KWALIFIKACJA MED11 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 37.
W trakcie wchodzenia po schodach pacjent posiadający protezę modularną uda stwierdził, że proteza się nie zgina. Który element konstrukcyjny protezy powinien zostać wymieniony?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Brak zgięcia protezy podczas wchodzenia po schodach wskazuje na problem z elementem odpowiadającym za ruch zgięcia/wyprostu w protezie uda.
Taką funkcję pełni staw kolanowy protezowy ("kolano"), a nie stopa, lej ani część podudzia.

Pełne wyjaśnienie:

W protezie modularnej uda elementem, który umożliwia zginanie i prostowanie kończyny w trakcie chodu oraz pokonywania przeszkód (np. schodów), jest staw kolanowy protezowy, potocznie nazywany "kolanem". Jeśli pacjent zgłasza, że "proteza się nie zgina" przy wchodzeniu po schodach, to opis dotyczy właśnie braku realizacji ruchu w tym przegubie.

Odpowiedź "Kolano." jest poprawna, bo to ono jest komponentem mechanicznym odpowiedzialnym za kontrolowany ruch zgięcia. W praktyce klinicznej i serwisowej taki objaw może sugerować m.in. zablokowanie mechanizmu, niewłaściwe ustawienie/konfigurację lub konieczność wymiany elementu kolanowego (w zależności od typu kolana).

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do wskazanego objawu:

  • "Stopa." wpływa głównie na kontakt z podłożem, przetaczanie i amortyzację, ale nie odpowiada za zginanie całej protezy w miejscu odpowiadającym kolanu.
  • "Lej." odpowiada za zawieszenie i dopasowanie do kikuta oraz komfort/rozkład nacisków; jego problemy częściej dają ból, otarcia lub niestabilność, a nie typowy objaw "braku zgięcia" jako funkcji przegubu.
  • "Podudzie." jest odcinkiem konstrukcyjnym/profilowym między kolanem a stopą; samo w sobie nie jest przegubem realizującym zginanie, więc jego wymiana nie rozwiązuje problemu z ruchem zgięcia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się informacja o zginaniu protezy uda, w pierwszej kolejności analizuj elementy przegubowe i sterujące ruchem (kolano protezowe), a nie elementy kontaktu z podłożem (stopa) czy dopasowania do kikuta (lej).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Za zginanie i prostowanie w protezie uda odpowiada staw kolanowy protezowy (kolano). To komponent przegubowy, który realizuje ruch w miejscu odpowiadającym naturalnemu kolanu, dlatego jego awaria lub blokada najczęściej powoduje wrażenie "proteza się nie zgina".
Wchodzenie po schodach wymaga większego i bardziej kontrolowanego zgięcia w okolicy kolana niż spokojny chód po płaskim. Jeśli mechanizm kolanowy nie pracuje prawidłowo (np. jest zablokowany), ruch staje się nienaturalny i pacjent szybko zauważa ograniczenie.
Problem stopy częściej objawia się zaburzeniem przetaczania, brakiem amortyzacji lub niestabilnością na podłożu. Problem kolana protezowego typowo dotyczy zgięcia/wyprostu całej protezy w przegubie. Jeśli pacjent mówi wprost o "braku zgięcia", wskazuje to na komponent kolanowy.
Lej to element, który obejmuje kikut i umożliwia przenoszenie obciążeń z ciała na protezę. Odpowiada za dopasowanie, komfort i rozkład nacisków. Niewłaściwy lej zwykle daje ból, otarcia lub osłabione zawieszenie, a nie typowy brak zgięcia wynikający z pracy przegubu.
Nie zawsze. Objaw może wynikać z blokady mechanizmu, niewłaściwej regulacji, zużycia elementów lub błędnego ustawienia. W pytaniach testowych zwykle chodzi o wskazanie elementu odpowiedzialnego za zgięcie, czyli kolana protezowego, ale w praktyce wymagana bywa diagnostyka i serwis.
Częsty błąd to wybór "stopy", bo kojarzy się z chodzeniem, mimo że nie odpowiada za zgięcie w miejscu kolana. Inny błąd to wskazanie "leja", bo jest kluczowy dla komfortu, ale nie realizuje ruchu zgięcia. Pomaga analiza: jaki ruch? i który przegub go robi?
Typowo wyróżnia się: lej (dopasowanie do kikuta), staw kolanowy protezowy, elementy łączące/odcinek podudzia oraz stopę protezową. W zależności od systemu mogą występować adaptery i elementy zawieszenia, ale podstawowy podział funkcjonalny pozostaje podobny.
Pracę kolana protezowego ocenia się zwłaszcza podczas zadań wymagających kontroli zgięcia: wchodzenia i schodzenia po schodach, wstawania z krzesła, pokonywania krawężników oraz zmiany prędkości chodu. To sytuacje, w których ograniczenia lub blokady przegubu są najbardziej widoczne.
Na problem z lejem wskazują głównie: ból kikuta, otarcia, odciski, "pływanie" kikuta w leju, problemy z zawieszeniem lub niestabilność wynikająca z niedopasowania. To inne sygnały niż czysto mechaniczny brak zgięcia w okolicy kolana podczas ruchu.
Ucz się funkcji elementów w ujęciu zadaniowym: lej (przenoszenie obciążeń), kolano (zgięcie/wyprost i kontrola faz chodu), stopa (kontakt i przetaczanie). Ćwicz kojarzenie objawu z funkcją: "nie zgina" → przegub kolanowy.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z protetyki kończyn dolnych (protezy uda, komponenty modularne)
  • Materiały producentów kolan protezowych: instrukcje użytkowania i zasady działania (IFU)
  • Zajęcia praktyczne: analiza chodu, wchodzenie po schodach z protezą uda

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego