KWALIFIKACJA OGR5 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 11.
Wskaż właściwą kolejność zbioru wymienionych odmian gruszek.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kolejność zbioru odmian wynika z typowej pory dojrzewania i osiągania dojrzałości zbiorczej.
Odmiana "Faworytka" jest zwykle wcześniejsza, "Konferencja" dojrzewa później, a "Komisówka" należy do odmian zbieranych jeszcze później. Dlatego poprawna jest sekwencja: Faworytka → Konferencja → Komisówka.

Pełne wyjaśnienie:

Kolejność zbioru gruszek ustala się według tego, kiedy dana odmiana osiąga dojrzałość zbiorczą, czyli moment odpowiedni do bezpiecznego zerwania owoców (zwłaszcza gdy owoce mają być przechowywane lub transportowane). Dojrzałość zbiorcza nie zawsze jest tym samym co dojrzałość konsumpcyjna, dlatego w praktyce sadowniczej terminy zbioru podaje się jako typowe przedziały, a nie sztywne daty.

W typowych opisach odmian spotyka się układ, w którym "Faworytka" jest odmianą wcześniejszą, "Konferencja" dojrzewa później, a "Komisówka" jest zaliczana do odmian zbieranych jeszcze później. Z tego powodu poprawna kolejność zbioru to: Faworytka, Konferencja, Komisówka.

Pozostałe propozycje są niepoprawne, bo mieszają odmiany o różnej porze dojrzewania:

  • Warianty zaczynające się od "Komisówki" sugerują, że jest ona najwcześniejsza, co jest sprzeczne z typową charakterystyką tej odmiany jako późniejszej.
  • Warianty, w których "Lukasówka" lub "Bonkreta Williamsa" pojawiają się w środku lub na końcu bez spójnego odniesienia do pory dojrzewania, wprowadzają błąd wynikający z traktowania odmian jako "zamiennych". W praktyce terminy zbioru mogą się pokrywać częściowo, ale kolejność typowa nadal jest istotna do planowania pracy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy "kolejności zbioru", myśl w kategoriach wcześniejsze odmiany letnie → odmiany jesienne → późniejsze (często bardziej przechowalnicze). Dodatkowo pamiętaj, że na realny termin wpływają: region kraju, przebieg pogody w sezonie, obciążenie drzew owocami i sposób prowadzenia sadu. Jednak w zadaniach testowych zwykle chodzi o typową kolejność podawaną w opisach odmian.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Dojrzałość zbiorcza to moment, gdy owoce nadają się do zerwania z drzewa: są już odpowiednio wyrośnięte i dojrzałe fizjologicznie, ale jeszcze zbyt twarde na pełną konsumpcję.

To ważne przy przechowywaniu, bo gruszki często dojrzewają po zbiorze.

Dojrzałość zbiorcza dotyczy zbioru i przechowywania (owoce są twardsze), a dojrzałość konsumpcyjna oznacza, że owoce są gotowe do jedzenia (bardziej miękkie, aromatyczne).

Wiele odmian gruszy uzyskuje najlepszy smak dopiero po pewnym czasie od zbioru.

Różnice wynikają z pogody (temperatura, suma opadów, nasłonecznienie), obciążenia drzew owocami oraz warunków siedliskowych.

W ciepłym sezonie dojrzewanie przyspiesza, a w chłodniejszym lub przy suszy może się opóźniać albo przebiegać nierównomiernie.

Najczęściej wpływają: lokalizacja i mikroklimat, podkładka, cięcie i zagęszczenie korony, nawożenie (zwłaszcza azot), nawadnianie oraz liczba owoców na drzewie.

W praktyce planowanie zbioru łączy się z obserwacją owoców i doświadczeniem z danego sadu.

Typowe sygnały to: łatwiejsze odchodzenie owocu od krótkopędu przy delikatnym uniesieniu, zmiana barwy skórki, wykształcone nasiona oraz twardość miąższu odpowiednia dla odmiany.

W produkcji towarowej stosuje się też ocenę jędrności i skrobi (w zależności od odmiany).

Tak, bo pozwala zaplanować ludzi, sprzęt, skrzynie, transport i chłodnię.

Jeśli odmiany dojrzewają kolejno, można płynnie przerzucać brygadę zbieraczy i ograniczać przestoje. Zła kolejność w planie zwiększa ryzyko spóźnienia zbioru i spadku jakości.

Najczęstsze błędy to mylenie nazw odmian, kojarzenie ich z jednym regionem/rokiem oraz zamiana dojrzałości zbiorczej z konsumpcyjną.

Uczniowie też często zakładają, że odmiany "popularne" są zbierane wcześniej, co nie musi być prawdą.

Wiele odmian gruszy najlepiej dojrzewa po zbiorze, w kontrolowanych warunkach. Zbyt późny zbiór może powodować szybkie mięknięcie, uszkodzenia w transporcie i krótszą trwałość.

Dlatego w sadownictwie towarowym celuje się w dojrzałość zbiorczą, a nie w pełną miękkość.

Ucz się odmian w pakietach: pora dojrzewania (lato/jesień/późne), przeznaczenie (deserowe, przechowalnicze) i cechy charakterystyczne.

Pomaga prosta tabela: odmiana → typowa pora zbioru → czy nadaje się do przechowywania. Dobrze też odnieść to do praktyk w szkolnym sadzie.

Na przechowywanie zbiera się owoce w dojrzałości zbiorczej, zwykle wcześniej niż na bezpośrednią sprzedaż do jedzenia.

Kluczowe jest, by owoce były zdrowe, nieprzejrzałe i szybko schłodzone. Zbyt późny zbiór skraca okres przechowywania i zwiększa straty jakości.

info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Dlatego poprawna jest sekwencja: Faworytka → Konferencja → Komisówka."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Faworytka (grusza)" – opis odmiany i termin dojrzewania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Faworytka_(grusza) - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia (PL): "Konferencja (grusza)" – opis odmiany i termin dojrzewania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Konferencja_(grusza) - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia (PL): "Komisówka" – opis odmiany i termin dojrzewania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Komis%C3%B3wka - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Katalogi odmian roślin sadowniczych (materiały COBORU lub analogiczne zestawienia odmian)
  • Podręczniki i skrypty z sadownictwa (dział: odmianoznawstwo i terminy zbioru)
  • Zalecenia sadownicze instytutów i ośrodków doradztwa rolniczego dotyczące zbioru i przechowywania gruszek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego