KWALIFIKACJA HAN3 - TEST WIEDZY NR 7

PYTANIE NR 17.
Wskaż, który z poniższych terminów odnosi się do szczegółowego opisu bibliograficznego, który zawiera pełne informacje o źródle?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Opis szczegółowy" (często utożsamiany z opisem pełnym) oznacza opis bibliograficzny o najwyższym stopniu kompletności, zawierający pełne dane identyfikujące źródło. Pozostałe określenia nie są właściwymi, standardowymi nazwami poziomów szczegółowości opisu w polskiej praktyce bibliograficznej.

Pełne wyjaśnienie:

Opis bibliograficzny to zestaw danych, które pozwalają jednoznacznie zidentyfikować dokument (np. książkę) i odróżnić go od innych wydań lub podobnych publikacji. W praktyce bibliograficznej stosuje się różne poziomy szczegółowości zapisu: od krótkiego (minimum danych) do pełnego, który gromadzi maksymalną liczbę elementów.

Poprawna jest odpowiedź "Opis szczegółowy", ponieważ odnosi się do opisu zawierającego pełne informacje o źródle, czyli m.in. autora (lub autorów), pełny tytuł i podtytuł, dane o wydaniu, miejsce i rok wydania, nazwę wydawcy, cechy fizyczne (np. liczba stron), serię oraz identyfikatory (np. ISBN), jeśli są dostępne. W kontekście dydaktycznym "opis szczegółowy" bywa traktowany jako odpowiednik "opisu pełnego".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Opis wtórny" sugeruje podział pierwotny/wtórny, który dotyczy raczej źródeł informacji (np. opracowań) niż stopni szczegółowości samego opisu bibliograficznego.
  • "Opis prymarny" nie jest standardowym, utrwalonym terminem dla poziomów opisu bibliograficznego w polskiej praktyce, więc jego użycie w tym znaczeniu jest terminologicznie błędne.
  • "Opis kompletny" brzmi intuicyjnie, ale ma charakter potoczny; w nauczaniu i praktyce preferuje się nazwy odnoszące się do stopnia szczegółowości, takie jak "opis pełny" lub "opis szczegółowy".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się fraza "pełne informacje o źródle", szukaj terminu, który wprost opisuje najwyższy poziom szczegółowości (pełny/szczegółowy), a nie określeń ogólnych lub nienormatywnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opis bibliograficzny to uporządkowany zestaw danych o publikacji, który pozwala ją zidentyfikować (np. autor, tytuł, wydanie, wydawca, rok). W księgarstwie pomaga w tworzeniu kart produktów, zestawień tytułów i w poprawnym wyszukiwaniu wydań w bazach i katalogach.
Opis szczegółowy obejmuje możliwie komplet danych: autora, pełny tytuł i podtytuł, informacje o wydaniu, miejsce i rok wydania, wydawcę, cechy fizyczne (np. liczba stron), serię oraz identyfikatory typu ISBN. Dzięki temu łatwiej odróżnić różne wydania i warianty tego samego tytułu.
Opis skrócony zawiera tylko minimum danych potrzebnych do rozpoznania publikacji (np. autor, tytuł, rok). Opis szczegółowy jest pełniejszy: dodaje informacje o wydaniu, wydawcy, miejscu wydania, seriach i identyfikatorach. W pytaniach egzaminacyjnych "pełne informacje" zwykle wskazują na opis szczegółowy.
Brzmi fachowo, ale nie jest typową, ustandaryzowaną nazwą poziomu szczegółowości opisu bibliograficznego. Może kojarzyć się z podziałem na źródła pierwotne i wtórne, co jest inną kategorią niż "opis pełny/szczegółowy" vs "opis skrócony". Na egzaminie warto trzymać się terminów używanych w praktyce.
W potocznym sensie "kompletny" może znaczyć "pełny", ale w zadaniach egzaminacyjnych liczy się terminologia stosowana w praktyce bibliograficznej. Najbezpieczniejsze są nazwy odnoszące się do stopnia szczegółowości: "opis pełny" lub "opis szczegółowy". "Opis kompletny" bywa uznawany za nienormatywne sformułowanie.
Gdy trzeba jednoznacznie wskazać konkretne wydanie (np. różne edycje, wydania kieszonkowe, dodruki) albo przygotować profesjonalne zestawienie bibliograficzne. Opis szczegółowy ułatwia też współpracę z bibliotekami i klientami, bo minimalizuje ryzyko pomyłki przy zamówieniach.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "ładnie brzmiącej" zamiast terminologicznie poprawnej (np. "kompletny", "prymarny"). Inny błąd to nieuwzględnienie słowa "pełne" w treści pytania i wskazanie opisu skróconego. Pomaga skojarzenie: "pełne informacje" = "szczegółowy/pełny".
Szukaj sformułowań typu: "pełne informacje", "maksimum danych", "wszystkie elementy identyfikujące publikację". To sygnały, że chodzi o najwyższy poziom szczegółowości. Jeśli pojawia się "minimum danych" lub "podstawowe elementy", to zwykle opis skrócony.
W katalogach bibliotecznych i księgarskich, w bibliografiach załącznikowych, w opisach na stronach internetowych księgarni oraz w zestawieniach tematycznych (np. nowości, literatura dziecięca). Poprawny opis ułatwia wyszukiwanie, porównywanie wydań i rzetelną informację o źródle.
Nie zawsze wymaga się znajomości szczegółowych zapisów norm, ale warto rozumieć ich podstawową ideę: ujednolicenie opisu i rozróżnienie poziomów szczegółowości (skrócony vs pełny/szczegółowy). To pomaga poprawnie nazwać opis i dobrać elementy, które powinny się w nim znaleźć.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że "Opis szczegółowy" (często utożsamiany z opisem pełnym) oznacza opis bibliograficzny o najwyższym stopniu kompletności, zawierający pełne dane identyfikujące źródło.

Źródła:

  • PN-ISO 690:2012 – dokumentacja i zasady tworzenia opisów bibliograficznych/cytowań (terminologia: opis pełny vs skrócony) – źródło normatywne wskazane w kontekście
  • ISBD (International Standard Bibliographic Description) – ogólne zasady opisu bibliograficznego i kompletności elementów – standard wskazany w kontekście
  • Wikipedia (PL), hasło: "Opis bibliograficzny" – sekcja o stopniach szczegółowości opisu (skrócony/pełny) – dostęp: 01.03.2026

Materiały:

  • PN-ISO 690:2012 – zasady tworzenia opisów bibliograficznych i cytowań
  • ISBD (International Standard Bibliographic Description) – ogólne zasady struktury opisu
  • Materiały metodyczne bibliotek akademickich (poradniki dot. opisu pełnego i skróconego)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego