KWALIFIKACJA GIW9 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 13.
W sprawach dotyczących przewozu w kopalni podziemnej drużyna pociągowa podlega
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Drużyna pociągowa wykonuje zadania przewozowe w bieżącym ruchu kopalni, dlatego w sprawach dotyczących przewozu podlega osobie odpowiedzialnej za dysponowanie i koordynację przewozów w danym rejonie/zmianie.
Stąd poprawna jest odpowiedź "dysponentowi".

Pełne wyjaśnienie:

W przewozie podziemnym kluczowe jest rozróżnienie między funkcjami operacyjnego kierowania ruchem a funkcjami nadzoru organizacyjnego. Drużyna pociągowa (obsada pociągu/transportu) realizuje zadania w trybie bieżącym: wykonuje przejazdy, podstawienia, odbiory oraz reaguje na polecenia związane z ruchem i kolejnością przewozów. Z tego powodu w sprawach dotyczących przewozu podlega osobie, która na bieżąco dysponuje pracą przewozów i nadaje priorytety.

Odpowiedź "dysponentowi" jest właściwa, bo wskazuje na funkcję koordynującą przewóz w ujęciu operacyjnym: przydział zadań, ustalanie kolejności, rozwiązywanie kolizji w planie przewozu oraz reagowanie na zakłócenia.

Pozostałe odpowiedzi są mylące, ponieważ odnoszą się do innych poziomów zarządzania lub innych obszarów kompetencji:

  • "kierownikowi działu przewozu" – to rola bardziej organizacyjna i nadzorcza (planowanie, zasoby, odpowiedzialność działu). Nie jest to typowo osoba wydająca każdorazowe, bieżące dyspozycje drużynie w trakcie ruchu.
  • "dyspozytorowi ruchu" – nazwa stanowiska może kojarzyć się z bieżącym ruchem, ale w praktyce zakres dyspozytora ruchu bywa szerszy (koordynacja całego ruchu/robót). Pytanie dotyczy wprost spraw przewozu, więc wskazuje na funkcję dedykowaną dysponowaniu przewozami.
  • "sztygarowi zmianowemu działu przewozu" – sztygar sprawuje dozór nad pracą na zmianie, jednak nie musi być właściwym adresatem dyspozycji przewozowych w sensie operacyjnego kierowania ruchem pociągów; to częsty błąd wynikający z utożsamiania "dozoru" z "dyspozycją".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie mówi o sprawach przewozu i podległości drużyny pociągowej, zwykle chodzi o rolę, która przydziela i koordynuje zadania przewozowe w czasie rzeczywistym, a nie o stanowisko stricte administracyjne lub ogólnoruchowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to podległość służbową w zakresie wydawania poleceń i rozliczania wykonania zadań przewozowych. W praktyce chodzi o to, kto może wydawać dyspozycje dotyczące kolejności przewozów, tras, postojów oraz reakcji na zakłócenia w ruchu.
Dysponent to osoba koordynująca realizację przewozów w sposób operacyjny: dysponuje zadaniami, ustala priorytety transportu, reaguje na utrudnienia i dba o płynność przewozu w ramach przyjętej organizacji ruchu. To rola "bieżącego sterowania" przewozem.
Kierownik działu przewozu zwykle odpowiada za organizację i funkcjonowanie działu w ujęciu ogólnym (zasoby, nadzór, planowanie). Pytanie dotyczy podległości drużyny pociągowej w sprawach przewozu, czyli bieżącej dyspozycji, a nie zarządzania działem jako całością.
Różnica polega na zakresie: dysponent jest kojarzony z dyspozycją i koordynacją konkretnie przewozów, natomiast dyspozytor ruchu może koordynować szerszy obszar działalności ruchowej kopalni. Na egzaminie warto czytać, czy pytanie dotyczy wprost przewozu, czy całego ruchu.
Najczęściej przy otrzymywaniu zleceń przewozowych, zmianie kolejności zadań, zgłaszaniu utrudnień (np. zablokowanie trasy), awarii taboru lub potrzeby postoju. Kontakt służy temu, aby dyspozycja przewozu była spójna dla całej sieci transportowej.
W praktyce sztygar może wydawać polecenia w ramach dozoru i bezpieczeństwa pracy na zmianie, ale pytanie egzaminacyjne dotyczy podległości "w sprawach przewozu". W tym ujęciu rozstrzygające są polecenia wynikające z dyspozycji przewozów i koordynacji transportu.
Najczęściej myli się podobne nazwy stanowisk (dysponent vs dyspozytor), wybiera się stanowisko "najwyższe" (kierownik działu) mimo że chodzi o bieżącą dyspozycję, albo przenosi się schemat nadzoru z robót górniczych na przewóz bez analizy zakresu kompetencji.
Sformułowanie "w sprawach dotyczących przewozu w kopalni podziemnej" zawęża temat do transportu (organizacji i realizacji przewozów). Dlatego właściwe jest stanowisko związane z dysponowaniem przewozami, a nie ogólnym kierowaniem działem lub dozorem innych robót.
Pomaga stworzenie mapy ról: kto planuje (poziom kierowniczy), kto nadzoruje na zmianie (dozór), a kto koordynuje zadania na bieżąco (dyspozycja/dysponowanie). Do tego warto dopisywać: jakie informacje zgłaszamy komu (awarie, opóźnienia, zmiana trasy).
Zwróć uwagę na słowa kluczowe: "w sprawach przewozu" sugeruje bieżące sterowanie transportem. Wtedy wybierasz stanowisko odpowiadające za dyspozycję przewozu. Gdyby pytanie dotyczyło organizacji działu, zasobów lub odpowiedzialności ogólnej, częściej pasowałby poziom kierowniczy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 61% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe kopalni z zakresu organizacji przewozu i łączności ruchowej
  • Instrukcje wewnętrzne zakładu górniczego dotyczące transportu podziemnego i dyspozycji ruchu
  • Podręczniki do kwalifikacji z organizacji eksploatacji podziemnej (rozdziały: organizacja ruchu, przewóz podziemny)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego