KWALIFIKACJA HAN1 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 15.
W związku z kończącym się sezonem letnim ceny odzieży obniżono o 15%. Ile będzie kosztowała sukienka damska, której cena przed obniżką wynosiła 120 zł?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obniżka o 15% oznacza, że płaci się 85% ceny wyjściowej. Liczymy 120 zł × 0,85 = 102 zł. Równoważnie: 15% z 120 zł to 18 zł, a 120 zł − 18 zł = 102 zł. Dlatego poprawna cena po przecenie to 102,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Obniżka o 15% oznacza zmniejszenie ceny o 15 części ze 100 ceny początkowej. W praktyce sprzedażowej można to policzyć na dwa równoważne sposoby.

Sposób 1 (mnożnik ceny po rabacie):
Skoro rabat wynosi 15%, to po rabacie pozostaje 100% − 15% = 85% ceny. Zamieniamy 85% na ułamek dziesiętny: 0,85 i liczymy:
120 × 0,85 = 102.
Cena końcowa to 102,00 zł.

Sposób 2 (najpierw kwota rabatu):
Najpierw obliczamy wartość rabatu: 15% z 120 zł = 0,15 × 120 = 18 zł. Następnie odejmujemy rabat od ceny początkowej:
120 zł − 18 zł = 102 zł.
Wynik jest ten sam, więc cena po obniżce wynosi 102,00 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 100,00 zł sugeruje obniżkę o 20 zł (czyli 16,67%) albo zaokrąglanie "w dół" bez podstaw. W procentach nie wolno zastępować obliczeń zgadywaniem.
  • 97,50 zł odpowiadałoby mnożnikowi 0,8125 lub innemu rabatowi (np. 18,75%). To typowy skutek użycia niepoprawnego mnożnika lub pomylenia procentów.
  • 125,46 zł jest wyższe od ceny początkowej, więc nie może być ceną po obniżce. Taki wynik zwykle wynika z dodania procentu albo błędu w rachunkach na liczbach dziesiętnych.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rabacie procentowym najszybciej zapamiętać regułę: "cena po obniżce = cena × (1 − rabat)". Dla 15% jest to mnożenie przez 0,85.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby policzyć cenę po obniżce o 15%, użyj mnożnika: 1 − 0,15 = 0,85. Cena końcowa = cena początkowa × 0,85. To najszybsza metoda w zadaniach sprzedażowych i na egzaminie.
Rabat 15% oznacza, że odejmujesz 15% ceny, więc zostaje 85% do zapłaty. 85% w zapisie dziesiętnym to 0,85, dlatego cena po rabacie = cena × 0,85.
Kwota rabatu to wartość, o którą obniżono cenę (np. 15% z 120 zł). Cena po rabacie to wynik po odjęciu rabatu od ceny początkowej. W zadaniach często myli się te dwie wielkości.
Oblicz procent z liczby: 15% = 0,15. Następnie 0,15 × 120 = 18. To jest kwota rabatu. Jeśli pytają o cenę po obniżce, odejmij rabat: 120 − 18 = 102.
Tak. Dla 15% wygodnie policzyć 10% i 5%: 10% z 120 to 12, a 5% to połowa z 10%, czyli 6. Razem 15% = 18. Potem 120 − 18 = 102.
Najczęstsze błędy to: odjęcie "15 zł" zamiast 15%, policzenie samego rabatu i uznanie go za cenę końcową, użycie mnożnika 0,15 zamiast 0,85 oraz dodanie procentu (jak przy podwyżce) zamiast odjęcia.
Przy obniżce cena końcowa musi być mniejsza od początkowej. Dodatkowo 15% z 120 to 18, więc wynik powinien być w okolicach 120 − 20 ≈ 100. Jeśli wychodzi więcej niż 120, to na pewno jest błąd.
Przydaje się przy wyprzedażach sezonowych, promocjach typu "-15%", naliczaniu rabatów dla stałych klientów, porównywaniu ofert oraz szybkim wyjaśnianiu klientowi, ile zapłaci po obniżce i jaka jest oszczędność.
Stosuj kolejne mnożniki, np. rabat 15% potem 10%: cena × 0,85 × 0,90. Nie dodawaj rabatów wprost (15% + 10%), bo to daje inny wynik. To częste zadanie rozszerzające na procentach.
W zadaniach z cenami przyjmuje się zapis do 2 miejsc po przecinku (zł i gr), dlatego 102,00 zł jest poprawnym formatem. Matematycznie 102 zł to ta sama wartość, ale na egzaminie warto trzymać format walutowy.
info

Około 80% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Obniżka o 15% oznacza, że płaci się 85% ceny wyjściowej."

Źródła:

  • Khan Academy (PL) – Procenty: "Zmiana procentowa" (materiał o obniżkach i podwyżkach), https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL) – "Procent", sekcja opisująca zapis i obliczanie procentów, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-01)
  • Matzoo.pl – "Procenty" (zadania i omówienia: obniżki/podwyżki), https://www.matzoo.pl/klasa1/procenty_11_86 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Khan Academy (PL) – moduły o procentach i zmianach procentowych
  • materiały ćwiczeniowe z "rachunków handlowych" dla branży handlowej (zadania o rabatach)
  • tablice i repetytoria matematyczne: procenty, ułamki dziesiętne, zaokrąglanie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego