KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 11.
Wadą oświadczenia woli nie jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wadami oświadczenia woli są m.in. brak świadomości albo swobody, pozorność oraz groźba. "Błąd" stanowi wadę tylko wtedy, gdy jest istotny i dotyczy treści czynności. Dlatego "błąd nieistotny co do treści oświadczenia woli" nie jest wadą oświadczenia woli.

Pełne wyjaśnienie:

Wady oświadczenia woli to sytuacje, w których oświadczenie zostało złożone w okolicznościach podważających jego rzeczywistą, prawnie relewantną wolę. W praktyce prowadzi to do możliwości kwestionowania skutków czynności prawnej (np. poprzez uchylenie się od skutków oświadczenia woli w określonych warunkach).

Odpowiedź "błąd nieistotny co do treści oświadczenia woli" jest poprawna, ponieważ w prawie cywilnym nie każda pomyłka ma znaczenie. Błąd jest kwalifikowany jako wada oświadczenia woli dopiero przy spełnieniu dodatkowych warunków, w szczególności gdy ma charakter istotny (tzn. mógł realnie wpłynąć na decyzję składającego oświadczenie) i odnosi się do treści czynności. Skoro błąd jest wprost opisany jako nieistotny, nie spełnia kluczowego warunku, więc nie stanowi wady.

Pozostałe odpowiedzi opisują klasyczne wady oświadczenia woli:

  • "brak świadomości albo swobody powzięcia decyzji i wyrażenia woli" – dotyczy sytuacji, gdy osoba nie jest w stanie świadomie lub swobodnie podjąć decyzji (np. z powodu stanu psychicznego, silnego odurzenia, nagłego zaburzenia). Taka okoliczność podważa sam fakt świadomego złożenia oświadczenia.
  • "pozorność oświadczenia woli" – występuje, gdy strony (lub jedna strona wobec drugiej) składają oświadczenie "dla pozoru", bez zamiaru wywołania skutków prawnych odpowiadających treści oświadczenia. To wada, bo treść na zewnątrz nie odzwierciedla rzeczywistej woli.
  • "groźba bezprawna i poważna" – oznacza wywarcie nacisku poprzez wzbudzenie uzasadnionej obawy, że grożący wyrządzi poważne zło. Wada polega tu na tym, że decyzja nie jest w pełni swobodna, bo została wymuszona.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w odpowiedzi pojawia się przymiotnik "nieistotny", "drobny", "bez znaczenia", często sygnalizuje to brak spełnienia ustawowego progu (tu: istotności błędu). Nie należy jednak zgadywać wyłącznie po brzmieniu – warto pamiętać, które przesłanki są konieczne dla uznania danej sytuacji za wadę oświadczenia woli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To okoliczności, które powodują, że oświadczenie woli nie odzwierciedla prawidłowo świadomej i swobodnej decyzji albo ma inną istotną wadę prawną. Typowo obejmują m.in. brak świadomości lub swobody, pozorność, błąd (przy spełnieniu warunków) oraz groźbę.
Bo prawo cywilne traktuje jako wadę tylko taki błąd, który spełnia określone przesłanki (w szczególności ma charakter istotny i dotyczy treści czynności). Jeśli błąd jest nieistotny, uznaje się, że nie uzasadnia podważenia skutków złożonego oświadczenia.
Sprawdź, czy błąd mógł realnie wpłynąć na decyzję składającego oświadczenie oraz czy dotyczy treści czynności. W testach słowa "istotny" i "nieistotny" są często kluczowe: "nieistotny" zwykle oznacza, że przesłanka wady nie jest spełniona.
To sytuacja, w której osoba składa oświadczenie w stanie wyłączającym świadome lub swobodne podjęcie decyzji (np. ciężkie zaburzenia, wyjątkowe odurzenie, nagły stan psychiczny). Skutek jest taki, że oświadczenie nie jest traktowane jako prawidłowy przejaw woli.
Pozorność zachodzi, gdy oświadczenie jest złożone "na pokaz", bez zamiaru wywołania deklarowanych skutków prawnych. Przykładowo strony mogą udawać zawarcie umowy, aby stworzyć wrażenie określonej sytuacji, mimo że w rzeczywistości nie chcą takiej umowy.
Chodzi o wywarcie presji przez wzbudzenie uzasadnionej obawy poważnego zła, które ma skłonić do złożenia oświadczenia. Kluczowe jest, że groźba ogranicza swobodę decyzji. Na egzaminie zwróć uwagę na element bezprawności i powagi groźby.
Nie. Część pomyłek to zwykłe błędy pisarskie lub nieistotne nieścisłości, które nie spełniają przesłanek wady oświadczenia woli. Wada w sensie prawnym wymaga spełnienia konkretnych warunków, a nie tylko stwierdzenia, że ktoś się "pomylił".
Częsta pułapka to traktowanie słowa "błąd" jako automatycznie przesądzającego o wadzie. Druga to mylenie pozorności z groźbą lub z brakiem świadomości. Pomaga strategia: najpierw rozpoznaj kategorię (błąd/groźba/pozorność), potem sprawdź warunki (np. istotność).
Ułatwia rozpoznanie sytuacji ryzykownych, gdy klient twierdzi, że działał pod presją, nie rozumiał treści lub "podpisał dla pozoru". Pracownik administracji nie rozstrzyga sporu cywilnego, ale może właściwie poinformować o konieczności konsultacji prawnej lub złożenia odpowiedniego wniosku.
Stosuj fiszki z nazwami wad i ich krótkimi przesłankami oraz rozwiązuj testy, w których porównuje się podobne pojęcia (błąd vs groźba vs pozorność). Dobrą metodą jest też tworzenie mini-kazusów i dopasowanie do nich właściwej wady, zamiast uczenia się samych definicji.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Wadami oświadczenia woli są m.in. brak świadomości albo swobody, pozorność oraz groźba."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, przepisy o wadach oświadczenia woli (art. 82–88) – tekst jednolity w ISAP (Internetowy System Aktów Prawnych)
  • E. Gniewek, P. Machnikowski (red.), "Kodeks cywilny. Komentarz", komentarz do przepisów o wadach oświadczenia woli (zakres art. 82–88), wydanie aktualne na dzień korzystania

Materiały:

  • Kodeks cywilny – dział dotyczący oświadczeń woli i wad oświadczenia woli (lektura przepisów i przykładów)
  • Komentarze i repetytoria z prawa cywilnego (część ogólna) dla poziomu szkół policealnych/technikum
  • Zbiory testów z prawa cywilnego dla administracji (pytania o wady oświadczenia woli i skutki prawne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego