KWALIFIKACJA GIW2 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 18.
W sytuacji wykrycia pożaru w kopalni, który z poniższych działań jest najważniejszym i powinien być podjęty jako pierwszy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Priorytetem w pożarze pod ziemią jest ochrona życia i szybkie przerwanie narażenia na dym oraz gazy pożarowe. Dlatego pierwszym działaniem powinno być opuszczenie rejonu zagrożenia i ewakuacja ludzi. Gaszenie lub zabezpieczanie miejsca wykonuje się dopiero, gdy nie zagraża to personelowi i zgodnie z poleceniami.

Pełne wyjaśnienie:

W warunkach kopalni podziemnej pożar bardzo szybko tworzy zagrożenia wtórne: zadymienie, toksyczne gazy, spadek widoczności, wzrost temperatury oraz ryzyko odcięcia dróg ucieczki. Z tego powodu najwyższym priorytetem jest ograniczenie narażenia ludzi, czyli możliwie szybka ewakuacja z rejonu zagrożenia.

Odpowiedź "Ewakuacja personelu z zagrożonego obszaru" jest poprawna, bo stanowi działanie, które bezpośrednio zmniejsza ryzyko ofiar. W środowisku podziemnym nawet niewielki pożar może w krótkim czasie zmienić się w sytuację krytyczną z powodu rozprzestrzeniania się dymu w wyrobiskach i ograniczonych możliwości oddychania oraz orientacji.

Dlaczego pozostałe propozycje nie są pierwszym krokiem:

  • "Natychmiastowe podjęcie próby gaszenia pożaru" bywa właściwe tylko wtedy, gdy pożar jest w zarodku, a działania gaśnicze nie narażają ludzi. Jako uniwersalna "pierwsza" czynność jest to ryzykowne: pracownik może stracić czas, narazić się na dym i zostać odcięty.
  • "Informowanie wszystkich pracowników o sytuacji" jest ważne, ale w praktyce odbywa się w ramach ustalonych procedur alarmowania i łączności. Dla osoby w rejonie zagrożenia pierwsze jest oddalenie się i dopiero potem przekazywanie informacji odpowiednim służbom/ przełożonym zgodnie z organizacją kopalni.
  • "Zabezpieczenie miejsca pożaru" (np. ograniczanie dostępu, porządkowanie rejonu) nie może wyprzedzać ewakuacji, bo wymaga pozostania w strefie zagrożenia. Takie czynności wykonują zwykle wyznaczone osoby i służby, gdy warunki na to pozwalają.

W przygotowaniu do egzaminu warto zapamiętać zasadę: najpierw ludzie, potem informacja zgodnie z procedurą, a działania techniczne (gaszenie/zabezpieczenie) tylko wtedy, gdy są bezpieczne i właściwie zorganizowane. W kopalni podziemnej czas i ekspozycja na dym są kluczowe, dlatego ewakuacja jest traktowana jako działanie pierwsze.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierwszym priorytetem jest bezpieczeństwo ludzi: przerwanie narażenia na dym i gazy oraz jak najszybsza ewakuacja ze strefy zagrożenia. Działania techniczne (gaszenie, zabezpieczenie rejonu) wykonuje się dopiero, gdy nie zagrażają pracownikom i są prowadzone zgodnie z procedurami.
Pod ziemią dym i gazy pożarowe mogą szybko wypełnić wyrobiska, ograniczyć widoczność i odciąć drogi ucieczki. Próba gaszenia może wydłużyć przebywanie w niebezpiecznej strefie. Ewakuacja natychmiast zmniejsza ryzyko ofiar, a gaszenie podejmuje się, gdy warunki są bezpieczne.
To rejon, w którym występuje lub może szybko wystąpić oddziaływanie pożaru: zadymienie, toksyczne gazy, wysoka temperatura albo ryzyko utraty wentylacji. W praktyce jest to strefa, z której należy się oddalić drogami ewakuacji i nie wracać bez polecenia osób kierujących akcją.
Najczęstsze błędy to: podejmowanie gaszenia bez oceny ryzyka, zbyt długie pozostawanie w rejonie dymu, chaotyczne przemieszczanie się zamiast trzymania się drogi ewakuacji oraz opóźnianie wyjścia przez "zabezpieczanie" miejsca zdarzenia. Na egzaminie pamiętaj o hierarchii: życie > działania techniczne.
Tylko gdy pożar jest w zarodku, masz odpowiedni sprzęt i przeszkolenie, a próba gaszenia nie naraża Ciebie ani innych na dym i odcięcie drogi ucieczki. Jeżeli warunki się pogarszają (dym, temperatura, brak widoczności), priorytetem jest natychmiastowe opuszczenie strefy i działanie zgodnie z procedurą.
Najpierw oddal się do bezpieczniejszego miejsca, a następnie przekaż informację zgodnie z obowiązującą w kopalni łącznością i procedurą (np. do dozoru/ dyspozytora, jeśli tak jest przyjęte). Unikaj rozsyłania niesprawdzonych komunikatów "do wszystkich", bo może to wywołać chaos i utrudnić ewakuację.
Zabezpieczanie rejonu wymaga przebywania w pobliżu pożaru, czyli w strefie potencjalnego zadymienia i wysokiej temperatury. To zwiększa narażenie i może opóźnić ewakuację. Takie działania wykonują zwykle wyznaczone służby lub osoby na polecenie, gdy sytuacja jest opanowana.
Najczęściej: szybkie zadymienie, ograniczona widoczność, skomplikowany układ wyrobisk, hałas utrudniający komunikację, możliwość zmiany kierunków przepływu powietrza oraz stres. Dlatego tak ważne jest trzymanie się oznakowanych dróg ewakuacji i szybkie opuszczenie strefy zagrożenia.
Zapamiętaj zasadę priorytetu: najpierw życie i ewakuacja, następnie przekazanie informacji zgodnie z procedurą, a dopiero potem działania techniczne (gaszenie, zabezpieczenie) pod warunkiem bezpieczeństwa. W pytaniach testowych słowo "pierwszy krok" zwykle wskazuje na ewakuację z rejonu zagrożenia.
Tak. W praktyce działania podczas pożaru są ujęte w procedurach i instrukcjach obowiązujących w konkretnym zakładzie górniczym, a także wynikają z ogólnych zasad BHP. Na egzaminie często sprawdza się rozumienie priorytetów oraz poprawne zachowanie w sytuacji awaryjnej, a nie szczegóły jednej kopalni.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 70% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Priorytetem w pożarze pod ziemią jest ochrona życia i szybkie przerwanie narażenia na dym oraz gazy pożarowe."

Źródła:

  • ISO 45001:2018, rozdział 8.2 "Emergency preparedness and response" (ogólne zasady przygotowania i reagowania na sytuacje awaryjne)
  • ILO (International Labour Organization), "Safety and health in underground coalmines" (kontekst: reakcja na pożary i zagrożenia pod ziemią; publikacja ILO)

Materiały:

  • Instrukcje bezpieczeństwa i higieny pracy obowiązujące w danej kopalni (procedury pożarowe i ewakuacyjne)
  • Materiały szkoleniowe z zakresu zagrożeń pożarowych w górnictwie podziemnym (dym, gazy, widoczność)
  • Podręczniki/opracowania z ratownictwa górniczego i organizacji ewakuacji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego