KWALIFIKACJA EKA1 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 24.
Wskaż, który z poniższych aktów prawnych jest przykładem formy prawotwórczej działalności państwa.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ustawa jest aktem normatywnym – tworzy normy generalne i abstrakcyjne, czyli jest formą prawotwórczej działalności państwa. Decyzja administracyjna i postanowienie sądu to akty stosowania prawa w konkretnej sprawie, a umowa cywilnoprawna wynika z autonomii stron, nie z prawotwórstwa państwa.

Pełne wyjaśnienie:

Forma prawotwórczej działalności państwa to taka, która prowadzi do ustanowienia przepisów (norm) o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, czyli skierowanych do określonych kategorii adresatów (nie do jednej osoby) i przewidzianych do wielokrotnego stosowania.

Ustawa spełnia te cechy: jest aktem normatywnym stanowionym przez uprawniony organ w odpowiedniej procedurze, a jej przepisy obowiązują w sposób powszechny (w granicach systemu prawa). Dlatego jest przykładem prawotwórczej działalności państwa.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Decyzja administracyjna – to typowy przykład stosowania prawa: rozstrzyga indywidualną sprawę konkretnej osoby lub podmiotu, opierając się na już obowiązujących przepisach. Nie tworzy nowych norm powszechnych.
  • Umowa cywilnoprawna – jest czynnością prawną dokonywaną przez strony (np. obywatela i urząd jako podmiot prawa cywilnego). Może kształtować prawa i obowiązki stron, ale nie jest aktem stanowienia prawa powszechnie obowiązującego.
  • Postanowienie sądu – jest orzeczeniem w konkretnej sprawie (często o charakterze procesowym). Co do zasady nie stanowi źródła powszechnie obowiązujących norm; jest również przejawem stosowania prawa, a nie jego stanowienia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się ustawa/rozporządzenie oraz decyzja/orzeczenie, warto sprawdzić, czy pytanie dotyczy stanowienia prawa (akty normatywne), czy rozstrzygania spraw jednostkowych (akty indywidualne).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To działania organów państwa prowadzące do ustanowienia przepisów (norm) o charakterze ogólnym i powtarzalnym, czyli aktów normatywnych. Efektem prawotwórstwa są regulacje, które obowiązują adresatów jako prawo, a nie rozstrzygnięcia pojedynczych spraw.
Akt prawotwórczy zawiera normy generalne i abstrakcyjne (dla wielu przypadków i wielu adresatów). Akt stosowania prawa rozstrzyga konkretną sprawę konkretnego podmiotu na podstawie już istniejących przepisów (np. wydaje się go "w sprawie" danej osoby).
Ustawa jest aktem normatywnym: jej przepisy ustanawiają reguły postępowania, prawa i obowiązki w sposób ogólny, a następnie są stosowane w wielu sprawach. Właśnie ta funkcja "tworzenia norm" odróżnia ustawę od decyzji czy orzeczeń w pojedynczych sprawach.
Tak, decyzja administracyjna jest aktem prawnym w tym sensie, że wywołuje skutki prawne. Nie jest jednak aktem prawotwórczym, bo nie tworzy powszechnych norm. Zwykle rozstrzyga indywidualną sprawę strony, opierając się na przepisach już obowiązujących.
Generalna – kierowana do pewnej kategorii adresatów (np. "podatnicy", "kierowcy"), a nie do jednej osoby. Abstrakcyjna – odnosi się do typów sytuacji, które mogą się powtarzać, a nie do jednego, jednorazowego zdarzenia.
Umowa powstaje z woli stron i reguluje ich wzajemne prawa oraz obowiązki w konkretnej relacji. Nawet jeśli jedną ze stron jest podmiot publiczny, umowa nie tworzy przepisów powszechnie obowiązujących i nie zastępuje aktu normatywnego – działa tylko między stronami.
Co do zasady postanowienie sądu rozstrzyga kwestie w konkretnej sprawie (często proceduralne) i jest przykładem stosowania prawa. Może wpływać na praktykę orzeczniczą, ale nie jest typową formą stanowienia powszechnie obowiązujących norm w systemie prawa.
W praktyce do aktów prawotwórczych zalicza się różne akty normatywne stanowione przez uprawnione organy (np. wykonawcze lub samorządowe), o ile zawierają normy generalne i abstrakcyjne. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie cechy "normatywności", nie nazwy dokumentu.
Częsty błąd to utożsamienie każdego dokumentu "wydanego przez państwo" z prawotwórstwem. Zdający wybierają decyzję lub orzeczenie, bo "mają moc prawną". Warto zawsze sprawdzić, czy akt dotyczy ogółu (normy), czy jednej sprawy (rozstrzygnięcie).
Najpierw ustal, czy pytanie dotyczy stanowienia czy stosowania prawa. Następnie oceń, czy odpowiedź ma charakter normatywny (dla wielu sytuacji) czy indywidualny (dla jednej sprawy). Ta prosta procedura ogranicza pomyłki w testach.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że ustawa jest aktem normatywnym – tworzy normy generalne i abstrakcyjne, czyli jest formą prawotwórczej działalności państwa.

Źródła:

  • Encyklopedia PWN – hasło: "ustawa" (prawo), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/ustawa;3990561.html - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – artykuł: "Źródła prawa", https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%B9r%C3%B3d%C5%82a_prawa - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – artykuł: "Decyzja administracyjna", https://pl.wikipedia.org/wiki/Decyzja_administracyjna - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z wprowadzenia do prawoznawstwa (źródła prawa, akty normatywne)
  • Materiały szkolne z podstaw prawa administracyjnego (decyzja administracyjna, postępowanie)
  • Zbiory pytań egzaminacyjnych z zakresu źródeł prawa i aktów administracyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego