W miareczkowaniach kompleksometrycznych oznacza się jony metali na podstawie tworzenia trwałych kompleksów z ligandem (najczęściej EDTA). Aby zaobserwować punkt końcowy, często używa się wskaźników metalochromowych, które tworzą z jonami metali barwne kompleksy mniej trwałe niż kompleks metalu z EDTA. W trakcie miareczkowania EDTA "odbiera" jon metalu wskaźnikowi, co powoduje wyraźną zmianę barwy.
Dla jonów magnezu (Mg2+) klasycznym wskaźnikiem stosowanym w kompleksometrii jest czerń eriochromowa T. To wskaźnik metalochromowy używany w oznaczeniach związanych m.in. z twardością wody, gdzie istotne są jony Ca2+ i Mg2+. W praktyce laboratoryjnej warunki (np. pH i dobór buforu) dobiera się tak, aby zmiana barwy była jednoznaczna i odpowiadała końcowi reakcji kompleksowania.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Chromian(VI) potasu – jest kojarzony z innymi typami oznaczeń (np. jako składnik układów wskaźnikowych w miareczkowaniach strąceniowych), a nie jako typowy wskaźnik metalochromowy dla kompleksometrii Mg2+.
- Oranż metylowy – to wskaźnik kwasowo-zasadowy (zmiana barwy zależy od pH), stosowany w miareczkowaniach alkalimetrycznych/kwasometrycznych, a nie do sygnalizacji punktu końcowego kompleksowania jonów magnezu.
- Skrobia – pełni rolę wskaźnika w miareczkowaniach jodometrycznych/jodometrycznych (kompleks z jodem daje charakterystyczne zabarwienie), co nie odpowiada mechanizmowi oznaczeń kompleksometrycznych Mg2+.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozpoznaj rodzaj miareczkowania (kompleksometryczne vs. kwasowo-zasadowe vs. redoks vs. strąceniowe), a dopiero potem dopasuj wskaźnik. To minimalizuje ryzyko "odruchowego" wyboru znanego odczynnika.