Wskaźniki chemiczne służą do wizualnego potwierdzenia, że wyrób/pack był poddany działaniu warunków procesu sterylizacji. Kluczowe jest jednak miejsce użycia i zakres informacji, jaką wskaźnik dostarcza.
Wewnątrz pakietu (czyli razem z wyrobem medycznym) w sterylizacji parą wodną stosuje się wskaźniki, które reagują na parametry krytyczne procesu w sposób adekwatny do kontroli pakietowej. Zgodnie z klasyfikacją ISO 11140-1 do tego celu właściwe są:
- Typ 4 (wieloparametrowy) – reaguje na więcej niż jeden parametr krytyczny, dzięki czemu lepiej odzwierciedla warunki panujące w pakiecie.
- Typ 5 (integrujący) – integruje wpływ parametrów procesu i jest uznawany za najbardziej "wymagający" spośród wskaźników pakietowych; jego działanie jest projektowane tak, aby w wysokim stopniu odzwierciedlać skuteczność procesu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Typ 1 to wskaźnik procesu przeznaczony głównie na zewnątrz opakowania (informuje, że pakiet był poddany procesowi, ale nie weryfikuje warunków wewnątrz).
- Typ 2 jest wskaźnikiem do testów specjalnych (np. test penetracji pary w określonych procedurach), a nie wskaźnikiem wkładanym standardowo do każdego pakietu jako kontrola wewnętrzna.
- Typ 3 jest wskaźnikiem jednoparametrowym, więc nie daje takiej pewności oceny warunków w pakiecie jak wskaźniki wieloparametrowe lub integrujące.
W praktyce wskaźnik typu 4 lub 5 umieszcza się w najtrudniej penetrowanym miejscu pakietu. Po cyklu ocenia się reakcję wskaźnika jako element kontroli i dokumentowania prawidłowego przebiegu sterylizacji.
