W projektowaniu odwodnienia zwałowiska zewnętrznego kluczowe jest przyjęcie opadu miarodajnego, czyli takiego opadu, którego przekroczenie w danym roku ma określone prawdopodobieństwo. Zależność ta jest opisywana relacją p = 1/T, gdzie T to okres powtarzalności w latach. Im większy T, tym rzadsze (statystycznie) zdarzenie i zwykle większa wartość opadu.
Tabela zestawia maksymalne opady dobowe dla kilku okresów powtarzalności (raz na 5, 10, 15 i 20 lat). Aby dobrać wartość do obliczeń dopływu wód opadowych w obrębie zlewni zwałowiska, trzeba najpierw przyjąć właściwy okres powtarzalności dla tego typu obiektu. W zadaniu egzaminacyjnym przyjęto wariant odpowiadający okresowi 10 lat, a z tabeli dla "raz na 10 lat" odczytuje się 70 mm/dobę.
Dlaczego pozostałe wartości nie pasują?
- 32 odpowiada opadowi 5-letniemu – to mniejszy opad, zwykle stosowany dla mniej wymagających obiektów lub niższego poziomu bezpieczeństwa, więc może zaniżać dopływ w obliczeniach.
- 105 i 120 to opady dla 15 i 20 lat – są bardziej "konserwatywne", ale ich wybór wymagałby jednoznacznego założenia projektowego o takim T. Bez tego założenia są to wartości z innych kolumn tabeli.
W praktyce dobór T wpływa na wymiarowanie rowów, przepustów i innych urządzeń odwadniających, a także na ochronę przed erozją i rozmyciem skarp. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych ważne jest rozpoznanie, jaki wariant T jest przyjmowany w danym kontekście projektowym.
