zapłaty (co najmniej tyle, ile wynosi należność), często rozumianą jako kwotę w pełnych złotych. Skoro należność to 16,40 zł, to minimalna kwota w pełnych złotych, która na pewno wystarczy, wynosi 17,00 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe? 16,00 zł jest zbyt małe, bo nie pokrywa należności 16,40 zł. 25,00 zł i 31,00 zł są kwotami większymi niż potrzeba, więc nie spełniają warunku "najniższa".

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, czy zadanie pyta o dokładną należność, czy o kwotę do przygotowania. To drugie często oznacza zaokrąglenie w górę do wygodnej jednostki (np. pełnych złotych).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
10 dkg (10 dag) to 100 g, czyli 0,10 kg. Najprościej: 1 kg = 100 dag, więc 10 dag to 10/100 kg = 0,10 kg. Dopiero tę wartość mnożysz przez cenę w zł/kg.
Oznacza, że 1 kilogram produktu kosztuje 16 zł. Aby policzyć koszt mniejszej porcji, przelicz jej masę na kilogramy i pomnóż przez 16. Np. 0,10 kg × 16 zł/kg = 1,60 zł.
Najpierw zamień 10 dkg na kilogramy: 10 dkg = 0,10 kg. Następnie pomnóż przez cenę: 0,10 × 16 = 1,60 zł. To jest kwota, którą doliczasz do pozostałych zakupów.
Ma ono sprawdzić, czy rozumiesz różnicę między dokładną należnością a kwotą, którą trzeba mieć co najmniej, aby móc zapłacić. Często chodzi o kwotę zaokrągloną w górę do pełnych złotych.
Dodawaj osobno złote i grosze albo zapisuj w kolumnie: 6,50 + 8,30 = 14,80. Najczęstszy błąd to zgubienie groszy (np. 14,70). Warto sprawdzić, czy suma groszy nie przekracza 100.
Nie, bo 16 zł/kg to cena za 1 kg, a kupiono 0,10 kg. Sama szynka kosztuje 1,60 zł, a do tego dochodzi pieczywo i nabiał. Łatwo tu o błąd skojarzenia z liczbą 16 z treści zadania.
Najczęściej: złe przeliczenie dag/dkg na kg, pomnożenie ceny za kg przez liczbę dag bez konwersji, oraz pomyłki w dodawaniu groszy. Pomaga zapisanie kroków: konwersja masy → koszt towaru → suma całego koszyka.
Gdy pytanie dotyczy "kwoty do przygotowania" (minimalnej kwoty, która wystarczy), a nie "dokładnej należności". Wtedy zwykle podaje się najbliższą wyższą kwotę w pełnych złotych, aby na pewno móc zapłacić.
Oceń rząd wielkości: same produkty stałe to 6,50 + 8,30 ≈ 15 zł. Szynka 10 dag przy 16 zł/kg to mała część kilograma, więc koszt około 1–2 zł. Suma około 16–17 zł jest logiczna, a 25 lub 31 zł jest zbyt wysokie.
Sprawdza praktyczne liczenie należności klienta: pracę z ceną jednostkową (zł/kg), przeliczanie masy porcji oraz sumowanie wartości koszyka. To typowe sytuacje kasowe i magazynowo-sprzedażowe w handlu detalicznym.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 74% zdających egzamin. średnio łatwe

Źródła:

  • BIPM, "The International System of Units (SI)", 9th edition (2019), rozdziały dot. jednostek masy (kilogram, gram) - https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure (dostęp: 2026-02-28)
  • Główny Urząd Miar (GUM), informacje edukacyjne o jednostkach miar i ich przeliczaniu (kg, g, dag) - https://www.gum.gov.pl/ (konieczne wyszukanie odpowiedniej podstrony tematycznej; dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały do kwalifikacji HAN.1 dotyczące rozliczeń sprzedaży i towarów ważonych
  • Ćwiczenia z arytmetyki handlowej: ceny jednostkowe, wagi, sumy, rabaty
  • Materiały szkolne o jednostkach miar (kg, g, dag) i ich przeliczaniu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego