KWALIFIKACJA MOD12 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 5.
Które właściwości skór ustala się, stosując próbkę laboratoryjną przedstawioną na rysunku?
Ilustracja przedstawia schemat próbki laboratoryjnej używanej do testowania właściwości skóry, w szczególności jej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wytrzymałość na rozdzieranie opisuje odporność skóry na propagację nacięcia lub pęknięcia pod obciążeniem. To inna cecha niż wytrzymałość na rozciąganie (zerwanie przy rozciąganiu), odporność na ścieranie (ubytek powierzchni) oraz odporność na zginanie (pękanie po wielokrotnym zginaniu).

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy rozpoznania właściwości skóry ustalanej na podstawie próbki laboratoryjnej pokazanej na rysunku. W praktyce kontroli jakości wyrobów skórzanych często ocenia się różne cechy mechaniczne, a kluczem jest zrozumienie, jaki mechanizm zniszczenia odpowiada danej właściwości.

Wytrzymałość na rozdzieranie dotyczy sytuacji, gdy w materiale istnieje już inicjacja uszkodzenia (np. nacięcie, karb, początek pęknięcia) i sprawdza się, jak łatwo to uszkodzenie "idzie dalej" podczas obciążania. Jest to bardzo ważne dla elementów, gdzie występują otwory, przeszycia, krawędzie i miejsca koncentracji naprężeń.

Odpowiedź "Wytrzymałość na rozdzieranie." pasuje do badania, którego celem jest ocena odporności na propagację rozdarcia, a nie jedynie na rozerwanie przy równomiernym rozciąganiu.

  • "Odporność na ścieranie." dotyczy zupełnie innego obciążenia: tarcia powierzchni o materiał ścierny lub przeciwpróbkę. Wynik wiąże się z ubytkiem, zmianą wyglądu lub masy, a nie z rozdarciem.
  • "Wytrzymałość na rozciąganie." odnosi się do maksymalnego naprężenia/siły przy rozciąganiu próbki do zerwania. To test "na zerwanie w osi", a nie na rozwój pęknięcia od nacięcia.
  • "Odporność na zginanie." bada zachowanie skóry przy cyklicznym zginaniu (zmęczenie materiału): pojawianie się pęknięć licowych, pęknięć w zgięciu lub innych uszkodzeń wynikających z powtarzalnej deformacji.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj, że rozdzieranie jest związane z "pęknięciem, które już się zaczęło". Jeśli próbka (na rysunku) sugeruje przygotowanie do inicjacji i prowadzenia rozdarcia, wybieraj właściwość związaną z rozdzieraniem, a nie z rozciąganiem czy ścieraniem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To odporność skóry na propagację rozdarcia, czyli na "chodzenie pęknięcia" dalej po rozpoczęciu uszkodzenia. W praktyce opisuje, jak łatwo rozdarcie powiększa się od nacięcia lub krawędzi pod działaniem siły.
Rozciąganie dotyczy równomiernego naciągania próbki aż do zerwania i ocenia nośność materiału w osi obciążenia. Rozdzieranie ocenia sytuację, gdy jest punkt startowy uszkodzenia (nacięcie/karb) i mierzy się opór skóry przed dalszym pękaniem.
Ścieranie dotyczy zużycia powierzchni na skutek tarcia (ubytek, zmatowienie, przetarcia). Rozdzieranie dotyczy uszkodzeń w przekroju materiału i rozwoju pęknięcia. Inny jest mechanizm obciążenia i inne są konsekwencje użytkowe.
Najczęściej miejsca z koncentracją naprężeń: okolice szwów, otworów (np. przelotki), krawędzie wycięć, naroża kieszeni, miejsca mocowania klamer i uchwytów. Tam rozdarcie może się łatwo rozpocząć i szybko powiększać przy obciążeniu.
Nie zawsze. W wielu metodach próbki są podobne (np. paski o określonych wymiarach), a o badaniu decydują szczegóły (nacięcia, kształt, sposób zamocowania). Dlatego na egzaminie trzeba zwracać uwagę na charakterystyczne elementy próbki widoczne na rysunku.
Zwykle przy ocenie przydatności skóry do konkretnych elementów wyrobu oraz przy porównaniu partii dostaw. Badanie jest istotne, gdy wyrób będzie pracował w warunkach ryzyka inicjacji pęknięcia (obciążenia punktowe, otwory, szycie, duże naprężenia przy krawędzi).
Częste jest mylenie "rozdzierania" z "rozciąganiem" (podobne brzmienie), wybór odpowiedzi na podstawie skojarzenia zamiast analizy mechanizmu uszkodzenia oraz pomijanie szczegółów rysunku próbki. Pomaga porównanie: tarcie (ścieranie) vs pęknięcie (rozdzieranie).
Odporność na zginanie wiąże się z wytrzymałością na wielokrotne deformacje. Niska odporność może skutkować pękaniem lica w miejscu stałego zgięcia (np. w obuwiu, paskach, zgięciach toreb). To inna sytuacja niż jednorazowe rozdarcie od nacięcia.
Warto uczyć się "mapy skojarzeń": jakie obciążenie odpowiada danej właściwości (tarcie, zginanie cykliczne, rozciąganie osiowe, propagacja pęknięcia). Pomaga też przegląd atlasu próbek oraz rozwiązywanie zadań z rysunkami, zwracając uwagę na nacięcia i kształt.
Wyniki służą do kwalifikacji dostaw, doboru skóry do części wyrobu (np. elementy nośne), ustawienia wymagań jakościowych oraz oceny reklamacji. Dobra interpretacja pozwala ograniczyć pękanie przy szwach, przetarcia i uszkodzenia w miejscach mocowań.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 38% zdających egzamin. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "Wytrzymałość na rozdzieranie opisuje odporność skóry na propagację nacięcia lub pęknięcia pod obciążeniem."

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki z materiałoznawstwa skóry i badań laboratoryjnych skór (część: właściwości mechaniczne)
  • Karty technologiczne i instrukcje kontroli jakości stosowane w pracowniach/zakładach wyrobów skórzanych
  • Zestawy zdjęć/atlas próbek laboratoryjnych używanych w badaniach skór (do rozpoznawania metod po wyglądzie próbki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego