KWALIFIKACJA MED12 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 12.
Wskaż, który z poniższych hormonów jest produkowany przez trzustkę i reguluje poziom cukru we krwi.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Insulina jest hormonem wytwarzanym w trzustce (część dokrewna – wyspy trzustkowe) i odpowiada za obniżanie stężenia glukozy we krwi, m.in. poprzez ułatwianie jej wnikania do komórek i magazynowanie w postaci glikogenu. Pozostałe hormony pochodzą z innych narządów i pełnią inne funkcje.

Pełne wyjaśnienie:

Trzustka pełni dwie role: zewnątrzwydzielniczą (enzymy trawienne) oraz dokrewną. Część dokrewna to wyspy trzustkowe, które wydzielają hormony regulujące gospodarkę węglowodanową. Kluczowym hormonem obniżającym poziom glukozy we krwi jest insulina.

Odpowiedź "Insulina" jest poprawna, ponieważ insulina:

  • jest produkowana w trzustce (wyspy trzustkowe),
  • zmniejsza stężenie glukozy we krwi, m.in. zwiększając jej wychwyt przez tkanki (np. mięśnie i tkankę tłuszczową),
  • wspiera magazynowanie energii (np. nasilenie syntezy glikogenu w wątrobie i mięśniach).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Adrenalina" – jest kojarzona ze stresem i reakcją "walcz albo uciekaj". Nie jest hormonem trzustki; powstaje w nadnerczach i działa szybko na układ krążenia oraz metabolizm. W praktyce adrenalina może podnosić glikemię w sytuacjach stresowych, ale to nie czyni jej hormonem trzustkowym.
  • "Testosteron" – to hormon płciowy (androgen), głównie produkowany w gonadach. Odpowiada przede wszystkim za rozwój cech płciowych i funkcje rozrodcze, a nie za podstawową, bezpośrednią kontrolę poziomu glukozy.
  • "Estrogen" – to grupa hormonów płciowych, produkowanych głównie w gonadach. Regulują m.in. cykl rozrodczy i cechy płciowe, a nie stanowią głównego mechanizmu regulacji glikemii.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy hormonu trzustki regulującego "cukier/glukozę", najczęściej chodzi o insulinę (obniża glukozę). Warto też pamiętać, że trzustka wydziela także glukagon, który działa przeciwnie (podwyższa glikemię), ale nie był wśród podanych opcji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Insulina to hormon białkowy produkowany w trzustce, w jej części dokrewnej (wyspy trzustkowe). Jej główną rolą jest obniżanie stężenia glukozy we krwi poprzez ułatwienie transportu glukozy do komórek oraz wspieranie magazynowania energii.
Insulina obniża poziom glukozy we krwi, ponieważ zwiększa jej wychwyt przez tkanki (np. mięśnie i tkankę tłuszczową) oraz nasila tworzenie zapasów energii (np. glikogenu). Dzięki temu glukoza jest szybciej "zabierana" z krwiobiegu.
Adrenalina powstaje głównie w nadnerczach, a nie w trzustce. Jest hormonem stresu i działa szybko na układ krążenia oraz metabolizm. Może podnosić glikemię w stresie, ale jej źródło i podstawowa funkcja różnią się od roli insuliny.
Glikemia to stężenie glukozy we krwi. Jest ważna, bo glukoza jest podstawowym "paliwem" dla wielu tkanek. Zbyt wysoka lub zbyt niska glikemia może prowadzić do groźnych objawów, dlatego organizm reguluje ją m.in. hormonami trzustki.
Hormony trzustki kojarz z gospodarką węglowodanową (glukoza): insulina i glukagon. Hormony płciowe (np. testosteron, estrogeny) dotyczą głównie rozwoju cech płciowych i funkcji rozrodczych. Ta "mapa skojarzeń" pomaga szybko wyeliminować błędne odpowiedzi.
Nie. Trzustka w części dokrewnej produkuje kilka hormonów. Najbardziej znane to insulina (obniża glikemię) oraz glukagon (zwiększa glikemię). W zadaniach testowych często pojawia się insulina jako podstawowa odpowiedź dotycząca obniżania poziomu glukozy.
Poziom insuliny jest szczególnie istotny po posiłku, gdy glukoza we krwi wzrasta i organizm musi ją "zagospodarować". Jest też kluczowy w cukrzycy, gdzie dochodzi do niedoboru insuliny lub oporności tkanek na jej działanie, co zaburza kontrolę glikemii.
Typowe błędy to wybór adrenaliny "bo działa szybko" albo wybór hormonów płciowych, bo są najbardziej rozpoznawalne. Inny błąd to nieodróżnianie narządu produkcji od narządu działania. Na egzaminie zawsze sprawdź: kto produkuje hormon i co on reguluje.
Insulina i glikemia to podstawowe pojęcia medyczne, potrzebne do rozumienia stanu pacjenta, ryzyka powikłań i komunikacji w zespole. Nawet jeśli kwalifikacja dotyczy dekontaminacji, w praktyce pracy w ochronie zdrowia spotyka się pacjentów z cukrzycą.
Najpierw wyszukaj w odpowiedziach hormony związane z glukozą: insulina (trzustka) jest najczęstsza. Następnie odrzuć hormony nadnerczy (adrenalina) i hormony płciowe (testosteron, estrogen). To prosta strategia, ale oparta na poprawnym przypisaniu hormon–narząd.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 79% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Pozostałe hormony pochodzą z innych narządów i pełnią inne funkcje."

Źródła:

  • NCBI Bookshelf (StatPearls): "Physiology, Endocrine Pancreas" (opis funkcji części dokrewnej trzustki i roli insuliny), https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/ - accessed 2026-02-28
  • MSD Manuals (Consumer/Professional): hasło dotyczące insuliny i regulacji glukozy we krwi, https://www.msdmanuals.com/ - accessed 2026-02-28
  • Mayo Clinic: informacje edukacyjne o insulinie i jej roli w kontroli glikemii, https://www.mayoclinic.org/ - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Podręcznik do anatomii i fizjologii człowieka (dział: układ dokrewny i trzustka)
  • Materiały edukacyjne z diabetologii dla personelu medycznego (rola insuliny i glikemii)
  • Rzetelne kompendia medyczne online (np. podręczniki kliniczne, rozdziały o insulinie i trzustce)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego