KWALIFIKACJA ROL5 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 28.
Wartość początkowa środka trwałego wynosi 100 000,00 zł. Przewidywany okres użytkowania wynosi 20 lat. Ile wynosiła będzie wartość tego środka trwałego po 10 latach?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przyjmuje się amortyzację liniową (równomierną):
Roczny odpis = 100 000 / 20 = 5 000 zł. Po 10 latach suma odpisów = 10 × 5 000 = 50 000 zł. Wartość księgowa netto środka trwałego = 100 000 − 50 000 = 50 000 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano wartość początkową środka trwałego (100 000 zł) oraz przewidywany okres użytkowania (20 lat). Jeśli treść nie wskazuje innej metody, w typowych zadaniach szkolnych i egzaminacyjnych przyjmuje się amortyzację liniową, czyli równomierne rozłożenie odpisów w czasie.

Krok 1: roczny odpis amortyzacyjny
Amortyzacja liniowa oznacza, że co roku odpis jest taki sam:
roczny odpis = wartość początkowa / okres użytkowania
roczny odpis = 100 000 / 20 = 5 000 zł.

Krok 2: suma odpisów po 10 latach
Po 10 latach dokonano 10 równych odpisów:
suma odpisów = 10 × 5 000 = 50 000 zł.

Krok 3: wartość księgowa netto po 10 latach
Wartość środka trwałego "po 10 latach" w sensie bilansowym to wartość księgowa netto, czyli wartość początkowa pomniejszona o dotychczasowe umorzenie (odpisy):
wartość netto = 100 000 − 50 000 = 50 000 zł.

Dlatego odpowiedź "50 000,00 zł" jest poprawna.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, bo nie wynikają z równomiernego zużycia przez 20 lat: "40 000,00 zł" oznaczałoby zbyt duże umorzenie (60 000 zł) po 10 latach, "60 000,00 zł" i "70 000,00 zł" odpowiadają zbyt małym odpisom. Częsty błąd polega też na myleniu wartości księgowej z wartością rynkową – zadanie dotyczy obliczeń amortyzacyjnych, a nie wyceny rynkowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Amortyzacja liniowa to metoda, w której odpisy amortyzacyjne są równe w każdym roku użytkowania środka trwałego. Oznacza to stały roczny koszt amortyzacji, liczony jako wartość początkowa podzielona przez okres użytkowania.
Stosuje się prosty wzór: roczny odpis = wartość początkowa / okres użytkowania. Jeśli środek kosztuje 100 000 zł i ma być używany 20 lat, to odpis roczny wynosi 5 000 zł.
W zadaniach z rachunkowości najczęściej chodzi o wartość księgową netto, czyli wartość początkową pomniejszoną o dotychczasowe odpisy amortyzacyjne (umorzenie). To wartość wykazywana w bilansie.
Przy amortyzacji liniowej zużycie jest rozliczane równomiernie. Skoro 10 lat to połowa z 20, to suma odpisów stanowi połowę wartości początkowej. W efekcie w księgach zostaje druga połowa jako wartość netto.
Nie jest to konieczne. Można liczyć kwotowo: wartość początkowa / lata. Stawka procentowa jest tylko inną formą zapisu: tutaj 1/20 = 5% rocznie. Obie metody prowadzą do tego samego wyniku.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie wartości księgowej z rynkową, wybieranie innej metody amortyzacji bez informacji w treści oraz błędne sumowanie odpisów (np. odjęcie przypadkowej kwoty zamiast 10 × odpis roczny).
W typowych zadaniach egzaminacyjnych, jeśli nie ma doprecyzowania, przyjmuje się metodę liniową jako podstawową. Metody nieliniowe wymagają wyraźnej informacji, bo dają inne wyniki i inne tempo spadku wartości.
Odpis amortyzacyjny jest ujmowany jako koszt (zależnie od zasad ewidencji), co wpływa na wynik finansowy. W agrobiznesie dotyczy to np. maszyn, budynków i wyposażenia, które zużywają się w czasie.
Różnice występują bardzo często: rynek może wyceniać maszynę wyżej lub niżej niż wynika to z ksiąg. Wartość księgowa netto wynika z zasad amortyzacji i historii odpisów, a rynkowa z popytu, stanu technicznego i cen transakcyjnych.
Można użyć proporcji: przy metodzie liniowej wartość spada równomiernie. Skoro minęła połowa okresu (10 z 20 lat), to umorzenie to połowa wartości początkowej, a wartość netto to druga połowa, czyli 50 000 zł.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 32 ust. 1-2, Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Tekst ustawy o rachunkowości – zasady amortyzacji środków trwałych (art. 32)
  • Podręczniki/screeny z podstaw rachunkowości dla szkół branżowych i techników (dział: amortyzacja)
  • Zadania maturalno-egzaminacyjne z rachunkowości: amortyzacja metodą liniową

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego